Làng kháng chiến

Anh hùng Núp là người dân tộc Ba Na, sinh năm 1914, tại làng Stơr, xã Tơ Tung, huyện K’bang, tỉnh Gia Lai (mất năm 1999, tại TP. Pleiku). Mười lăm tuổi mồ côi cha, cậu bé Núp phải đi phu cho Pháp nên đã chứng kiến nhiều nỗi bất công, khổ đau của buôn làng dưới ách thống trị của thực dân và từ đó đã hun đúc ý chí đấu tranh cách mạng.

Năm 1935, trong một lần quân Pháp về làng bắt phu, dân làng trốn hết vào rừng, một mình cậu bé Núp ở lại dùng nỏ phục kích “bắn Pháp chảy máu” để chứng minh với dân làng rằng, lính Pháp có thể chống lại được.

Trong kháng chiến chống Pháp, làng Stơr khi ấy chỉ chừng hơn chục nóc nhà. Xung quanh làng là rừng già, phía trước có suối Kzắc, phía sau có núi Ta Gu sừng sững ôm lấy làng khiến cho nơi đây trở thành một địa điểm rất hiểm trở. Địa thế đó đã khiến cho Đinh Núp không một ngày trải qua luyện tập, nhưng với tài trí và lòng căm thù giặc đã bày binh bố trận một cách tài tình và hiểm hóc. Những chông treo, bẫy đá, hầm chông, cung nỏ… đơn sơ đã bao phen khiến quân thù khiếp đảm. Đội tự vệ trên 40 người ngày ấy được thành lập do chàng trai trẻ Đinh Núp chỉ huy, đã kết nối được sức mạnh lòng dân để gìn giữ buôn làng.

Từ tháng 9-1950 đến tháng 2-1951, quân Pháp đã tổ chức 10 cuộc hành quân đánh úp làng Stơr. Có lần, chúng sử dụng tới một lực lượng gồm 400 quân vây quét, suốt lúa, phá rẫy, quyết phá, đốt sạch làng Stơr. Nhưng dưới sự lãnh đạo của chi bộ Đảng và thôn trưởng Đinh Núp, dân làng Stơr đã dựa vào núi rừng hiểm trở, bằng vũ khí thô sơ như chông che, bẫy đá, cung tên… đánh bại nhiều cuộc càn quét, tiêu diệt quân địch.

“Làng kháng chiến” Stơr với tên tuổi của Anh hùng Núp đã trở thành biểu tượng của Tây Nguyên bất khuất. Dù phải dời làng tới 9 lần, phải đào củ rừng, đốt rễ cỏ tranh ăn thay muối, nhưng đồng bào các dân tộc Ba Na nơi đây trong những năm tháng kháng chiến vẫn một lòng sắt son theo Đảng.

Cuộc đời cách mạng của Đinh Núp đã trở thành thiên anh hùng ca bất tử, ông là người Tây Nguyên đầu tiên được Nhà nước phong tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân (năm 1955), là người được bạn bè quốc tế hết sức ngưỡng mộ.

Anh hùng Núp đã đi xa, nhưng trong tâm khảm của mỗi người dân, Anh hùng Núp luôn trường tồn, như âm hưởng cồng chiêng mãi ngân vang khúc khải hoàn, như sức sống mãnh liệt của núi rừng Tơ Tung. Anh hùng Núp và “Làng kháng chiến” Stơr đã trở thành huyền thoại trong lòng đồng bào các dân tộc, trở thành niềm kiêu hãnh của Tây Nguyên bất khuất.