Liệt sỹ Bành Văn Còn (Nguyễn An Đông)

Trong lịch sử đấu tranh cách mạng của dân tộc Việt Nam, có những con người đã sống

và cống hiến một cách thầm lặng, không ồn ào, không hào quang, nhưng sự hy sinh của họ

lại góp phần làm nên thắng lợi vĩ đại của đất nước. Và ông cả của em ông Bành Văn Còn,

còn gọi là Nguyễn An Đông hay Hai Đông, sinh năm 1923, là một con người như thế – một

chiến sĩ tình báo cách mạng kiên trung, một trí thức yêu nước, một tấm gương sáng về lòng

trung thành và sự hy sinh vì Tổ quốc.

Nguyễn An Đông sinh ra trong một gia đình có truyền thống yêu nước sâu sắc. Gia đình ông có

đến mười lăm anh chị em, lớn lên trong môi trường giàu tinh thần dân tộc và ý thức trách nhiệm

đối với đất nước. Đặc biệt, ngôi nhà của gia đình ông từng là một “địa chỉ đỏ” – nơi nuôi giấu và

bảo vệ những người bộ đội chìm hoạt động bí mật giữa lòng đô thị. Chính môi trường ấy đã sớm

hun đúc trong ông lòng yêu nước, tinh thần cách mạng và ý chí dấn thân vì độc lập, tự do của

dân tộc. Khi đất nước bước vào những năm tháng chiến tranh ác liệt, Nguyễn An Đông đã giác

ngộ cách mạng và trực tiếp tham gia hai cuộc kháng chiến lớn của dân tộc: kháng chiến chống

thực dân Pháp và kháng chiến chống đế quốc Mỹ. Trong suốt quá trình đó, ông đảm nhận nhiệm

vụ tình báo - một công việc đặc biệt nguy hiểm, đòi hỏi sự mưu trí, gan dạ, kiên nhẫn và tuyệt

đối trung thành. Hoạt động trong lòng địch, ông luôn đối mặt với hiểm nguy, nhưng vẫn kiên

cường bám trụ, hoàn thành nhiệm vụ được giao. Không chỉ là một chiến sĩ tình báo, Nguyễn An

Đông còn là một trí thức, một kỹ sư có chuyên môn. Ông vừa hoạt động cách mạng, vừa tiếp tục

theo đuổi sự nghiệp kỹ sư, lấy trí tuệ và kiến thức của mình để phục vụ cho đất nước. Hình ảnh

một người trí thức âm thầm cống hiến, vừa lao động trí óc, vừa chiến đấu trong bóng tối, cho

thấy vẻ đẹp toàn diện của con người cách mạng Việt Nam: yêu nước, tài năng và sẵn sàng hy

sinh lợi ích cá nhân vì lợi ích chung.

Trong quá trình hoạt động, ông từng bị địch bắt và giam giữ tại Khám Chí Hòa - một trong

những nhà tù khét tiếng thời bấy giờ. Những ngày tháng trong tù không làm ông khuất phục, trái

lại càng tôi luyện thêm ý chí và tinh thần cách mạng. Ngay trong chốn lao tù, ông cùng những

người đồng đội đã sáng tác và đối đáp với nhau những bài thơ đầy cảm xúc, thể hiện tinh thần lạc

quan, niềm tin vào thắng lợi cuối cùng của cách mạng. Bài thơ dưới đây là đoạn đối đáp giữa

đồng chí Nguyễn Văn Thanh và đồng chí Nguyễn An Đông bày tỏ sự nhung nhớ mẹ già: