Lời Hứa Dưới Chân Dốc Bãi Dát
Lời Hứa Dưới Chân Dốc Bãi Dát
Trận địa dốc Bãi Dát (Quỳnh Lưu, Nghệ An) nằm trên quốc lộ 1A từng là nỗi ám ảnh của những tài xế lái xe Trường Sơn những năm 1968. Dốc cao, khúc khuỵu, một bên là vách núi đá dựng đứng, một bên là đường đèo hẹp. Địch liên tục thả bom tọa độ và bắn phá bằng pháo hạm từ biển vào nhằm cắt đứt tuyến đường đưa quân tiếp viện cho chiến trường gian khổ phía Nam.
Trực chiến san lấp hố bom tại đây là Cơ động Thanh niên xung phong 122. Trong đó, anh Đặng Văn Hùng (20 tuổi, quê Nam Định) được anh em gọi vui là "chuyên gia bóc kíp". Nhỏ người, nói năng điềm tĩnh, Hùng nổi tiếng với đôi tay cực kỳ khéo léo khi xử lý những quả bom hẹn giờ hay mìn lá nằm chực chờ bên vách đá.
Trưa ngày 19 tháng 9 năm 1968, một đợt Oanh tặc kéo dài hai tiếng đồng hồ cày xới nát dốc Bãi Dát. Khói bom chưa kịp tan, mặt đường ngập tràn mảnh kim loại sắc lẹm, hàng chục hố bom sâu chực chờ lật ngửa bất kỳ chiếc xe nào đi qua. Đúng lúc đó, đại đội xe tải chở pháo cao xạ và lương thực nhận lệnh phải vượt dốc trước 6 giờ chiều để kịp phối hợp chiến đấu.
Trong lúc cả đội đang hối hả san lấp, một tiếng reo hò bỗng khựng lại: Ngay chính giữa lòng đường hẹp nhất của khúc cua tay áo, một quả bom nổ chậm nặng gần 500kg chìm phân nửa dưới lớp đất đá, đầu kíp nổ đang rỉ ra những giọt dầu bóng loáng.
Nếu dùng bộc phá kích nổ, khối lượng mìn quá lớn sẽ làm sập toàn bộ ta-luy âm của đường đèo, khiến con đường nghẽn ít nhất 3 ngày. Cách duy nhất là tháo kíp nổ thủ công.
Anh Hùng bước lên, lặng lẽ gài chiếc huy hiệu Thanh niên xung phong vào ngực áo, mỉm cười quay lại nói với người tiểu đội trưởng: "Nếu tôi không quay lại, nhờ anh gửi chiếc lược sừng này về cho em gái tôi ở quê...".
Một mình anh tiến lại gần quả bom lạnh ngắt. Giữa cái nắng chói chang miền Trung và mùi thuốc nổ nồng nặc, không gian dường như ngưng đọng. Dùng một chiếc cờ-lê tự chế và chiếc tua-vít nhỏ, anh Hùng nhẫn nại lau sạch lớp bùn bám quanh kíp nổ. Đổ mồ hôi hột rớt xuống mặt kim loại buốt lạnh, đôi tay anh vẫn chuẩn xác tới từng milimét.
Một vòng... hai vòng... tạch!
Sau 40 phút nghẹt thở, chiếc kíp nổ dài ngoẵng được anh khéo léo rút ra khỏi thân bom an toàn. Tiếng reo hò vang động cả một góc rừng. Anh Hùng cẩn thận ôm chiếc kíp nổ đi về phía vực sâu để vô hiệu hóa hoàn toàn, nhường lại mặt đường cho hàng chục chiếc xe tải rầm rập tiến qua dốc Bãi Dát kịp giờ ra trận.
Trận chiến thầm lặng ấy không có tiếng súng nổ giao tranh, nhưng tinh thần dũng cảm, mưu trí và sự hy sinh kiên cường của những người lính trẻ như anh Đặng Văn Hùng đã khắc nên một huyền thoại đẹp đẽ dưới chân dốc Bãi Dát thời hoa lửa.
