LÝ TRỌNG NGƯỜI TRUYỀN LỬA

Mùa xuân năm 1931, từ ngày 20 đến ngày 26/3, tại Hội nghị Ban chấp
hành Trung ương Đảng lần thứ 2, Trung ương Đảng đã giành một phần
quan trọng trong chương trình làm việc để bàn về công tác thanh niên và
đi đến những quyết định có ý nghĩa đặc biệt,
theo đó được Bộ Chính trị Ban chấp hành
Trung ương Đảng và Bác Hồ cho phép, theo
đề nghị của Trung ương Đoàn thanh niên Lao
động Việt Nam, Đại hội toàn quốc lần thứ 3
đã quyết định lấy ngày 26/3/1931 là Ngày
thành lập Đoàn hằng năm. Ngày 26/3 trở
thành ngày vẻ vang của tuổi trẻ Việt Nam,
của Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh
quang vinh.
Là cánh tay đắc lực và đội dự bị đáng tin cậy của Đảng, ngay từ khi mới ra
đời, dưới sự lãnh đạo của Đảng và Chủ tịch Hồ Chí Minh, Đoàn đã phát huy
được vai trò xung kích, với những gương đoàn viên hy sinh, chiến đấu để
hoàn thành thắng lợi nhiệm vụ.
Những người thanh niên đã cống hiến cả tuổi xuân mình cho mùa xuân đất
nước, có những người còn chưa đến tuổi 20 đã phải nằm xuống, hy sinh
anh dũng cho nền độc lập nước nhà. Một trong những người Anh hùng trẻ
tuổi mà bất khuất ấy chính là Lý Tự Trọng.
Lý Tự Trọng tên thật là Lê Hữu Trọng sinh ngày 20/10/1914 trong một gia
đình yêu nước. Do không chịu nổi cảnh áp bức, bóc lột của thực dân phong
kiến, gia đình anh đã rời quê hương sang Thái Lan sinh sống và tham gia
hoạt động yêu nước. Tại đây, gia đình Anh là một trong những cơ sở cách
mạng, nơi bồi dưỡng cán bộ là trường quốc ngữ của Hội Việt kiều. Trọng
học rất giỏi, say mê văn thơ yêu nước của cụ Phan Bội Châu, Anh nói tốt
tiếng Trung, tiếng Anh và tiếng Thái Lan. Đầu mùa hè năm 1926, thực hiện
ý kiến của đồng chí Nguyễn Ái Quốc, đồng chí Hồ Tùng Mậu - thành viên
của Việt Nam Thanh niên Cách mạng đồng chí hội đến Thái Lan gặp cụ
Đặng Thúc Hứa, truyền đạt yêu cầu của đồng chí Nguyễn Ái Quốc về việc
chọn một số con em gia đình Việt kiều yêu nước đưa sang Quảng Châu đào
tạo để chuẩn bị xây dựng tổ chức Thanh niên Cộng sản ở Việt Nam, Lê Hữu
Trọng là một trong số các thiếu niên được lựa chọn.
Đến Quảng Châu, nhóm thiếu niên này được gặp lãnh tụ Nguyễn Ái Quốc
(lúc này mang tên Lý Thụy). Để đảm bảo bí mật, các thiếu niên đều mang
họ Lý coi như người trong một gia tộc; do đó, Lê Hữu Trọng đổi tên Lý Tự
Trọng
. Năm 1929, các tổ chức Cộng sản ở Việt Nam lần lượt ra đời, Lý Tự Trọng
được cử về nước hoạt động tại Sài Gòn - Chợ Lớn đảm nhận nhiệm vụ liên
lạc trong và ngoài nước cho Xứ ủy Nam Kỳ và Trung ương Đảng; đồng thời,
được giao nhiệm vụ đặc biệt: Vận động tập hợp thanh niên trong các nhà
máy, trường học để thành lập Đoàn Thanh niên Cộng sản trong nước.
Nhân dịp kỷ niệm một năm cuộc khởi nghĩa Yên Bái, Xứ ủy Nam Kỳ quyết
định tổ chức một đợt tuyên truyền tố cáo tội ác của thực dân Pháp và kêu
gọi quần chúng đấu tranh. Ngày 08/02/1931, lợi dụng lúc bà con đi xem
bóng đá ở sân vận động Sài Gòn tập trung đông, các chiến sỹ cách mạng
tổ chức một cuộc mít tinh chớp nhoáng, cờ đỏ búa liềm giương cao, một
đồng chí đứng lên diễn thuyết kêu gọi quần chúng đánh đổ thực dân Pháp.
