MÃI MÃI TUỔI HAI MƯƠI: KHÚC VĨ THANH TỪ THÀNH CỔ

Mùa hè năm 1972, chảo lửa Quảng Trị rung chuyển dưới hàng nghìn tấn bom đạn. Giữa khói súng mịt mù của Thành cổ, người chiến sĩ thông tin trẻ tuổi Nguyễn Văn Thạc ôm chặt chiếc máy vô tuyến. Gương mặt anh, vốn mang đậm nét thư sinh của một chàng trai Hà Nội, giờ hằn lên những vệt khói xám bẩn nhưng đôi mắt vẫn sáng rực một niềm tin mãnh liệt. Trong chiếc ba lô sờn vai của anh, nằm im lìm một cuốn sổ tay nhỏ mang tựa đề "Chuyện đời" – cuốn nhật ký định mệnh mà anh đã miệt mài ghi chép từ những ngày đầu rời ghế nhà trường.

Chỉ mới một năm trước, vào tháng 9 năm 1971, Nguyễn Văn Thạc còn là một "huyền thoại" của trường Đại học Tổng hợp Hà Nội. Sinh ra trong một gia đình thợ thủ công nghèo tại làng Bưởi, anh đã vượt qua mọi gian khó để vừa làm việc phụ giúp cha mẹ, vừa học tập xuất sắc. Với tài năng thiên bẩm, anh từng đoạt giải Nhất học sinh giỏi Văn toàn miền Bắc năm học 1969 - 1970. Thế nhưng, chàng trai ấy lại chọn theo đuổi khoa Toán - Cơ, khiến bạn bè cùng khóa nể phục gọi anh là người "giỏi văn nhất lớp Toán". Khi tiếng súng chiến tranh vẫy gọi, gác lại tương lai tươi sáng và giảng đường đại học xa xôi, anh cùng hàng nghìn sinh viên Hà Nội bấy giờ tình nguyện "xếp bút nghiên ra trận".

Hành trang ra tiền tuyến của anh không chỉ có súng đạn, mà còn có hình bóng của miền Bắc thân thương và tình yêu sâu đậm với người bạn tri kỷ Phạm Thị Như Anh. Những dòng nhật ký của anh bắt đầu từ ngày 2/10/1971, tràn ngập lý tưởng sống cao đẹp, lòng yêu nước và cả những rung động tinh khôi của tuổi trẻ. Anh viết về những chặng đường hành quân gian khổ, về cái đói, cái rét của rừng sâu, nhưng chưa bao giờ tắt đi nụ cười hào sảng. Đến ngày 3/6/1972, trước khi bước vào trận chiến khốc liệt nhất tại khúc ruột miền Trung, anh đặt bút viết những dòng cuối cùng, gửi lại cuốn nhật ký cho một người đồng đội mang về hậu phương.

Ngày 30 tháng 7 năm 1972, trận chiến tại Thành cổ Quảng Trị lên đến đỉnh điểm ác liệt. Một quả đạn pháo tầm xa gầm rú rồi nổ tung ngay sát vị trí của Nguyễn Văn Thạc. Mặt đất rung chuyển, khói bụi mịt mù. Anh ngã xuống bên dòng sông Thạch Hãn khi chưa đầy 20 tuổi đời và chưa tròn 10 tháng tuổi quân. Người chiến sĩ trẻ hy sinh anh dũng, máu của anh hòa vào lòng đất mẹ Quảng Trị, viết trọn bài ca kiêu hùng của một thế hệ quyết tử cho Tổ quốc quyết sinh.

Hơn ba mươi năm sau, vào năm 2005, cuốn nhật ký "Chuyện đời" của anh được nhà thơ Đặng Vương Hưng biên soạn và xuất bản dưới cái tên "Mãi mãi tuổi hai mươi". Cuốn sách lập tức chạm đến trái tim của hàng triệu người con Việt Nam. Chàng trai Nguyễn Văn Thạc đã nằm lại ở tuổi hai mươi, nhưng lý tưởng, tình yêu và tinh thần bất khuất của anh thì sống mãi, trở thành ngọn đuốc soi đường cho thế hệ trẻ hôm nay về một "thời hoa lửa" kiên cường và kiêu hãnh của dân tộc.