“LƠ HANH – NGƯỜI CON CỦA NÚI RỪNG VĨNH THẠNH”
Giữa đại ngàn Vĩnh Thạnh, nơi con sông Côn chảy qua những vách đá dựng đứng, có một người anh hùng dân tộc Ba Na đã trở thành nỗi khiếp đảm của giặc Mỹ. Không cần đại bác, chỉ với lòng yêu nước và sự hiểu biết tường tận từng gốc cây, hòn đá quê hương, ông đã chỉ huy dân làng đánh thắng những trận càn quy mô lớn, giữ vững vùng căn cứ cách mạng.
"Hồi đó, giặc Mỹ đổ quân xuống Vĩnh Thạnh đông như kiến cỏ. Chúng dùng máy bay đổ quân xuống các đỉnh núi cao, hòng chặn đường tiếp tế của ta và tiêu diệt lực lượng du kích. Nhưng chúng đã lầm, núi rừng Vĩnh Thạnh này có mắt, và người canh giữ đôi mắt ấy chính là anh Lơ Hanh.
Tôi nhớ nhất trận đánh năm 1965, khi địch cậy có pháo binh yểm trợ, hùng hổ tiến vào vùng căn cứ của ta. Anh Lơ Hanh lúc đó chỉ huy đội du kích, anh dặn mọi người: 'Nó có súng dài, mình có bẫy đá. Nó có máy bay, mình có rừng che. Đừng sợ cái bụng, hãy dùng cái đầu mà đánh!'.
Anh đã trực tiếp thiết kế những 'trận địa bẫy' độc đáo. Anh cho anh em khiêng những tảng đá lớn lên đỉnh dốc, buộc bằng dây rừng khéo léo. Khi quân địch lọt vào tầm phục kích, chỉ chờ một tiếng hú của anh, hàng loạt bẫy đá lao xuống như thác đổ. Quân giặc không kịp trở tay, tiếng súng Mỹ bị át đi bởi tiếng đá lăn và tiếng hò reo của dân làng.
Có lần, anh Lơ Hanh một mình một súng, nhử cả một đại đội địch đi lòng vòng trong rừng suốt hai ngày đêm. Chúng mệt lả, đói khát, còn anh thì thoắt ẩn thoắt hiện như con ma rừng, cứ sơ hở là anh tỉa từng tên một. Sự mưu trí của anh không chỉ bảo vệ được dân làng mà còn giúp giữ vững các kho lương thực, vũ khí của cách mạng gửi gắm tại Vĩnh Thạnh.
Anh Lơ Hanh luôn nói với chúng tôi: 'Đất này là của cha ông mình, mình không giữ thì ai giữ?'. Lời nói ấy như ngọn lửa cháy mãi trong lòng người dân Vĩnh Thạnh, giúp chúng tôi vượt qua bao nhiêu ngày đói muối, thiếu cơm để chiến đấu đến ngày toàn thắng."