Giữa lúc ấy tên thanh tra mật thám Pháp
Le Grand và bọn cảnh sát đi cùng ập tới.
Không còn cách nào khác để cứu đồng
chí mình, Lý Tự Trọng đã rút súng bắn
chết tên thanh tra mật thám cứu thoát
đồng chí diễn thuyết. Bị địch vây hãm ráo
riết, Lý Tự Trọng đã bị bắt.
Một tên phản bội khai ra tên anh là
“Trọng con” và làm công tác liên lạc quan
trọng. Bọn chúng mừng quýnh tưởng
phen này nắm chắc đến nơi tất cả những
đầu mối bí mật của phong trào cách mạng. Chúng đánh Anh hết roi song
lại roi cá đuối, chúng trói hai tay trút lên xà nhà, cho Anh đi “tàu bay”…
nhưng với Anh tất cả đều vô hiệu.
Ít ai hình dung được, ý chí của anh đã phải kiên cường đến thế nào, bất
khuất ra sao mới chịu đựng hết những trò tra tấn dã man vô nhân đạo ấy
mà Anh vẫn không hé nửa lời.
Giam cầm, tra tấn ở khám lớn Sài Gòn một thời gian không thu được kết
quả, bọn chúng đưa anh về xử án, chính quyền thực dân Pháp ở Đông
Dương đã mở một phiên tòa đại hình để xử một chiến sĩ Cộng sản Việt Nam
chưa đầy 18 tuổi, Lý Tự Trọng đã bị kết án tử hình. Đứng trước cái chết, Lý
Tự Trọng không hề run sợ, anh chủ động biến phiên tòa của đế quốc thành
một diễn đàn của người chiến sĩ Cộng sản. Khi luật sư bào chữa xin bọn
thực dân “mở lượng khoan hồng” vì Lý Tự Trọng chưa đến tuổi trưởng thành
và “hành động thiếu suy nghĩ”, anh đã gạt phắt đi và dõng dạc nói: “Tôi
hành động có suy nghĩ, tôi hiểu việc tôi làm, tôi làm vì mục đích cách mạng.
Tôi chưa đến tuổi thành niên thật, nhưng tôi đủ trí khôn để hiểu rằng con
đường của thanh niên chỉ có thể là con đường cách mạng và không thể là
con đường nào khác”.
Ý chí và hành động của anh là minh chứng hùng hồn về bản lĩnh kiên cường,
lòng trung thành, tinh thần bất khuất của người Cộng sản; đồng thời, là
bức thông điệp báo trước sự sụp đổ của thực dân phong kiến và sự tất
thắng của cách mạng Việt Nam dưới sự lãnh đạo của Đảng.
Thực dân Pháp không dám xử công khai Lý Tự Trọng, lợi dụng lúc nửa đêm
về sáng ngày 21/11/1931 chúng đã hèn hạ dựng máy chém ở ngay khám
lớn Sài Gòn hòng giết Anh trong im lặng, nhưng tấm gương đấu tranh kiên
cường, anh dũng và những tiếng hô của Anh: “ Đả đảo thực dân Pháp”,
“Đảng Cộng sản Đông Dương muôn năm”, “Cách mạng Việt Nam thành
công muôn năm” đã cổ vũ mạnh mẽ, tạo một làn sóng phản đối tội ác của
thực dân Pháp, tinh thần cách mạng bất khuất của Anh đã làm cho kẻ thù
khiếp sợ và đã động viên, cổ vũ mạnh mẽ phong trào cách mạng trong cả
nước lúc bấy giờ và là tấm gương cho các thế hệ thanh niên sau này noi
theo.
Người thanh niên ấy đã ra đi khi chưa tròn 18 tuổi, lứa tuổi còn ôm bao
hoài bão và ước mơ, nhưng dẫu sao, ước mơ của Anh giờ đã thành sự thật,
sự hi sinh của Anh và biết bao Anh hùng niên thiếu khác đã góp phần giành
lại độc lập, tự do cho dân tộc Việt Nam ngày hôm nay.
Câu nói của Anh đã thực sự truyền lửa cho thế hệ thanh niên mai sau, cuộc
đời oanh liệt của Anh là lời nhắc nhở cho chúng ta nhớ rằng độc lập, tự do
hôm nay đã phải đánh đổi biết bao xương máu của thế hệ cha ông. Thanh
niên hôm nay sẽ tiếp tục ý chí của Anh, tư tưởng của Chủ tịch Hồ Chí Minh
vĩ đại và những người Anh hùng đi trước, để đất nước Việt Nam ngày một
phát triển, vững mạnh, sánh vai với các cường quốc năm Châu./.