LÊ QUANG CÔNG – NGƯỜI CHỈ HUY GAN DẠ TRÊN CHIẾN TRƯỜNG MỸ THO

Đại tá, Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân Lê Quang Công, thường gọi Tám Công, sinh ngày 20-6-1937, quê xã Mỹ Phước Tây, Cai Lậy, Tiền Giang. Từ một chiến sĩ du kích địa phương, ông trưởng thành qua chiến đấu, trở thành cán bộ chỉ huy quân sự và dành khoảng 30 năm trực tiếp cầm súng chiến đấu, từ kháng chiến chống Mỹ đến nhiệm vụ bảo vệ biên giới Tây Nam và giúp nhân dân Campuchia.

Từ người du kích đến chiến sĩ Tiểu đoàn 514

Lê Quang Công tham gia cách mạng từ năm 1957. Những năm đầu hoạt động trong lực lượng du kích xã, ông đã tham gia bảo vệ cơ sở cách mạng, bảo đảm an toàn cho cán bộ qua những khu vực nguy hiểm và đấu tranh với lực lượng tề điệp, cảnh sát của chính quyền Sài Gòn.

Theo tư liệu, trong thời gian này ông đã diệt 12 đối phương, bắt và cảnh cáo 30 người, đồng thời nhiều lần bảo vệ cán bộ vượt đường an toàn.

Sau đó, Lê Quang Công trở thành chiến sĩ Tiểu đoàn địa phương 514 tỉnh Mỹ Tho. Đây cũng là đơn vị gắn với nhiều chiến công nổi bật trong những năm đầu thập niên 1960 của ông.

Khi được tuyên dương Anh hùng, Lê Quang Công là Trung đội trưởng Đại đội 2, Tiểu đoàn 514 tỉnh Mỹ Tho, đảng viên Đảng Cộng sản Việt Nam.

Trận Cẩm Sơn – từ giáp lá cà đến làm chủ đồn

Một trong những trận đánh nổi bật của Lê Quang Công diễn ra tại Cẩm Sơn, Cai Lậy, năm 1963.

Trong quá trình thực hiện chiến thuật vây đồn, đánh viện, bộ đội phải vận động trên địa hình đồng trống, sình lầy. Khi đạn dược cạn dần, cuộc chiến chuyển sang giáp lá cà.

Giữa tình thế quyết liệt ấy, Lê Quang Công sử dụng báng súng đánh một đối phương, lấy được khẩu trung liên, rồi sử dụng chính vũ khí đó tiếp tục chiến đấu và gọi hàng 20 người.

Ngay trong đêm, ông chỉ huy một trung đội tiếp tục tiến công đồn Cẩm Sơn. Kết quả theo tư liệu là đồn bị tiêu diệt, 20 người bị bắt và 20 khẩu súng được thu giữ.

Sau trận đánh, đơn vị được tặng Huân chương Chiến công hạng Nhất, còn Lê Quang Công được tặng Huân chương Chiến công hạng Ba.

Một ngày chống tám đợt tiến công ở Quơn Long

Ngày 21-7-1963, một trận chiến ác liệt diễn ra tại xã Quơn Long, huyện Chợ Gạo.

Đối phương huy động lực lượng lớn gồm 5 tiểu đoàn bộ binh thuộc Sư đoàn 7 và biệt động quân, cùng xe thiết giáp M113, máy bay, pháo binh và tàu chiến tiến hành càn quét.

Lê Quang Công trực tiếp chỉ huy đơn vị giữ trận địa.

Ở đợt tiến công đầu tiên, ông bình tĩnh chờ lực lượng đối phương đến gần mới sử dụng trung liên và thủ pháo đánh trả.

Đến đợt thứ hai và thứ ba, xe M113 liên tục bắn phá để yểm trợ bộ binh tiến lên. Bộ đội vẫn kiên trì bám trận địa, sử dụng lựu đạn và thủ pháo chống trả.

Cuộc chiến kéo dài suốt ngày.

Theo tư liệu, đơn vị của Lê Quang Công đã đẩy lùi 8 đợt xung phong, diệt và làm bị thương hơn 200 đối phương, bắn hỏng một xe M113. Riêng ông được ghi nhận diệt và làm bị thương gần 50 người.

Sau trận Quơn Long, đơn vị tiếp tục được tặng Huân chương Chiến công hạng Nhất, còn Lê Quang Công lần nữa được tặng Huân chương Chiến công hạng Ba.

Người chỉ huy trong 45 ngày đêm liên tục

Tháng 11-1963, tận dụng thời điểm chính quyền Sài Gòn có nhiều biến động sau cuộc đảo chính Ngô Đình Diệm, lực lượng cách mạng mở một đợt tiến công.

