LỜI HIỀU DỤ TRƯỚC GIỜ XUẤT QUÂN VÀ CHIẾC BÁT SẺ CHIA
Câu chuyện khắc họa hình ảnh Bắc Bình Vương Nguyễn Huệ tại phòng tuyến Tam Điệp — Biện Sơn. Không chỉ là một thiên tài quân sự với những chiến lược thần tốc, Ngài còn là một người cha, người anh thấu hiểu từng nỗi niềm của binh sĩ, dùng cái tâm để thu phục lòng người trước khi bước vào cuộc chiến sinh tử.
Trong ký ức truyền đời của gia đình cụ Đức, câu chuyện về mùa đông năm 1788 tại phòng tuyến Tam Điệp luôn là niềm tự hào khôn xiết. Khi ấy, 29 vạn quân Thanh như bóng đen bao phủ kinh thành, lòng người li tán, nhưng tại cửa ngõ miền Trung, một luồng sinh khí mới đang bùng lên mãnh liệt.
Cụ Đức kể rằng, tổ tiên cụ vốn là một người lính trẻ vừa gia nhập đoàn quân khi Nguyễn Huệ ra đến Thanh Hóa. Trong một đêm rét mướt chuẩn bị cho đại lễ đăng quang và xuất quân, vị chủ soái áo vải đã không ở trong trướng bồng ấm áp mà đi vi hành khắp các doanh trại.
"Ông tổ tôi kể lại rằng, tối đó trời lạnh thấu xương, bỗng thấy một vị tướng cao lớn, mắt sáng như sao, dừng chân bên bếp lửa của những người lính mới," cụ Đức hào hứng thuật lại. "Thấy bát cháo loãng của binh sĩ, Ngài không nề hà, cầm lấy một bát, nếm thử rồi nói: 'Quân sĩ ăn gì, ta ăn nấy. Gian khổ này chúng ta cùng chịu, thì vinh quang mai sau chúng ta cùng hưởng'. Lời nói giản dị ấy như ngọn lửa bùng lên giữa đêm đông, khiến hàng vạn con người sẵn sàng quyết tử cho tổ quốc."
Đặc biệt, vào ngày đại quân lên đường, Nguyễn Huệ đã đứng trước hàng quân, dõng dạc đọc lời hịch mà đến nay cụ Đức vẫn thuộc lòng từng chữ: "Đánh cho để dài tóc, đánh cho để đen răng, đánh cho nó luân bất phản nghê, đánh cho nó phiến giáp bất hoàn...". Tiếng hô "Quyết chiến!" vang động cả một vùng núi rừng Tam Điệp, át cả tiếng gió mùa đông bắc.
Chính nhờ sự đồng cam cộng khổ và khí thế ngút ngàn ấy, đội quân "chân đất" đã làm nên một mùa xuân Kỷ Dậu huy hoàng. Với gia đình cụ Đức, Quang Trung không chỉ là vị vua trên ngai vàng, mà là người anh hùng đã cùng họ ăn chung bát cháo, cùng ngủ giữa rừng già để giữ lấy tấc đất quê hương.
