LÊ TRỌNG TẤN VÀ 81 NGÀY ĐÊM THÀNH CỔ QUẢNG TRỊ
Mùa hè năm 1972, Quảng Trị chìm trong khói lửa. Thành cổ nhỏ bé trở thành tâm điểm của cuộc chiến đấu khốc liệt kéo dài 81 ngày đêm. Ở phía sau trận địa, người chỉ huy chiến trường Trị - Thiên, Trung tướng Lê Trọng Tấn, dõi theo từng diễn biến của cuộc chiến. Ông hiểu rằng phía trước mình không chỉ là một trận đánh, mà là hàng vạn sinh mạng của những người lính đang ngày đêm bám trụ nơi Thành cổ.
Trong Thành cổ, những người lính trẻ chiến đấu giữa bom đạn. Có người vừa bị thương đã xin ở lại. Có người vượt sông Thạch Hãn trong đêm để đưa đạn, đưa lương thực và đưa đồng đội vào trận địa. Nhiều chuyến đò không bao giờ trở lại.
Người ta kể rằng trước khi những đơn vị vào Thành cổ, lời thề của người lính rất giản dị mà kiên cường: “Còn người còn trận địa, bộ đội còn, Thành cổ Quảng Trị còn.”
Đằng sau những người lính ấy là một người chỉ huy luôn phải đối mặt với câu hỏi đau đớn nhất của chiến tranh: làm thế nào để hoàn thành nhiệm vụ mà vẫn hạn chế được sự hy sinh của đồng đội.
81 ngày đêm trôi qua trong tiếng bom và pháo. Thành cổ bị cày xới, nhưng ý chí của những người giữ thành không bị khuất phục. Ngày 16/9/1972, sau 81 ngày đêm chiến đấu, các lực lượng ta được lệnh rời khỏi Thành cổ. Cuộc chiến đã để lại những mất mát vô cùng lớn, với biết bao người lính mãi mãi nằm lại trên mảnh đất Quảng Trị và dưới dòng Thạch Hãn.
Nhiều năm sau, khi chiến tranh đã lùi xa, Thành cổ trở lại với vẻ bình yên. Nhưng dòng Thạch Hãn vẫn chảy qua nơi ấy như mang theo ký ức của một thế hệ.
Nếu có một điều Đại tướng Lê Trọng Tấn có thể gửi lại cho những người lính đã chiến đấu dưới quyền mình, có lẽ đó không phải là những lời ca ngợi về chiến công, mà là một lời tri ân lặng lẽ:
Các anh đã chiến đấu đến cùng.
Các anh đã giữ lời thề với Tổ quốc.
Và tuổi hai mươi của các anh đã hóa thành mùa xuân của đất nước.
81 ngày đêm đã qua hơn nửa thế kỷ, nhưng Thành cổ Quảng Trị vẫn nhắc chúng ta rằng: phía sau mỗi chiến thắng của dân tộc là những con người bằng xương bằng thịt, những người đã gửi lại tuổi trẻ, ước mơ và cả sự sống của mình cho hai chữ hòa bình.



