LỜI CHÀO CHIẾN THẮNG GIỮA BIỂN KHƠI
Trưa ngày 24 tháng 4 năm 1972, giữa vùng biển gần Phú Quốc, con tàu 645 bị đạn pháo địch bắn thủng nhiều chỗ. Khói đen cuộn lên từ khoang máy, boong tàu loang đầy máu của những người lính vừa ngã xuống. Chính trị viên Nguyễn Văn Hiệu đứng vững bên buồng lái, mắt hướng về những đồng đội đang dìu nhau bơi giữa biển.
Ông sinh năm 1932 tại thôn Kỳ Tuyên, xã Thăng Phương, huyện Thăng Bình, tỉnh Quảng Nam. Mười sáu tuổi, Nguyễn Văn Hiệu đã tham gia du kích; năm 1951 vào bộ đội rồi tập kết ra Bắc. Sau thời gian làm việc tại đội tàu đánh cá của Nhà máy Cá hộp Hạ Long, năm 1962, ông tình nguyện tái ngũ và trở thành một trong những cán bộ đầu tiên của Đoàn 759, tiền thân của Lữ đoàn 125 Hải quân. Trong hai năm 1962–1964, ông tham gia 13 chuyến bí mật vận chuyển vũ khí vào chiến trường miền Nam.
Ngày 12 tháng 4 năm 1972, tàu 645 do Lê Hà làm Thuyền trưởng và Nguyễn Văn Hiệu làm Chính trị viên rời bến. Con tàu được cải trang thành tàu đánh cá mang tên “Vĩnh Trung”, chở 70 tấn đạn cùng một tấn thuốc nổ TNT. Sau nhiều ngày vượt sóng, tránh máy bay và tàu tuần tiễu, tàu đến gần vùng biển Phú Quốc thì bị địch phát hiện.
Suốt đêm, tàu địch bám đuổi quyết liệt. Khi trời sáng, chúng dùng loa kêu gọi đầu hàng rồi nổ súng dữ dội. Nguyễn Văn Hiệu bình tĩnh động viên:
– Chúng ta phải bảo vệ hàng và bí mật của con đường trên biển. Không được để tàu rơi vào tay địch!
Súng B40, B41 và đại liên của tàu 645 đồng loạt khai hỏa. Giữa biển khơi, con tàu nhỏ bé vừa cơ động vừa kiên cường đánh trả lực lượng địch đông hơn nhiều lần. Năm chiến sĩ lần lượt hy sinh, nhiều người khác bị thương.
Khoảng mười một giờ, một quả đạn phá hỏng hệ thống lái, khiến tàu 645 chỉ còn chạy vòng tròn. Không còn khả năng thoát khỏi vòng vây, Nguyễn Văn Hiệu đề nghị thuyền trưởng cho anh em mặc áo phao, rời tàu và bơi vào bờ. Ông nhận nhiệm vụ ở lại phá hủy tàu, không để vũ khí và tài liệu mật rơi vào tay đối phương.
Người chiến sĩ lái tàu Thẩm Hồng Lăng xin được ở lại cùng ông. Nhưng nhìn những đồng đội bị thương đang dìu nhau trên mặt nước, Nguyễn Văn Hiệu hiểu rằng tàu chỉ có thể được cho nổ khi chạy ra thật xa. Ông khuyên Lăng rời đi, nhưng người chiến sĩ trẻ nhất quyết không nghe.
Không còn thời gian, ông bất ngờ đẩy Lăng xuống biển và nói lớn:
– Về báo với đơn vị rằng tôi đã hoàn thành nhiệm vụ. Gửi anh em lời chào chiến thắng!
Nguyễn Văn Hiệu quay trở lại buồng lái. Ông kiên nhẫn chờ con tàu mất lái trôi đến vị trí xa nhất so với đồng đội. Đúng 11 giờ 30 phút, một tiếng nổ dữ dội vang lên. Con tàu cùng toàn bộ vũ khí chìm xuống biển, còn người chính trị viên anh dũng ở lại giữa những đợt sóng bạc đầu.
Năm 1978, Nguyễn Văn Hiệu được truy tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân. Sự hy sinh của ông đã bảo vệ bí mật của Đường Hồ Chí Minh trên biển và mở thêm cơ hội sống cho đồng đội.
Biển có thể xóa dấu con tàu, nhưng không thể xóa tên người chiến sĩ đã chọn ở lại. Lời chào chiến thắng của Nguyễn Văn Hiệu năm ấy vẫn vọng giữa trùng khơi, nhắc các thế hệ hôm nay về lòng trung thành, tình đồng đội và sự hy sinh cao cả vì Tổ quốc.
