lòng người lại se thắt
Có những địa danh trên dải đất hình chữ S này mà mỗi khi nhắc đến, lòng người lại se thắt, nước mắt bỗng chực rơi. Ngã ba Đồng Lộc (Can Lộc, Hà Tĩnh) năm 1968 là một nơi như thế. Người ta gọi đó là “tọa độ chết” – nơi đất đá không còn màu nâu, cây cỏ không còn màu xanh bởi sự cày xới điên cuồng của bom đạn kẻ thù.
Nhưng chính giữa vùng đất cháy đen, khét lẹt mùi thuốc súng ấy, lại nở rộ một “Tiểu đội hoa hồng” – mười cô gái thanh niên xung phong của Tiểu đội 4, Đại đội 552. Họ sống, chiến đấu và tỏa hương thơm ngát của tuổi trẻ ngay giữa ranh giới mong manh của sự sống và cái chết. Câu chuyện về các chị là bản anh hùng ca bi tráng nhất của một “thời hoa lửa”, thời mà máu của những người con gái hòa vào đất mẹ để giữ cho mạch máu giao thông của Tổ quốc không bao giờ ngừng chảy.
Những nụ cười tuổi đôi mươi bên miệng hố bom
Mùa hè năm 1968, không quân Mỹ điên cuồng trút bom xuống Đồng Lộc với âm mưu cắt đứt tuyến chi viện chiến lược cho miền Nam. Bình quân mỗi tháng, nơi đây phải hứng chịu 28 ngày bom, đất đá bị xới tung, hố bom chồng lên hố bom.
Tiểu đội 4 gồm mười cô gái, người lớn nhất là Võ Thị Tần – Tiểu đội trưởng (24 tuổi), người nhỏ nhất là Võ Thị Hà (17 tuổi). Nhiệm vụ của các chị là quan sát bom rơi, đo khối lượng đất đá cần san lấp, rà phá bom nổ chậm để kịp thời thông đường cho xe qua.
Khổ cực, hiểm nguy là thế, nhưng lán trại của các chị chưa bao giờ vắng tiếng cười. Trong những phút giây hiếm hoi giữa hai trận bom, các chị vẫn ngồi bên nhau chải tóc, soi gương, hát vang bài “Cô gái mở đường”. Trong lá thư gửi mẹ chỉ vài ngày trước lúc hy sinh, chị Võ Thị Tần viết:
“Mẹ ơi, ở đây vui lắm mẹ ạ. Ban đêm chúng thắp đèn cho chúng con làm đường, ban ngày chúng mang bom giết cá để chúng con cải thiện. Bom đạn của chúng có thể làm rung chuyển núi rừng, nhưng không thể làm rung chuyển những trái tim của chúng con.”
Đó là tinh thần thép được bọc trong vẻ ngoài dịu dàng của những cô gái tuổi đôi mươi. Các chị coi cái chết nhẹ tựa lông hồng, chỉ sợ đường tắc, xe không kịp vào miền Nam.
