Lấp lánh sao vuông

Trong cuộc chiến đấu chống không quân Mỹ sử dụng máy bay ném bom chiến lược B-52 (còn gọi là “pháo đài bay” B-52) tập kích Hà Nội, Hải Phòng và một số địa phương miền Bắc, bắt đầu từ đêm 18-12-1972, các đơn vị dân quân, tự vệ đều bước vào trực chiến cả ngày lẫn đêm. Trung tướng Phí Quốc Tuấn, nguyên Tư lệnh Bộ tư lệnh Thủ đô Hà Nội cho biết: “Đến tháng 12-1972, các công ty, xí nghiệp, khu phố của Hà Nội đều thành lập các tiểu đội, trung đội dân quân, tự vệ phòng không. Hệ thống trận địa bắn máy bay bay thấp của dân quân, tự vệ được tổ chức thành 62 trận địa trực chiến, bố trí sát mục tiêu bảo vệ. Bộ tư lệnh Quân khu Thủ đô (nay là Bộ tư lệnh Thủ đô Hà Nội) còn tổ chức 414 trạm quan sát, 36 đài quan sát và 95 cơ sở thông tin liên lạc điện thoại phục vụ tác chiến phòng không. Trong quá trình chiến đấu, LLVT Thủ đô phối hợp, hiệp đồng chặt chẽ, linh hoạt điều chỉnh thế trận, tạo thành lưới lửa phòng không tầm thấp dày đặc, không cho địch tự do đánh phá các mục tiêu. Dân quân, tự vệ làm nhiệm vụ tham gia bắn máy bay bay thấp, máy bay chiến thuật là chủ yếu, để Bộ đội Phòng không-Không quân tập trung tiêu diệt “pháo đài bay” B-52”.

Bị tổn thất nặng nề, không quân Mỹ tăng cường sử dụng các máy bay chiến thuật hiện đại như F-4, F-111 “cánh cụp, cánh xòe” hoạt động ở độ cao thấp, đánh phá các trận địa tên lửa và cơ sở hậu cần, kỹ thuật, kho tàng của ta. Trước thực tế đó, Bộ tư lệnh Quân khu Thủ đô kịp thời điều chỉnh lực lượng và triển khai đội hình, trận địa phòng không hợp lý. Các nhà máy, xí nghiệp, cơ quan tổ chức liên đội tự vệ phòng không; các xã, phường tổ chức liên đội dân quân phòng không, với những trận địa liên hoàn, hỗ trợ lẫn nhau, kịp thời cơ động bắn máy bay địch...