LÊ VĂN DỴ

LÊ VĂN DỴ: “NGƯỜI ĐẠI ĐỘI TRƯỞNG VỚI CÂU NÓI BẤT HỦ “ ĐÂU CÓ GIẶC LÀ TA CỨ ĐI’”

Liệt sĩ Lê Văn Dỵ (1926 – 1970), quê tại xã Mê Linh, huyện Mê Linh, thành phố Hà Nội, là một Anh hùng Lực lượng Vũ trang Nhân dân. Cuộc đời ông là minh chứng sống động cho tinh thần chiến đấu kiên cường, ý chí cách mạng bất khuất và sự hy sinh cao cả vì Tổ quốc. Ông được biết đến nhiều nhất qua câu nói nổi tiếng: “Đời chúng ta, đâu có giặc là ta cứ đi”, một câu nói đã trở thành nguồn cảm hứng cho bài hát “Hành quân xa” của nhạc sĩ Đỗ Nhuận.

Lê Văn Dỵ sớm giác ngộ cách mạng từ khi còn trẻ. Ông nhập ngũ vào Quân đội Nhân dân Việt Nam và sớm trưởng thành trong quá trình kháng chiến chống thực dân Pháp. Với phẩm chất chính trị vững vàng, lòng yêu nước nồng nàn và tinh thần trách nhiệm cao, ông đã trải qua nhiều vị trí công tác, từ chiến sĩ đến cán bộ chỉ huy. Ông đã tham gia rất nhiều trận đánh lớn nhỏ trong cả hai cuộc kháng chiến chống Pháp và chống Mỹ.

Trong kháng chiến chống Pháp, ông lần lượt công tác tại các đơn vị như Trung đoàn Vĩnh Phúc (1946), Trung đoàn 72 Bắc Kạn (1947-1949), Trung đoàn 174 Cao Bắc Lạng (1949-1953), và đặc biệt là Trung đoàn 176 (1953-1956).

Phần 3: Những Chiến công Nổi bật và Vai trò tại Điện Biên Phủ

Lê Văn Dỵ đã lập nhiều chiến công xuất sắc, thể hiện tài năng chỉ huy và lòng dũng cảm:

• Trận đánh tiêu diệt đồn Cầu Đuống (19/12/1946): Ông là người lập công đầu trong trận đánh này, một trong những trận đánh mở màn Ngày Toàn quốc kháng chiến ở Hà Nội. Ông đã chỉ huy Đại đội 653 tấn công đồn Cầu Đuống, diệt 12 lính Pháp và đốt cháy kho tàng, doanh trại địch.

• Chiến đấu tại Bắc Kạn: Ông từng đối mặt với 3 tên biệt kích khi đi họp chi bộ, bình tĩnh chiến đấu diệt 1 tên, thu vũ khí và bản đồ, sau đó truy kích bắt gọn 2 tên còn lại.

• Trận đánh sân bay Bằng Khẩu (14/8/1949): Ông chỉ huy trung đội đánh giáp lá cà với hơn 1.000 tên địch tại sân bay Bằng Khẩu, tiêu diệt 110 tên địch, phá hủy 15 xe, góp phần giải phóng tỉnh Bắc Kạn. Trong trận này, ông trực tiếp chiến đấu và tiêu diệt 7 tên địch.

• Chiến dịch Biên giới (1950): Ông chỉ huy Đại đội 653 tấn công tiêu diệt gọn đồn Bình Liêu núi.

• Chiến dịch Điện Biên Phủ (1954): Tại mặt trận Điện Biên Phủ, Lê Văn Dỵ giữ chức vụ Đại đội trưởng Đại đội 811, Tiểu đoàn 888, Trung đoàn 176, Đại đoàn 316. Ông đã chỉ huy đơn vị thực hiện nhiều nhiệm vụ quan trọng:

◦ Trận đánh cứ điểm C1: Đại đội 811 dưới sự chỉ huy của ông đã chiến đấu phòng ngự và tấn công tiêu diệt cứ điểm C1. Đây là một trận đánh ác liệt, tranh chấp từng tấc đất. Đại đội 811 đã anh dũng bám trụ, đẩy lùi nhiều đợt phản công của địch, tiêu diệt 114 tên, bắt sống 44 tên địch, làm chủ hoàn toàn cứ điểm C1. Sáng kiến đào đường hầm xuyên thẳng tới lô cốt cột cờ của địch của đơn vị ông đã góp phần tạo nên thắng lợi.

◦ Mũi chủ công đánh đồi C2: Đêm ngày 6 tháng 5 năm 1954, Đại đội 811 tiếp tục được tin tưởng giao làm mũi chủ công để tấn công đồi C2. Đơn vị ông đã tiêu diệt gần 2 đại đội địch và chiến đấu giành được hoàn toàn cứ điểm C2 vào chiều ngày 7 tháng 5 năm 1954.

◦ Câu nói “Đời chúng ta, đâu có giặc là ta cứ đi”: Trong quá trình chiến đấu, câu nói của ông đã trở thành lời động viên, cổ vũ tinh thần cho bộ đội. Sau này, nhạc sĩ Đỗ Nhuận đã lấy cảm hứng từ câu nói này để sáng tác bài hát “Hành quân xa”.

Phần 4: Di sản và Cuộc đời sau Điện Biên Phủ

Sau Chiến thắng Điện Biên Phủ, Lê Văn Dỵ tiếp tục tham gia làm nghĩa vụ quốc tế tại chiến trường Lào. Ông đã hy sinh anh dũng trên đất bạn vào ngày 13 tháng 3 năm 1970, khi đang giữ trọng trách Phó Ban Tác chiến Sư đoàn 316.

Trước khi hy sinh, ông đã bắt đầu viết hồi ký mang tên “Đường tôi đi” để ghi lại những câu chuyện sinh hoạt và chiến đấu của người lính. Bản thảo dở dang này sau đó đã được gia đình gìn giữ và dần dần được xuất bản dưới tên “Đâu có giặc là ta cứ đi”. Cuốn hồi ký đã làm sống lại những trang sử hào hùng, những con người thật việc thật của quân đội ta.

Năm 2008, ông được Nhà nước truy tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng Vũ trang Nhân dân. Tên tuổi và câu nói bất hủ của ông, cùng với cuốn hồi ký, đã trở thành di sản quý báu, tiếp tục truyền cảm hứng cho các thế hệ mai sau về tinh thần cách mạng, ý chí chiến đấu và lòng yêu nước sâu sắc.

Tỉnh Điện Biên cũng đã vinh danh ông khi đặt tên một con đường tại thành phố Điện Biên Phủ mang tên ông nhân dịp kỷ niệm 70 năm Chiến thắng Điện Biên Phủ.