Lý Viết Mưu - niềm tự hào của nhân dân Cao Bằng
Lý Viết Mưu, nhiều tài liệu ghi là Lý Văn Mưu, sinh năm 1934, người dân tộc Tày, quê xã Độc Lập, huyện Quảng Uyên, tỉnh Cao Bằng, nay thuộc huyện Quảng Hòa. Sinh ra trên vùng quê cách mạng, từ khi mới 13 tuổi, ông đã tham gia công tác thiếu niên tại địa phương, góp sức phục vụ cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp.
Tháng 3/1950, khi mới 16 tuổi, Lý Viết Mưu tình nguyện nhập ngũ. Ông được biên chế vào Đại đội 675, Tiểu đoàn 251, Trung đoàn 174 – Trung đoàn Cao-Bắc-Lạng. Tuy tuổi đời còn rất trẻ, ông nhanh chóng thể hiện tinh thần trách nhiệm, lòng dũng cảm và quyết tâm hoàn thành nhiệm vụ. Trung đoàn 174 khi ấy là một trong những đơn vị chủ lực hoạt động trên chiến trường Việt Bắc và Đường số 4.
Tháng 9/1950, quân ta mở Chiến dịch Biên giới Thu–Đông 1950, chọn cứ điểm Đông Khê làm mục tiêu mở màn. Cuộc tiến công diễn ra từ ngày 16 đến 18/9/1950. Trung đoàn 174 được giao nhiệm vụ tiến công một trong những hướng chủ yếu vào cứ điểm. Trong trận chiến quyết liệt này, nhiều tấm gương dũng cảm đã xuất hiện, trong đó có La Văn Cầu, Trần Cừ và Lý Viết Mưu.
Khi lực lượng xung kích gặp hỏa lực mạnh từ một vị trí phòng thủ của đối phương, Lý Viết Mưu tiếp tục nhận nhiệm vụ tiến lên cùng khối bộc phá. Dù bị thương, ông vẫn kiên trì tiếp cận mục tiêu, hoàn thành nhiệm vụ tạo điều kiện cho đồng đội tiếp tục tiến công. Lý Viết Mưu anh dũng hy sinh trong trận Đông Khê khi mới 16 tuổi.
Sự hy sinh của người chiến sĩ trẻ góp phần vào thắng lợi của trận Đông Khê. Đến sáng 18/9/1950, quân ta hoàn toàn làm chủ cứ điểm, tạo bước phát triển quan trọng cho Chiến dịch Biên giới. Báo Cao Bằng ghi nhận Lý Viết Mưu là một trong những tấm gương tiêu biểu của quân và dân Cao Bằng trong chiến dịch lịch sử này.
Sau khi hy sinh, Lý Viết Mưu được Nhà nước truy tặng Huân chương Quân công hạng Nhì và danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân. Tên tuổi ông được lưu giữ trong truyền thống của Trung đoàn 174 và trong lịch sử đấu tranh cách mạng của quê hương Cao Bằng.
Cuộc đời chỉ kéo dài mười sáu năm của Anh hùng, liệt sĩ Lý Viết Mưu là câu chuyện về một thanh niên dân tộc Tày sớm giác ngộ cách mạng, từ công tác thiếu niên đến người chiến sĩ của Trung đoàn 174. Sự dũng cảm của ông trong trận Đông Khê đã trở thành một phần của ký ức về Chiến dịch Biên giới năm 1950 và truyền thống của lực lượng vũ trang Cao Bằng.
Phan Hữu Mạnh, Lớp 10C
