Mẹ – Ngọn đèn không tắt giữa mùa bom đạn

Mẹ – Ngọn đèn không tắt giữa mùa bom đạn

Tôi gặp mẹ vào một buổi chiều tháng Bảy – tháng của những tri ân và lặng lẽ. Căn nhà nhỏ nằm nép mình bên hàng tre cuối xóm. Trên bàn thờ giữa gian nhà là những tấm bằng Tổ quốc ghi công đã ố màu thời gian. Mẹ là một trong những Bà Mẹ Việt Nam Anh hùng của quê hương tôi.

Mẹ năm nay đã ngoài tám mươi. Mái tóc bạc như sương sớm, đôi mắt vẫn sáng nhưng thẳm sâu những ký ức không thể gọi tên. Mẹ có ba người con trai, cả ba đều lên đường trong những năm tháng khốc liệt nhất của cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước.

“Ngày tụi nó đi, mẹ không khóc,” mẹ kể, giọng run run. “Khóc thì tụi nó không yên lòng.”

Ba người con, ba lần tiễn biệt. Nhưng chỉ có những tờ giấy báo tử trở về.

Người con cả hy sinh năm 1968 trong cuộc Tổng tiến công và nổi dậy Tết Mậu Thân. Người con thứ hai ngã xuống trên tuyến đường Trường Sơn. Người con út – mới tròn mười chín tuổi – hy sinh trong một trận bom khi đang làm nhiệm vụ vận chuyển lương thực.

Mỗi lần nhận tin, mẹ chỉ lặng lẽ thắp nhang, rồi lại ra đồng. Lúa vẫn phải cấy, khoai vẫn phải trồng. Mẹ bảo: “Còn đất nước thì còn hy vọng.”

Tôi hỏi mẹ có khi nào mẹ trách chiến tranh đã cướp đi tất cả không. Mẹ nhìn tôi thật lâu, rồi khẽ lắc đầu:

“Chiến tranh không ai muốn. Nhưng nếu không có người đứng lên thì làm sao có ngày hôm nay?”

Câu nói ấy khiến tôi – một sinh viên lớn lên giữa hòa bình – bỗng thấy lòng mình chùng xuống. Chúng tôi thường than thở vì áp lực học tập, vì vài lần vấp ngã trong cuộc sống. Nhưng trước những mất mát mà mẹ đã đi qua, những khó khăn của chúng tôi bỗng trở nên nhỏ bé.

Thế hệ của mẹ đã sống một thời “hoa lửa” – nơi cái chết và sự sống chỉ cách nhau một tiếng bom rơi. Nhưng cũng chính trong thời khắc nghiệt ấy, lòng yêu nước lại nở rộ như những đóa hoa kiên cường nhất.

Danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang Nhân dân hay những tấm huân chương không chỉ là phần thưởng. Đó là sự ghi nhận cho máu, nước mắt và cả tuổi xuân đã gửi lại chiến trường. Nhưng với mẹ, phần thưởng lớn nhất chỉ giản dị là: đất nước hòa bình.

Trước khi ra về, tôi thấy mẹ chậm rãi lau từng khung ảnh trên bàn thờ. Ánh chiều nghiêng qua ô cửa nhỏ, soi rõ những gương mặt trẻ trung mãi mãi dừng lại ở tuổi đôi mươi.

Tôi chợt hiểu rằng, viết về “Những câu chuyện thời hoa lửa” không chỉ là ghi lại ký ức. Đó còn là cách để thế hệ hôm nay học cách biết ơn, học cách sống có trách nhiệm hơn với hiện tại.

Bởi hòa bình không tự nhiên mà có. Nó được đánh đổi bằng cả một thời tuổi trẻ rực cháy.

Và có những ngọn đèn – như mẹ – dù trải qua bao mùa bom đạn, vẫn không bao giờ tắt.