Mãi tự hào về Côn Đảo

Trải qua 113 năm (1862 – 1975) đen tối, Côn Đảo như một minh chứng sống kết án chính sách xâm lược của thực dân, đế quốc. Về thăm Côn Đảo, chúng ta cảm nhận được phần nào sự bi tráng của vùng đất này. Không chỉ có khu nhà tù Côn Đảo, nhiều địa danh nơi đây đã gắn với những mất mát, hy sinh xương máu của cha ông. Cầu tàu lịch sử 914, nơi chứng kiến nỗi đau khổ đầu tiên của những người bị đưa ra đảo tù đày, nhiều người chỉ qua cầu có một lần rồi vĩnh viễn yên nghỉ tại Côn Đảo. Con số 914 được đặt tên cho cầu là do người tù nhẩm tính số người tù ngã xuống vì lao dịch, tai nạn trong quá trình khổ sai xây cầu. Cầu Ma Thiên Lãnh theo nhẩm tính của người tù có đến 356 người chết do lao dịch nặng nhọc quá sức. Xúc động nhất là Nghĩa trang Hàng Dương, nơi yên nghỉ của hàng vạn chiến sĩ cách mạng và đồng bào yêu nước qua nhiều thế hệ bị tù đày đã lần lượt hy sinh dưới ách tàn bạo của thực dân và đế quốc.

Hướng dẫn du lịch Ban Quản lý Di tích Côn Đảo Trần Thị Thúy An kể: “Sau khi học Đại học Văn hóa TPHCM em xin tình nguyện về Côn Đảo công tác. Những năm tháng công tác ở đây em càng thấu hiểu hơn về lịch sử hào hùng của mảnh đấy này, nơi có bao máu xương của cha ông đã ngã xuống để hôm nay chúng ta có được độc lập tự do. Nơi đây vẫn khắc ghi những dòng lịch sử hào hùng nhưng cũng đầy thương cảm về những người chiến sĩ cách mạng mà chúng ta phải luôn ghi nhớ. Có những người bị giam trong xà lim 10 – 20 ngày chỉ ăn cơm lạt, uống nước lã. Có những người bị ngâm trong hố phân bò đến mức bị hoại tử cơ thể. Nhiều tù nhân chính trị phải sống trong những ở khu chuồng cọp rất khắc nghiệt nhưng các chiến sĩ cách mạng kiên cường vẫn đứng lên đấu tranh.

Ngày nay, Côn Đảo đã trở thành một khu di tích lịch sử cách mạng lớn, nơi giáo dục truyền thống cách mạng cho các thế hệ hôm nay và mai sau. Chỉ tính riêng năm 2016, đã có gần 200.000 lượt người đến viếng Nghĩa trang Hàng Dương, hơn 60.000 lượt thăm các di tích lịch sử tại Côn Đảo. Đến thăm côn đảo trong những ngày tháng 7, chị Nguyễn Ngọc Phượng, đoàn viên Chi đoàn Cơ quan Ban Tuyên giáo Thành ủy TPHCM chia sẻ: “Thế hệ trẻ chúng tôi may mắn được sinh ra trong thời bình nên khó có thể cảm nhận được đầy đủ sự gian khổ, hy sinh của các bậc cha, anh trong thời chiến tranh khói lửa. Nhưng hôm nay, đứng giữa Nghĩa trang Hàng Dương, trước mộ chị Võ Thị Sáu và mộ của hàng vạn chiến sĩ cách mạng và người Việt Nam yêu nước bị tù đày, tôithấy lòng quặn thắt và xót xa vì những mất mát, đớn đau của cha ông đi trước để đem lại độc lập, hòa bình cho đất nước, dân tộc Việt Nam. Đó là bài học để thế hệ trẻ chúng tôi phải gắng sức đóng góp xây dựng đất nước hôm nay”.

Những con sóng biển vẫn ồ ạt vỗ bờ như lớp lớp thế hệ trẻ hôm nay vẫn tìm về Côn Đảo. Về đây để lắng nghe những hàng dương đang rì rào trước cơn gió biển như đang thì thầm kể về lịch sử hào hùng của mảnh đất này. Vềđây chúng ta mới càng thấu hiểu hơn độc lập tự do của đất nước hôm nay được xây đắp bằng sự hy sinh cao cả của lớp lớp cha anh đi trước, những con người đã làm lên những huyền thoại bất tử trong kháng chiến. Chúng tôi vẫn nhớ lời phát biểu của PGS.TS Võ Văn Sen, Hiệu trưởng Trường Đại học Khoa học Xã hội và nhân văn (Đại học Quốc gia TPHCM) tại lễ truy điệu 51 chiến sĩ tù côn đảo bị giặc Pháp xử bắn vừa diễn ra tại Côn Đảo: Hiểu rõ hơn về lịch sử nhà tù Côn Đảo trong sự nghiệp đấu tranh giải phóng dân tộc giúp chúng ta có được những bài học về lòng yêu nước, về tinh thần hy sinh bản thân cho sự nghiệp độc lập tự do của Tổ quốc, về sức mạnh của ý chí, sức mạnh và sáng tạo của tập thể, cho dù không có một phương tiện tự vệ nào; bài học về ý thức tiến công cách mạng trong hoàn cảnh gian khó nhất; bài học về giáo dục rèn luyện lực lượng trong đấu tranh…