MÁU VÀ HOA

Trên bản đồ, Ba Núi và Cua Chữ V chỉ là một điểm gấp khúc đơn thuần trên tuyến đường vào Pailin. Thế nhưng ngoài thực địa, đây chính là cái "yết hầu" hiểm yếu. Đánh thông được nút thắt này thì toàn tuyến mới rộng mở.Địa hình nơi đây cực kỳ hiểm trở với rừng nguyên sinh bao phủ núi non trùng điệp. Đường hành quân nhỏ hẹp, nhiều đoạn chỉ vừa đủ một thân xe đi qua, hai bên là sườn dốc dựng đứng với những điểm cao khống chế. Địch bám trụ vào các cao điểm 504, 272, 445 (Phnom Sampeau, Phnom Banon, Phnom Ek) và các chốt giáp tỉnh Chanthaburi (Thái Lan) để tạo thành thế liên hoàn. Chúng vừa chặn đường, vừa khống chế toàn khu vực, lại có lợi thế nhận tiếp tế từ bên kia biên giới và dễ dàng rút lui khi bị động. Muốn mở đường, quân ta không còn cách nào khác là phải đánh vỗ mặt. Trận đánh có sự phối hợp giữa Trung đoàn A của ta với Sư đoàn 4, Trung đoàn 19K của bạn và các đơn vị binh chủng hợp thành. Phía sau tại Battambang, Sư đoàn 196 của bạn cũng sẵn sàng lực lượng. Khi phát hiện lực lượng ta áp sát, địch điên cuồng trút hỏa lực. Pháo binh từ trong căn cứ và pháo từ đất Thái Lan bắn phá ngày đêm không dứt. Hàng ngàn quả đạn cày nát trận địa, trên đỉnh đầu là máy bay trinh sát và tiêm kích Thái Lan quần thảo khống chế. Sau khi chiếm lại các công sự, chiến hào mà chính đơn vị ta từng dày công xây dựng trước đó, địch bố trí thêm các bãi mìn dày đặc, biến Ba Núi và Cua Chữ V thành một "túi lửa" thực sự. Suốt hơn mười ngày đêm, điều ám ảnh nhất với chiến sĩ ta và bạn là những trận pháo cấp tập. Địch bắn không kể giờ giấc, khiến anh em không ăn, không ngủ được, thương vong xảy ra mỗi ngày. Nỗi ám ảnh thứ hai là mìn – thứ mà anh em gọi là "mồ chôn chân". Mìn giăng khắp lối, từ chính diện đến hai bên sườn. Đi lấy nước vấp mìn, đi trinh sát vấp mìn, lúc phản kích cũng vấp mìn. Cái khát cũng là một cực hình khôn cùng. Đường tải nước xa xôi, lại bị pháo địch chặn đánh nên mỗi người chỉ được chia đúng một bình tông nước mỗi ngày. Những người lính cũ dày dạn kinh nghiệm thì biết cách nhấp từng ngụm nhỏ để cầm cự, còn anh em tân binh vì quá khát, có lúc phải uống cả nước tiểu của chính mình để vượt qua cơn cháy cổ. Đỉnh điểm của sự khốc liệt là khi hỏa lực ta và bạn cùng khai hỏa đáp trả. Tiếng rít xé tai của dàn hỏa tiễn 40 nòng BM-21 từ lữ đoàn pháo của bạn dội xuống nghe thật rợn người. Cả trận địa mù mịt khói bụi, cách vài mét không nhìn rõ mặt người. Trong điều kiện khắc nghiệt ấy, bản lĩnh và ý chí của anh em đơn vị bạn có phần sụt giảm. Chúng tôi phải góp ý từ cách xây dựng trận địa đến kỷ luật chiến trường, luôn giữ thái độ nhẹ nhàng để tránh gây tự ái. Chỉ sau những tổn thất đau thương – như khi cả khẩu đội hy sinh vì không chịu di dời trận địa sau khi bắn, hay hầm sập chôn sống bốn chiến sĩ vì nóc hầm quá dày không