Liệt sĩ Nguyễn Xuân Quyển
Có những con người chỉ sống vỏn vẹn hai mươi mốt năm trên cõi đời này, nhưng dấu chân họ để lại thì sâu đến mức không một lớp bụi thời gian nào có thể xóa nhòa. Liệt sĩ Nguyễn Xuân Quyển là một con người như thế. Anh sinh ra ở thôn Nam Đường Đông, xã Nam Cao, huyện Kiến Xương, tỉnh Thái Bình cũ – một miền quê nghèo, nơi đất đai mặn mòi gió biển, nơi con người sống với nhau bằng nghĩa tình chân chất và lòng yêu nước âm thầm nhưng bền bỉ như mạch nguồn chảy dưới lòng đất.
Tuổi thơ anh lớn lên trong tiếng gà gáy mỗi sớm, trong mùi rơm rạ ngai ngái, trong những bữa cơm đạm bạc chan đầy mồ hôi của cha mẹ. Anh cũng như bao chàng trai làng quê khác, từng có những ước mơ rất giản dị: được ở bên gia đình, được làm lụng trên mảnh ruộng quê hương, được sống một cuộc đời bình yên. Nhưng đất nước không bình yên. Khi bom đạn Mỹ trút xuống quê hương, khi Tổ quốc gọi tên những người con ưu tú nhất, anh đã lặng lẽ khoác ba lô lên đường, mang theo cả tuổi trẻ, niềm tin và một lời hẹn chưa kịp nói trọn với mẹ cha.
Ngày anh ra đi, anh mới hai mươi mốt tuổi. Cái tuổi mà nhiều người còn đang mơ mộng, còn e dè trước cuộc đời rộng lớn, thì anh đã chọn bước vào nơi cái chết cận kề từng giờ, từng phút. Anh đi không phải vì không sợ, mà vì anh hiểu rằng nếu không có những người như anh đứng lên, thì quê hương sẽ mãi chìm trong khói lửa, và những đứa trẻ sau này sẽ không bao giờ biết đến hòa bình.
Giữa chiến trường khốc liệt chống Mỹ, anh Nguyễn Xuân Quyển đã chiến đấu bằng tất cả lòng quả cảm của một người lính Cụ Hồ. Bom đạn có thể xé nát đất trời, nhưng không thể khuất phục ý chí của anh. Và rồi, trong một trận chiến ác liệt, anh đã ngã xuống. Anh ngã xuống khi tuổi đời còn rất trẻ, khi trái tim còn đang đập những nhịp đập mạnh mẽ nhất của tuổi xuân. Máu anh thấm vào đất mẹ, hòa cùng máu của bao đồng đội, làm nên màu cờ đỏ thắm của Tổ quốc hôm nay.
Nỗi đau lớn nhất không chỉ là sự hy sinh, mà là anh đã không thể trở về nguyên vẹn. Chỉ tro cốt của anh được gửi về quê nhà. Một nắm tro nhỏ bé, lặng im, nhưng chứa đựng cả một cuộc đời, cả tuổi trẻ, cả những ước mơ chưa kịp gọi thành tên. Ngày tro cốt anh trở về, chắc hẳn lòng quê hương Nam Cao lặng đi trong tiếng khóc nghẹn của gia đình, trong những giọt nước mắt không thành lời của xóm làng. Người mẹ già ôm lấy hũ tro, như ôm lại đứa con trai mà bà đã đứt ruột sinh ra, nhưng giờ đây chỉ còn lại hơi ấm của ký ức.
Anh được an táng tại lăng mộ liệt sĩ xã Bình Nguyên. Nơi ấy, giữa hàng hàng bia mộ lặng im, tên anh được khắc lên đá, ngắn gọn nhưng nặng trĩu: Liệt sĩ Nguyễn Xuân Quyển. Không ghi hết được những ngày anh hành quân, không ghi được những đêm anh thức trắng trong chiến hào, càng không thể ghi hết được nỗi đau của gia đình và sự hy sinh mà anh đã dành cho đất nước.
Hôm nay, khi chiến tranh đã lùi xa, khi đất nước đã yên bình, mỗi lần đứng trước mộ anh, lòng người không khỏi nghẹn ngào. Chúng ta được sống, được mơ ước, được yêu thương, là bởi có những người như anh đã chấp nhận nằm lại mãi mãi ở tuổi hai mươi mốt. Sự hy sinh của anh không chỉ là mất mát của riêng một gia đình, mà là sự đánh đổi thầm lặng để dân tộc Việt Nam được ngẩng cao đầu trong hòa bình, độc lập.
Liệt sĩ Nguyễn Xuân Quyển ơi, anh ra đi khi tóc còn xanh, khi bàn tay còn chưa kịp nắm trọn hạnh phúc đời thường. Nhưng anh đã hóa thành bất tử. Tên anh sống trong lòng quê hương Nam Đường Đông, trong ký ức của xã Nam Cao, trong mạch đất Bình Nguyên, và trong trái tim của những thế hệ được sinh ra sau ngày đất nước không còn tiếng bom rơi. Trước anh linh anh, chúng con chỉ biết cúi đầu tưởng nhớ, biết sống tử tế hơn, yêu nước hơn, và gìn giữ hòa bình như một món quà vô giá được đánh đổi bằng máu xương của anh và bao liệt sĩ khác.
