LÁ THƯ CHƯA GỬI
Sáng ngày 22 tháng 12 – Ngày thành lập Quân đội nhân dân Việt Nam, em theo mẹ đến thăm ông Hà, một cựu chiến binh đã từng tham gia chiến đấu trong những năm tháng kháng chiến ác liệt của dân tộc. Ngôi nhà nhỏ của ông nằm yên bình cuối xóm, trước hiên treo trang trọng tấm ảnh ông trong bộ quân phục bạc màu theo năm tháng.
Sau khi ông dâng nén hương tưởng nhớ các đồng đội đã hy sinh, em ngồi bên ông, lặng lẽ nghe tiếng đồng hồ tích tắc hòa cùng tiếng gió mùa đông khẽ thổi. Em hỏi ông rằng:
- “Ông ơi, trong chiến tranh, điều gì khiến ông nhớ nhất ạ?”
Ông không trả lời ngay. Ông chậm rãi mở chiếc hộp gỗ cũ, lấy ra một phong thư đã ngả màu thời gian. Đôi bàn tay ông run run, ánh mắt xa xăm như đang trở về với quá khứ. Rồi ông nói:
- Ông sẽ kể cho cháu nghe về một lá thư chưa kịp gửi – câu chuyện mà suốt đời ông không thể nào quên:
“ Ngày ấy, đơn vị tôi đóng quân giữa rừng sâu. Bom đạn giặc dội xuống gần như mỗi ngày. Trong tiểu đội, anh Ba là người viết chữ đẹp nhất. Nét chữ của anh tròn trịa, ngay ngắn, nhìn vào đã thấy yên lòng. Mỗi tối, khi tiếng súng tạm lắng, anh Ba lại ngồi dưới ánh đèn dầu leo lét, cặm cụi viết thư cho mẹ.
Anh thường nói vui:
“Viết thư cho mẹ cũng là cách để anh nhắc mình phải sống cho đến ngày về.”
Trong thư, anh kể chuyện rừng núi, chuyện đồng đội, nhưng luôn giấu đi gian khổ. Dòng nào cũng kết bằng câu: “Mẹ đừng lo cho con.” Anh gấp thư rất cẩn thận, đặt trong túi áo ngực, sát trái tim.
Một tối, anh lại viết thư. Viết xong, anh nhìn tôi cười:
“Mai đánh xong trận này, anh gửi thư về. Đánh nhanh rồi về ăn Tết với mẹ.”
Nhưng trận đánh hôm sau vô cùng ác liệt. Bom nổ rung chuyển cả cánh rừng. Chúng tôi chiến đấu đến kiệt sức. Khi trận đánh kết thúc, anh Ba đã không còn đứng dậy nữa. Anh nằm đó, bình thản như đang ngủ.
Khi chúng tôi tìm thấy anh, trong túi áo ngực vẫn còn lá thư chưa kịp gấp lại. Máu anh thấm đỏ trang giấy. Nét chữ nhòe đi, nhưng dòng cuối vẫn đọc được rõ ràng:
“Mẹ ơi, con vẫn khỏe, mẹ đừng lo…”
Cả tiểu đội lặng đi. Không ai nói một lời. Chúng tôi cẩn thận đặt lá thư vào phong bì, gửi về quê anh cùng giấy báo tử.
Nhiều năm sau, khi đất nước hòa bình, tôi tìm về thăm mẹ anh Ba. Bà đã già lắm rồi. Khi nghe tôi nhắc đến tên con trai, bà run run cầm tay tôi, nước mắt lăn dài. Bà nói:
“Con tôi không kịp gửi thư, nhưng Tổ quốc đã nhận được tấm lòng của nó.”
Câu nói ấy khiến tôi nghẹn ngào. Lá thư chưa gửi không chỉ là nỗi nhớ của một người con dành cho mẹ, mà còn là lời gửi gắm thầm lặng của người lính với đất nước.
Đến bây giờ, mỗi lần nhớ lại, ông vẫn thấy như anh Ba đâu đây, ngồi dưới ánh đèn dầu, nắn nót từng con chữ, gửi cả tuổi xuân mình vào những dòng thư chưa kịp gửi…”