đào bới kịp – anh em bạn mới thực sự tin tưởng tuyệt đối vào kinh nghiệm của chuyên gia Việt Nam. Tôi vẫn nhớ mãi Đại đội trưởng Rithisak, một sĩ quan mạnh mẽ từng học tập tại Việt Nam. Sau một trận pháo 105mm từ đất Thái bắn sang, ba chiến sĩ hy sinh, trong đó có hai người thi thể không còn nguyên vẹn. Chính Rithisak đã lặng lẽ dùng khăn Krama bọc thi thể anh em đem đi chôn cất. Đau xót hơn, đội trinh sát 9 đồng chí của tiểu đoàn bạn khi luồn sâu đã bị phục kích hy sinh toàn bộ. Quân Pol Pot man rợ chặt đầu anh em cắm trên cọc. Khi ta tung quân đi tìm, chỉ thấy phần đầu mà không thấy thân, anh em lại dùng khăn Krama bọc đầu đồng đội mang về. Tình đồng chí trong hoạn nạn cao cả hơn mọi lời nói. Sau hơn 10 ngày giằng co, ta quyết định tổng tấn công theo phương án "tiền pháo hậu xung". Dưới làn hỏa lực bao phủ, bộ đội ta và bạn đồng loạt xung phong từ chân núi lên các đỉnh cao. Khi chiếm lĩnh được trận địa, cảnh tượng thật hãi hùng: xác địch đã được mang đi nhưng máu đẫm công sự, bông băng vương vãi khắp nơi. Tại các ổ hỏa lực, chúng tôi phát hiện nhiều pháo thủ địch bị xiềng chân vào súng để bắt phải tử thủ đến cùng.Dù chúng tôi nỗ lực cải trang trong quân phục của bạn, nhưng khi xung phong, tiếng la hét và lối đánh đặc trưng của "quân đặc biệt" Việt Nam đã khiến kẻ thù khiếp vía. Chúng nhận ra ngay đơn vị từng là nỗi khiếp sợ của chúng năm xưa. Trên trời, phi cơ Thái Lan rải truyền đơn treo giải 2.000 đô la cho cái đầu của mỗi chuyên gia Việt Nam, nhưng điều đó chỉ càng làm chúng tôi thêm quyết tâm. Thắng lợi tại Ba Núi đã thông đường vào Pailin. Uy danh quân tình nguyện trở lại khiến quân địch hoang mang, không còn dám cố thủ mà chỉ đánh trả yếu ớt rồi tháo chạy về biên giới. Chúng tôi đã khôi phục lại thế trận, giữ vững hòa bình cho nước bạn trong giai đoạn chuyển giao đầy nhạy cảm. Nhìn lại trận đánh, thứ ám ảnh nhất không phải hỏa lực, mà là mìn. Mìn Trung Quốc dày đặc, đủ chủng loại, cài cắm từ quy luật đến ngẫu nhiên. Khi hành quân bí mật, anh em còn bám dấu chân nhau đi hàng dọc, nhưng khi bung đội hình tấn công là mìn bắt đầu nổ. Lực lượng bạn qua trận này đã trưởng thành hơn rất nhiều. Có những đơn vị từng non nớt nhưng qua từng đợt xung phong đã dần cứng cáp, sau này trở thành lực lượng cơ động chủ lực trên tuyến biên giới. Chúng tôi vừa đánh, vừa kèm, vừa giữ nhịp cho bạn. Chúng tôi hiểu rằng những trận đánh này không phải để tiến sâu, mà là để chặn lại một cuộc chiến tranh có thể quay trở lại. Chặn địch từ xa để không phải trả giá trên chính đất mẹ mình. Chiến trường rồi sẽ lùi xa, người ta có thể quên tên một điểm cao, quên một đoạn đường, nhưng có một điều chắc chắn không bao giờ quên: Đã có một thời, chúng tôi quay lại trong im lặng, đi qua Ba Núi, Cua Chữ V để vào Pailin bằng chính máu xương của mình.