LỜI CĂN DẶN CỦA MẸ - Viết về Mẹ VNAH Trần Thị Đê

Đất nước được thống nhất hơn 40 năm và đang từng ngày phát triển. Vết thương chiến tranh đã mờ dần theo thời gian. Một tương lai tươi sáng đang mở ra. Nhưng không phải ai cũng may mắn thấy được cảnh này. Có những người đã mãi mãi nằm lại với cuộc chiến, thấy được ngày đất nước được thống nhất chỉ là mơ ước. Mẹ Trần Thị Đê cũng vậy, Mẹ chỉ ao ước thấy được ngày đất nước được thống nhất nhưng Mẹ đã không đủ sức để chờ. Cuộc đời Mẹ là một câu chuyện về một đời người khốn khó, cơ cực nhưng có một mơ ước cao đẹp.

Mẹ Trần Thị Đê sinh 1903 trong một gia đình có bảy anh chị em, mẹ là con thứ ba trong gia đình. Quê gốc của mẹ ở xã Tân Thanh Tây huyện Mỏ Cày. Năm Mẹ lên 10 tuổi vì nghèo khổ nên gia đình Mẹ dời lên Hưng Khánh Trung để mướn đất làm ruộng. Nhà nghèo nên Mẹ không được đi học mà phải vất vả làm lụng giúp gia đình. Năm 20 tuổi Mẹ lập gia đình với ông Nguyễn Văn Thuận và sinh được ba người con. Mùa màng thất bát, cộng với sự áp bức, bóc lột của bọn địa chủ và tay sai thực dân nên cái nghèo cứ đeo đuổi gia đình Mẹ. Mẹ không có được một chiếc áo lành lặn. Có những chiếc áo rách Mẹ vá đi vá lại đến nỗi khi nhìn vào không ai biết đâu là mảnh đầu tiên. Tuy nghèo khổ, không được học hành nhưng Mẹ có một lòng yêu nước nồng nàn. Trong kháng chiến chống thực dân Pháp nhà Mẹ là cơ sở của cách mạng. Chồng Mẹ là cán bộ của ta nhưng lại được cài vào hàng ngũ của địch để nắm tình hình. Năm 1951, Chồng Mẹ là Chủ ấp Phú Long nhưng nhà Mẹ lại là nơi nuôi giấu cán bộ cách mạng. Mẹ có một cái bồ chứa lúa nhưng bên dưới là hầm nuôi giấu cán bộ. Vì ông Nguyễn Văn Thuận là chủ ấp nên không bị bọn giặc nghi ngờ, đây là điều kiện thuận lợi để cán bộ ta ẩn nấp hoạt động. Ngoài việc lo cơm, nước, chỗ ở cho cán bộ ta, Mẹ còn tham gia đưa thư và dẫn đường cho cán bộ. Nhà Mẹ nghèo nhưng Mẹ chưa để cán bộ ta đói ngày nào.

Những năm đầu của kháng chiến chống Mỹ, biết gia đình Mẹ là gia đình cách mạng nên bọn địch theo dõi rất chặt chẽ và gây nhiều khó dễ cho gia đình. Mỗi lần đi đưa thư hay đi nắm tình hình địch Mẹ đều phải chuẩn bị thật kỹ, Mẹ mang theo phân hay cuốc để qua mặt bọn chúng, chính vì vậy Mẹ chưa bị phát hiện lần nào. Vì phải lao động cực nhọc và đời sống thiếu thốn cộng với việc bọn lính thường xuyên bắt Mẹ tối phải ngủ gần đồn để tránh quân ta đánh đồn nên sức khỏe Mẹ bị giảm sút. Năm 1957 Mẹ lâm trọng bệnh và qua đời. Trước khi nhắm mắt, Mẹ đã gọi các con đến và dặn dò: Mẹ nói “Mẹ chỉ có một mơ ước là muốn nhìn thấy đất nước được thống nhất nhưng chưa thấy được nên các con phải giúp Mẹ thực hiện mơ ước đó, đời Mẹ khổ nhiều rồi, Mẹ không muốn đời sau cũng khổ như Mẹ”. Nghe lời Mẹ dặn, các con trai và con rể của Mẹ đều lên đường tham gia bảo vệ Tổ quốc. Người con trai lớn của Mẹ là anh Nguyễn Văn Ẩn nhập ngũ năm 1958 ở đơn vị bộ đội huyện Mỏ Cày. Năm 1962, trong một trận đánh ở Mỏ Cày anh đã anh dũng hy sinh. Người con rể của Mẹ cũng lên đường chiến đấu và hy sinh ở Thạnh Phú. Năm 1963 người con trai út của Mẹ là anh Nguyễn Văn Trường tham gia vào bộ đội chủ lực miền Đông, năm 1969 anh hy sinh trong một trận đánh ở Sông Bé.

Nghèo đói, khổ cực, tủi nhục có thể làm con người ngã gục nhưng đối với Mẹ Trần Thị Đê thì ngược lại nó lại làm cho Mẹ sống mạnh mẽ hơn, bản lĩnh hơn. Mẹ đã đương đầu với bao nhiêu sóng gió, khó khăn của hai cuộc chiến và có một khát vọng thật cao đẹp. Quãng đường 54 năm Mẹ đã đi qua tuy không dài nhưng nó thật ý nghĩa, Mẹ đã dành thời gian của cuộc đời mình để làm những việc làm mà mình cho là đúng. Và chính những việc làm đó đã làm góp phần tô điểm thêm mùa xuân của dân tộc.

Với những đóng góp đó, ngày 21 tháng 7 năm 2014 Mẹ được Chủ tịch nước truy tặng danh hiệu "Mẹ Việt Nam anh hùng".