MẸ LÊ THỊ ĐẦY – SỰ HY SINH THẦM LẶNG KHỞI NGUỒN TỪ MỘT CUỘC ĐỜI NGẮN NGỦI
Sinh năm 1918 tại ấp Vĩnh Thới, xã Vĩnh Kim, huyện Châu Thành, tỉnh Tiền Giang, mẹ Lê Thị Đầy là một người phụ nữ nông thôn hiền lành, chất phác, gắn bó trọn đời với ruộng đồng và mái nhà nhỏ nơi làng quê. Cuộc đời mẹ tuy ngắn ngủi, nhưng những giá trị mà mẹ để lại đã vượt ra khỏi khuôn khổ của một kiếp người, trở thành biểu tượng lặng thầm cho tinh thần yêu nước và sự hy sinh của người mẹ Việt Nam trong những năm tháng chiến tranh.
Mẹ xây dựng gia đình với ông Nguyễn Văn Tám và sinh được một người con duy nhất – Nguyễn Văn Đực, sinh năm 1940. Hạnh phúc gia đình chưa trọn vẹn bao lâu thì biến cố ập đến. Năm 1943, khi con trai vừa tròn ba tuổi, mẹ Lê Thị Đầy qua đời vì bệnh tật. Sự ra đi sớm của mẹ để lại nỗi mất mát lớn lao cho gia đình, đồng thời khép lại một cuộc đời ngắn ngủi nhưng đầy nghĩa tình.
Sau đó, chồng mẹ lấy vợ khác là bà Nguyễn Thị Thảo. Bằng tình thương và trách nhiệm, bà Thảo cùng chồng đã thay mẹ Đầy nuôi dưỡng bé Đực khôn lớn, dạy dỗ con nên người giữa bối cảnh đất nước còn chìm trong khói lửa chiến tranh. Chính từ mái nhà ấy, nơi thấm đẫm nghĩa tình và truyền thống quê hương, người con trai của mẹ Đầy đã lớn lên với tinh thần yêu nước, sẵn sàng dấn thân vì độc lập, tự do của dân tộc.
Khi trưởng thành, Nguyễn Văn Đực thoát ly gia đình, tham gia hoạt động cách mạng, trở thành đội viên Đội du kích xã Vĩnh Kim, huyện Châu Thành. Trong những năm tháng chiến đấu ác liệt, anh luôn thể hiện tinh thần gan dạ, kiên cường, không quản hiểm nguy, sẵn sàng đối mặt với kẻ thù để bảo vệ quê hương. Ngày 13 tháng 7 năm 1967, anh đã anh dũng hy sinh trong một trận chiến đấu với địch, khi tuổi đời còn rất trẻ, để lại niềm tiếc thương sâu sắc cho đồng đội và Nhân dân địa phương.
Sự hy sinh của liệt sĩ Nguyễn Văn Đực là kết tinh của truyền thống yêu nước, của đạo lý gia đình và quê hương, dù người mẹ ruột đã ra đi từ rất sớm. Đó cũng là minh chứng cho một chân lý bền vững: tinh thần cách mạng được nuôi dưỡng không chỉ bằng máu mủ, mà còn bằng nghĩa tình, bằng sự kế thừa và tiếp nối của các thế hệ.
Ghi nhận sự hy sinh ấy, ngày 19 tháng 10 năm 2004, liệt sĩ Nguyễn Văn Đực được Nhà nước công nhận là liệt sĩ theo Quyết định số 1116/QĐ-TTg. Tiếp đó, để biểu dương và tri ân những đóng góp thầm lặng nhưng vô cùng to lớn cho sự nghiệp giải phóng dân tộc, ngày 24 tháng 5 năm 2010, Chủ tịch nước truy tặng mẹ Lê Thị Đầy danh hiệu “Bà mẹ Việt Nam anh hùng” theo Quyết định số 680-QĐ/CTN, ghi vào Sổ vàng số 8.
Hôm nay, phần hương khói của mẹ được người cháu nội là ông Hồ Văn Trung gìn giữ, thờ cúng tại ấp Đông, xã Kim Sơn, huyện Châu Thành. Qua từng nén nhang, câu chuyện về mẹ Lê Thị Đầy và người con liệt sĩ lại được nhắc nhớ, trở thành mạch nguồn bồi đắp truyền thống cách mạng cho các thế hệ hôm nay và mai sau.
Câu chuyện về mẹ Lê Thị Đầy không chỉ là câu chuyện của một gia đình, mà còn là lời nhắc nhở sâu sắc đối với thế hệ trẻ: hòa bình, độc lập không tự nhiên mà có; đó là thành quả được đánh đổi bằng sự hy sinh của biết bao con người, trong đó có cả những người mẹ ra đi rất sớm nhưng để lại dấu ấn không phai mờ trong lịch sử dân tộc. Sống xứng đáng, sống có trách nhiệm với Tổ quốc và cộng đồng chính là cách tri ân thiết thực nhất đối với Bà mẹ Việt Nam anh hùng Lê Thị Đầy – người mẹ của những năm tháng hoa lửa.
