Lê Hiến Mai
Mỗi khi nhắc đến "Thời Hoa Lửa" – giai đoạn lịch sử hào hùng của 60 ngày đêm bảo vệ Hà Nội cuối năm 1946 – người ta thường nghĩ ngay đến hình ảnh các chiến sĩ tự vệ cảm tử quân. Tuy nhiên, ít ai biết rằng, sức mạnh làm nên kỳ tích ấy còn đến từ những bàn tay chai sạn, từ ý chí quật cường của tầng lớp công nhân và lao động Thủ đô, những người đã biến nhà máy, xí nghiệp thành căn cứ, biến công cụ lao động thành vũ khí.
Nguyễn Huy Tưởng, qua những trang viết của mình, đã không quên khắc họa những con người thầm lặng này. Họ là những công nhân, thợ thủ công, nông dân ven đô – những người đã gánh vác sứ mệnh kép: vừa chiến đấu ở chiến hào, vừa duy trì sản xuất vũ khí và đảm bảo hậu cần. Khi tiếng súng Toàn quốc kháng chiến vang lên, họ không hề hoang mang, mà lập tức biến các xưởng máy thành những xưởng quân giới bí mật. Từ thiếu thốn vật chất, họ đã mày mò chế tạo súng đạn, lựu đạn, và sửa chữa vũ khí hỏng hóc, cung cấp kịp thời cho tiền tuyến. Hành động này không chỉ là sự đóng góp vật chất mà còn là biểu tượng của tinh thần tự lực, tự cường, chứng minh rằng nhân dân ta không chỉ chiến đấu bằng lòng dũng cảm mà còn bằng sự sáng tạo không ngừng.
Sự hy sinh của tầng lớp lao động còn thể hiện qua việc họ chấp nhận di dời, phá hủy tài sản, nhà xưởng để thực hiện chiến lược "vườn không nhà trống" và dựng lên các chiến lũy vững chắc. Những người công nhân, thợ nề đã trở thành những chuyên gia kiến tạo chướng ngại vật, sử dụng kiến thức nghề nghiệp để làm chậm bước tiến của xe tăng và bộ binh Pháp. Tinh thần của họ là không sợ gian khổ, không sợ hy sinh, chỉ sợ mất nước. Chính sự đóng góp thầm lặng nhưng nền tảng của tầng lớp lao động đã giữ vững nhịp đập của cuộc chiến trong 60 ngày đêm, bảo đảm sự ổn định cần thiết cho sự rút lui chiến lược.
"Thời Hoa Lửa" vì thế là một bản hùng ca của tình đồng chí và đoàn kết dân tộc. Sự phối hợp nhịp nhàng giữa chiến sĩ tuyến đầu và người lao động hậu phương đã tạo nên một bức tường thép vô hình, giam chân địch trong suốt thời gian quý báu ấy. Di sản lớn nhất của thời kỳ này chính là niềm tin mãnh liệt vào khả năng tự giải phóng của nhân dân lao động, khẳng định rằng sức mạnh vô tận của dân tộc nằm trong sự chung sức, đồng lòng của mọi tầng lớp. Những con người giản dị ấy đã viết nên một trang sử chói lọi, làm rạng danh truyền thống kiên cường của dân tộc Việt Nam.
