Lịch sử không khô khan: Chuyến đi về nguồn và "lời thức tỉnh" từ kỷ vật của Bác Tô.

Thật may mắn khi trong thời gian còn là sinh viên tôi cùng cả lớp có một chuyến đi về nguồn và được dừng chân ở Khu lưu niệm Thủ tướng Phạm Văn Đồng tại xã Đức Tân, huyện Mộ Đức, tỉnh Quảng Ngãi. Giữa hàng trăm hiện vật lịch sử, bước chân tôi bỗng khựng lại trước một tủ kính nhỏ. Bên trong trưng bày một chiếc vali bằng da đã sờn cũ, bạc màu theo thời gian và một đôi dép cao su mòn gót.Đó không phải là những món đồ xa xỉ của một vị Thủ tướng đứng đầu chính phủ suốt 32 năm. Đó là kỷ vật gắn liền với "Bác Tô" – cái tên thân thương mà đồng chí, đồng đội và nhân dân Quảng Ngãi vẫn hay gọi ông. Chiếc vali ấy đã cùng Bác đi qua hai cuộc kháng chiến trường kỳ, vượt qua bao bom đạn, từ chiến khu Việt Bắc cho đến ngày đất nước hoàn toàn độc lập.

Câu chuyện về vị Thủ tướng giản dị đến thắt lòng qua lời kể của người thuyết minh tại khu lưu niệm, tôi như được ngược dòng thời gian, chứng kiến những lát cắt đời thường nhất của một nhân vật lịch sử vĩ đại.Chiến tranh khốc liệt, hậu phương miền Bắc thắt lưng buộc bụng để chi viện cho tiền tuyến miền Nam. Trên cương vị Thủ tướng, Bác Phạm Văn Đồng luôn giữ một nguyên tắc sống: không bao giờ dùng đặc quyền cho bản thân. Và Bác đã thực sự thực hiện nghiêm chỉnh điều đó qua lối sống và qua từng vật dụng xung quanh mình, nhìn chiếc vali đã sờn cũ tôi như nhìn thấy anh bộ đội cựu Hồ giản dị, mọc mạc nhưng vác trên vai trọng trách cao cả. Chiếc vali ấy có lẽ tuổi đời cũng ngót nghét bằng tuổi ông bà tôi, nó đã chứng kiến bao thơi điểm mấu chốt của cách mạng nước ta và cũng đồng hành với bác qua những lúc gian nan. Những phần sờn cũ của vali như một bằng chứng cho những chiến công mà nó và Bác đã đạt được. Dù chiếc vali được sử dụng rất lâu dài nhưng đến nay khi được đem trưng bày tại nhà tưởng niệm nó chỉ sờn da, bạc màu chứ vẫn còn sử dụng được. Qua từng chi tiết đó cũng đủ thấy bác là con người cẩn thận, trân trọng giữ gìn những món đồ xung quanh mình và quyết không lãng phí khi đất nước còn nhiều khó khăn. Người cận vệ năm xưa kể lại rằng, chiếc áo đại dại của Bác bị rách tay, Bác không cho mua áo mới mà bảo vá lại để dùng tiếp. Đôi dép cao su của Bác được cắt từ lốp xe cũ, đứt quai thì lại đóng đinh chốt lại để đi.Với những phẩm chất tốt đẹp đó quả thật Bác Tô xứng đáng là một trong những học trò xuất sắc của chủ tịch Hồ Chí Minh. Hãy nhìn rộng ra các nước trên thế giới có ai là nguyên thủ quốc gia mà có lối sống giản dị gần gũi như vậy. Tôi thấy rất may mắn khi đất nước có những con người như vậy và hạnh phúc khi được sống trong một đất nước hoà bình, không lo sợ chiến tranh. Khi nghe thuyết minh rằng khi miền Nam chưa giải phóng, mỗi lần đón các đoàn cán bộ hay các em học sinh miền Nam ra Bắc, Bác Đồng luôn ôm họ vào lòng. Bác hỏi han từng chút về quê hương, về bữa ăn của đồng bào, về cái nắng cái gió của vùng đất Quảng Ngãi quê mình. Ánh mắt Bác lúc đó đượm buồn nhưng rực cháy một niềm tin ngày thống nhất. Lòng tôi xúc động mãi,khi sự hy sinh của Bác không chỉ là thanh xuân, là gia đình, mà là việc nén lại nỗi nhớ quê hương da diết suốt hàng chục năm trời để lo việc nước. Là một sinh viên lớn lên trong thời bình, lịch sử đối với tôi trước đây thường gắn liền với những mốc thời gian khô khan, những trận đánh lớn hay những con số thống kê trên giảng đường vẫn chưa hình dung rõ được sự gian khổ và hi sinh của những con người cách mạng . Nhưng khi đứng trước chiếc vali cũ của Bác Đồng, tôi chợt nhận ra: Lịch sử được viết nên từ những con người bằng xương bằng thịt, bằng những sự hy sinh thầm lặng và giản dị vô cùng.Tôi tự hỏi, điều gì đã khiến một người trí thức xuất thân từ gia đình khoa bảng, một vị Thủ tướng quyền cao chức trọng, lại có thể sống một cuộc đời thanh bạch, giản dị đến thắt lòng như thế? Câu trả lời chính là lý tưởng và lòng yêu nước vô bờ bến. Với Bác Đồng, hạnh phúc lớn nhất không phải là nhung lụa, mà là thấy đất nước được tự do, nhân dân được no ấm.Câu chuyện về Bác Tô và chiếc vali da cũ không dừng lại ở quá khứ. Nó mang theo một thông điệp mạnh mẽ thức tỉnh thế hệ trẻ chúng tôi hôm nay.Hòa bình và cuộc sống tự do mà chúng tôi đang tận hưởng không tự nhiên mà có. Nó được đổi bằng xương máu, bằng những năm tháng thanh xuân "hoa lửa" của thế hệ cha anh, của những người con ưu tú đất Quảng Ngãi như Bác Phạm Văn Đồng.

       Chúng ta, những người trẻ tuổi, không cần phải làm những điều quá to tát. Học tập tốt, sống trách nhiệm với gia đình, biết sẻ chia với cộng đồng và giữ vững đạo đức bản thân chính là cách tốt nhất để tiếp nối ngọn lửa yêu nước của thế hệ đi trước. Chiếc vali của Bác Đồng đã khép lại hành trình chiến tranh, nhưng hành trình xây dựng đất nước của tuổi trẻ chúng tôi thì vừa mới bắt đầu.