LÊ VIỆT THẮNG — NGƯỜI BÍ THƯ GIỮ NGỌN LỬA MỸ THO QUA NHỮNG NĂM TỐ CỘNG ĐEN TỐI NHẤT
Nhà lãnh đạo cách mạng kiên trung của tỉnh Mỹ Tho; tham gia cách mạng từ năm 1936; Bí thư Tỉnh ủy Mỹ Tho trong giai đoạn khốc liệt nhất của chiến dịch "tố cộng" (1957–1961); chủ trì lãnh đạo phong trào Đồng Khởi ở Mỹ Tho; Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng hai khóa IV và V
LÊ VIỆT THẮNG — NGƯỜI BÍ THƯ GIỮ NGỌN LỬA MỸ THO QUA NHỮNG NĂM TỐ CỘNG ĐEN TỐI NHẤT
Có những giai đoạn lịch sử mà người lãnh đạo không có chiến công vang dội để kể — họ chỉ giữ. Giữ cho phong trào không tan, giữ cho cơ sở Đảng không vỡ, giữ cho niềm tin của người dân không tắt trong những năm đen tối nhất của chiến dịch "tố cộng", "diệt cộng" của chính quyền Sài Gòn. Đó là điều Lê Việt Thắng đã làm ở Mỹ Tho từ năm 1957 đến 1961 — và chính nền tảng ấy đã làm bệ phóng cho phong trào Đồng Khởi năm 1960, rồi cho cuộc kháng chiến toàn thắng năm 1975.
Lê Việt Thắng — tên khai sinh Lê Văn Nhung — sinh năm 1921 tại làng Long Hưng, quận Châu Thành, tỉnh Mỹ Tho. Năm 1936, khi mới 15 tuổi, ông đã bắt đầu giác ngộ cách mạng và tham gia phong trào thanh niên tương tế, rồi trở thành Trưởng đoàn Thanh niên tương tế xã Long Hưng. Năm 1940, ông tham gia Khởi nghĩa Nam Kỳ ngay tại quê nhà. Tháng 8-1945, ông đứng trong hàng ngũ giành chính quyền tại xã. Tháng 6-1946, ông được kết nạp vào Đảng Cộng sản Đông Dương — bước vào con đường mà ông sẽ đi không ngừng trong suốt nửa thế kỷ tiếp theo.
Từ Bí thư xã Long Hưng, ông lên Ủy viên Ban Thường vụ Huyện ủy Châu Thành (1947), rồi Tỉnh ủy viên tỉnh Mỹ Tho (1949), Phó Chủ tịch Ủy ban Kháng chiến Hành chính tỉnh (1954). Sau Hiệp định Genève, khi nhiều cán bộ tập kết ra Bắc, ông được phân công ở lại miền Nam — một trong những quyết định khó khăn nhất với bất kỳ người cộng sản nào thời đó, vì biết rằng cuộc chiến sẽ còn dài và nguy hiểm hơn nhiều.
Năm 1957, ông nhận chức Bí thư Tỉnh ủy Mỹ Tho trong hoàn cảnh phong trào cách mạng bị tổn thất nặng nề nhất: chiến dịch "tố cộng" của Diệm đang quét qua từng xã ấp, cơ sở Đảng bị phá vỡ từng mảng, cán bộ bị bắt giết hàng loạt, nhiều người hoang mang dao động. Ông không rút lui. Ông cùng Ban Thường vụ Tỉnh ủy tổ chức học tập, củng cố lại tổ chức, đề ra phương châm lấy đấu tranh chính trị làm chủ yếu trong khi xây dựng lực lượng vũ trang hỗ trợ — một đường lối linh hoạt, phù hợp với thực tế lúc bấy giờ. Nhờ đó, cơ sở Đảng dần bám trụ lại được trong quần chúng, uy tín của Đảng từng bước phục hồi.
Năm 1960, ông chủ trì các hội nghị Tỉnh ủy quán triệt Nghị quyết 15 và phát động phong trào Đồng Khởi tại Mỹ Tho. Quân dân Mỹ Tho nổi dậy mạnh mẽ, góp phần quan trọng vào làn sóng Đồng Khởi lan rộng khắp miền Nam — tiếng vang từ Bến Tre đã có thêm tiếng vang từ Mỹ Tho để cộng hưởng thành sức mạnh không thể ngăn chặn.
Sau ngày 30-4-1975, ông giữ chức Chủ tịch Ủy ban Quân quản TP. Mỹ Tho, lo củng cố chính quyền, ổn định an ninh, phát động khôi phục kinh tế và chăm lo đời sống nhân dân trong những tháng ngày đầu tiên của hòa bình — công việc không kém phần khó khăn so với chiến tranh. Cuối năm 1975, ông được điều về làm Bí thư Tỉnh ủy An Giang. Tại Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ IV (1976) và lần thứ V (1982), ông được bầu vào Ban Chấp hành Trung ương Đảng — sự ghi nhận cao nhất cho người đã đi từ Trưởng đoàn Thanh niên xã Long Hưng đến tầm lãnh đạo quốc gia.
Lê Việt Thắng không để lại những trận đánh nổi tiếng hay những kỳ tích cá nhân được kể mãi. Ông để lại thứ khó nhìn thấy hơn nhưng quan trọng hơn: một Đảng bộ Mỹ Tho được giữ vững qua những năm tối tăm nhất, một phong trào Đồng Khởi có nền tảng để bùng lên, và một thế hệ cán bộ được sàng lọc, trưởng thành, trung thành — đủ để đi hết cuộc chiến.