Lê Quang Công được giao phối hợp với đơn vị bạn tiến công hệ thống đồn Phú Mỹ – Củ Chi, sau đó tiếp tục cơ động xuống chiến trường Chợ Gạo.

Trong quá trình chiến đấu, hai cán bộ chỉ huy của đơn vị bạn bị thương. Lê Quang Công được giao chỉ huy cả hai trung đội, cùng lực lượng tham gia chiến đấu liên tục trong 45 ngày đêm.

Qua đợt hoạt động này, đơn vị được tặng Huân chương Chiến công hạng Nhì, còn ông tiếp tục được tặng Huân chương Chiến công hạng Ba.

Những trận đánh ở xóm Cò – Long Định, Cẩm Sơn và Quơn Long trở thành những dấu mốc đáng chú ý trong những năm tháng chiến đấu của ông.

Ba mươi năm binh nghiệp

Theo tư liệu, trong khoảng 30 năm trực tiếp chiến đấu chống Mỹ, bảo vệ biên giới Tây Nam và thực hiện nghĩa vụ quốc tế tại Campuchia, Lê Quang Công đã tham gia hơn 40 trận, trực tiếp diệt hơn 100 đối phương, bắt sống một sĩ quan và thu nhiều vũ khí.

Ông cũng phải trả giá bằng chính một phần cơ thể mình: 6 lần bị thương, trong đó có 3 lần ở tình trạng đặc biệt nguy hiểm. Sau chiến tranh, ông được xác định là thương binh hạng 2/4, tỷ lệ thương tật 75%.

Từ người chiến sĩ địa phương, Lê Quang Công từng bước trưởng thành thành cán bộ chỉ huy và sau này giữ chức Phó Chỉ huy trưởng, Tham mưu trưởng Bộ Chỉ huy Quân sự tỉnh Tiền Giang.

Từ Mỹ Tho đến chiến trường biên giới Tây Nam

Cuộc đời binh nghiệp của Lê Quang Công không kết thúc sau ngày đất nước thống nhất.

Năm 1979, trên chiến trường biên giới Tây Nam, với cương vị Tỉnh đội phó Tỉnh đội Tiền Giang, ông tiếp tục tham gia chỉ huy chiến đấu.

Một dấu mốc được tư liệu nhắc tới là trận Tà Keo. Lê Quang Công tham gia chỉ huy lực lượng giành thắng lợi, góp phần mở hướng tiến quân để quân tình nguyện Việt Nam phối hợp với lực lượng cách mạng Campuchia tiến về Phnôm Pênh.

Như vậy, hành trình quân ngũ của ông trải dài qua nhiều giai đoạn: từ một người du kích ở Cai Lậy, chiến sĩ và Trung đội trưởng Tiểu đoàn 514, đến cán bộ chỉ huy trên chiến trường biên giới Tây Nam.

Danh hiệu Anh hùng

Với những thành tích trong chiến đấu, Lê Quang Công được Mặt trận Dân tộc Giải phóng miền Nam Việt Nam tặng Huân chương Quân công hạng Ba và phong tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân.

Điều nổi bật trong cuộc đời chiến đấu của ông là phẩm chất của một người chỉ huy trực tiếp từ chiến trường: gan dạ, quyết đoán, bám sát đơn vị và nhiều lần có mặt ở những vị trí chiến đấu quyết liệt nhất.

Sau này, trên cương vị Đại tá, Phó Chỉ huy trưởng – Tham mưu trưởng Bộ Chỉ huy Quân sự tỉnh Tiền Giang, ông tiếp tục đóng góp kinh nghiệm của mình cho công tác xây dựng lực lượng vũ trang địa phương.

Người lính trở về

Chiến tranh đã để lại trên cơ thể Lê Quang Công những thương tích nặng nề. Nhưng ông đã sống nhiều thập niên sau chiến tranh, chứng kiến quê hương Tiền Giang từng bước đổi thay.

Sau một thời gian lâm bệnh nặng, Đại tá Lê Quang Công từ trần lúc 4 giờ 20 phút ngày 17-6-2017, chỉ ba ngày trước sinh nhật lần thứ 80.

Ông hưởng thọ 80 tuổi.

Từ người du kích xã Mỹ Phước Tây đến vị Đại tá của lực lượng vũ trang Tiền Giang, cuộc đời Lê Quang Công trải qua những chiến trường khốc liệt của một thời kỳ dài. Những trận Cẩm Sơn, Quơn Long, Long Định hay sau này là Tà Keo đã trở thành những dấu mốc trên hành trình ấy.

Tên tuổi Tám Công – Lê Quang Công vì thế gắn với hình ảnh một người lính Nam Bộ gan góc trong chiến đấu, trưởng thành từ cơ sở và dành phần lớn cuộc đời cho quân đội.