Lê Thanh - Địa đạo dưới lòng đất đỏ

Những ngày cuối năm 1947.

Vùng Phú Thọ Hòa vẫn nằm trong vòng kiểm soát gắt gao của thực dân Pháp.

Ban ngày, lính địch đi tuần khắp các con đường.

Ban đêm, chúng liên tục mở các cuộc lùng sục vào từng xóm nhỏ.

Nhưng ngay dưới chân chúng, một công trình đặc biệt đang dần hình thành.

Đó là địa đạo Phú Thọ Hòa.

Trong những người trực tiếp chỉ huy xây dựng và bảo vệ địa đạo có Lê Thanh, khi ấy là một cán bộ quân sự trẻ tuổi của lực lượng vũ trang Gia Định.

Ông hiểu rằng, nếu chỉ chiến đấu ngoài mặt đất thì rất khó giữ được cơ sở cách mạng.

Muốn tồn tại lâu dài phải có một nơi bí mật để ém quân, cất giấu vũ khí và bảo vệ cán bộ.

Ý tưởng đào địa đạo được triển khai.

Ban ngày, người dân vẫn đi làm như bình thường.

Đêm xuống, từng tốp thanh niên, du kích và nhân dân lặng lẽ đào từng mét đất.

Đất đào lên được giấu kín trong vườn, dưới ao hoặc hòa lẫn với những đống đất sửa nhà để tránh sự nghi ngờ.

Lê Thanh gần như đêm nào cũng có mặt.

Ông trực tiếp đo hướng đào, kiểm tra độ sâu và bàn cách bố trí các cửa hầm.

Ông căn dặn anh em:

"Địa đạo không chỉ để trú ẩn. Đây sẽ là trận địa ngay trong lòng đất."

Chỉ sau một thời gian, hệ thống địa đạo dài gần 600 mét được hoàn thành.

Các ngách hầm nối liền nhiều khu dân cư.

Có hầm chứa lương thực.

Có nơi cất giấu vũ khí.

Có cả phòng cứu thương và nơi hội họp bí mật.

Nó trở thành chỗ đứng chân an toàn của nhiều cán bộ quân, dân, chính, Đảng hoạt động ngay sát Sài Gòn.

Một buổi sáng, quân Pháp bất ngờ mở cuộc càn lớn.

Hàng trăm lính cùng xe cơ giới bao vây khu vực Phú Thọ Hòa.

Chúng lục soát từng ngôi nhà.

Dùng chó nghiệp vụ đánh hơi.

Thậm chí cho lính dùng xà beng đâm xuống nền đất.

Nhiều cán bộ đang hoạt động trong địa đạo.

Nếu bị phát hiện, toàn bộ cơ sở sẽ bị xóa sổ.

Lê Thanh bình tĩnh ra lệnh:

"Không ai được nổ súng khi chưa thật cần thiết."

Ông hiểu rằng giữ bí mật quan trọng hơn một trận đánh.

Suốt nhiều giờ, bộ đội và cán bộ kiên nhẫn nằm im dưới lòng đất.

Bên trên, quân địch đi qua đi lại mà không hề biết ngay dưới chân mình là cả một "thành phố ngầm".

Đến chiều, cuộc càn kết thúc trong thất bại.

Địa đạo vẫn nguyên vẹn.

Không một cán bộ nào bị lộ.

Đó là chiến thắng của lòng kiên trì, của sự mưu trí và của niềm tin tuyệt đối vào nhân dân.

Từ căn cứ ấy, Lê Thanh tiếp tục chỉ huy nhiều trận đánh ở vùng ven Sài Gòn.

Ông trực tiếp tham gia Chiến dịch Bến Cát năm 1950, góp phần đánh bại kế hoạch bình định của thực dân Pháp ở miền Đông Nam Bộ.

Sau Hiệp định Genève năm 1954, ông được tổ chức phân công ở lại miền Nam hoạt động bí mật, xây dựng lực lượng vũ trang bảo vệ căn cứ Xứ ủy Nam Bộ.

Đầu những năm 1960, ông giữ chức Phó Ban Quân sự Miền, rồi Trung đoàn trưởng Trung đoàn chủ lực Miền, trực tiếp xây dựng lực lượng chủ lực đầu tiên của Quân giải phóng miền Nam.

Trong cuộc kháng chiến chống Mỹ, ông tiếp tục đảm nhiệm các cương vị Phó Tư lệnh rồi Chính ủy Phân khu 1, chỉ huy nhiều trận đánh ở Củ Chi, Hóc Môn, Gò Vấp, Trảng Bàng và Bến Cát. Sau ngày đất nước thống nhất, ông được phong quân hàm Trung tướng.

Nhiều đồng đội nhớ về ông không chỉ như một vị tướng.

Họ nhớ người chỉ huy luôn có mặt ở nơi khó khăn nhất.

Người từng nói:

"Muốn giữ được phong trào thì trước hết phải giữ được lòng dân."

Đó cũng là điều ông theo đuổi suốt cuộc đời binh nghiệp.