LS Phan Văn Hân - Người Bí thư Phân khu giữ trọn bí mật đến phút cuối
Phan Văn Hân tham gia cách mạng từ năm 15 tuổi, trở thành một cán bộ lãnh đạo chủ chốt tại chiến trường Sài Gòn – Gia Định. Bị bắt sau Tổng tiến công Tết Mậu Thân năm 1968, ông chịu nhiều cực hình nhưng không khai báo, bảo vệ an toàn các cơ sở cách mạng.
Phan Văn Hân sinh tháng 4 năm 1925 trong một gia đình giàu truyền thống cách mạng. Cha ông là Phan Văn Bạch, một trong những đảng viên cộng sản đầu tiên ở xã Nhơn Mỹ, sau đó hy sinh tại nhà tù Côn Đảo.
Năm 1940, khi mới 15 tuổi, Phan Văn Hân gia nhập Đoàn Thanh niên Phản đế và làm giao liên cho Liên Tỉnh ủy Long Xuyên. Cuối năm 1941, ông được kết nạp vào Đảng. Từ một thiếu niên giao liên, ông từng bước trưởng thành, đảm nhận nhiều nhiệm vụ quan trọng và góp phần lãnh đạo nhân dân Long Xuyên giành chính quyền trong Cách mạng Tháng Tám năm 1945.
Trong kháng chiến chống Mỹ, ông được phân công về chiến trường Sài Gòn – Gia Định, giữ chức Bí thư Phân khu 2. Đây là địa bàn cửa ngõ phía tây thành phố, giữ vai trò quan trọng trong việc đưa lực lượng tiến vào nội đô. Trước và trong Tổng tiến công Tết Mậu Thân năm 1968, ông trực tiếp chỉ đạo xây dựng cơ sở, chuẩn bị lực lượng và tổ chức chiến đấu.
Tháng 5 năm 1968, Phan Văn Hân bị bắt. Đối phương biết ông là một cán bộ lãnh đạo nên biệt giam và tra tấn dã man nhằm khai thác những đầu mối hoạt động bí mật. Tuy nhiên, ông không khai báo, kiên quyết bảo vệ đồng đội và mạng lưới cơ sở cách mạng. Sau một thời gian giam giữ, ông bị thủ tiêu bí mật. Đến nay, gia đình vẫn chưa tìm được hài cốt của ông.
Bà Phan Tuyết Xuân kể rằng khi cha bị bắt, cả bảy anh chị em trong gia đình đều không hay biết. Mãi cuối năm 1968, khi vào chiến khu, bà mới biết cha đã hy sinh. Noi gương cha, bà tiếp tục hoạt động cách mạng và sau ngày đất nước thống nhất đã chọn công tác trong tổ chức Công đoàn để nối tiếp con đường ông còn dang dở.
Phan Văn Hân ra đi ở tuổi 43, không để lại một nấm mộ có tên. Nhưng sự im lặng kiên cường của ông trong lao tù đã bảo vệ biết bao đồng đội và cơ sở cách mạng giữa lòng Sài Gòn.



