MẸ NGUYỄN THỊ SUỐT — NGƯỜI LÁI ĐÒ TRÊN SÔNG NHẬT LỆ

Mẹ Nguyễn Thị Suốt sinh năm 1908 tại thôn Trung Bính, xã Bảo Ninh, thị xã Đồng Hới, tỉnh Quảng Bình. Sinh ra trong một gia đình ngư dân nghèo, thuở nhỏ Mẹ phải đi ở đợ suốt 18 năm. Sau Cách mạng Tháng Tám 1945, Mẹ mới có điều kiện lập gia đình, sinh được 4 người con và làm nghề chèo đò kiếm sống.

Năm 1964, sau Sự kiện Vịnh Bắc Bộ, Mỹ bắt đầu đem quân đánh phá miền Bắc. Quảng Bình là một trong những trọng điểm đánh phá ác liệt nhất, với mục đích ngăn chặn việc chi viện của miền Bắc cho miền Nam. Trong điều kiện đó, Mẹ Suốt — đã 56 tuổi — đã tình nguyện nhận nhiệm vụ chèo đò chở bộ đội, thương binh, đạn dược qua sông Nhật Lệ.

Suốt 4 năm (1964-1967), bất chấp mưa bom bão đạn, Mẹ vẫn kiên trì với chiếc đò ngang. Có những đêm máy bay Mỹ thả pháo sáng rực trời, Mẹ vẫn vững tay lái đưa từng đoàn bộ đội sang sông. Tháng 11/1965, nhà thơ Tố Hữu, lúc đó là Phó trưởng Ban Tuyên giáo Trung ương Đảng, đến Đồng Hới và sau khi gặp Mẹ Suốt, đã sáng tác bài thơ "Mẹ Suốt" nổi tiếng:

"Một tay lái chiếc đò ngang. Bến sông Nhật Lệ quân sang đêm ngày. Sợ chi sóng gió tàu bay. Tây kia mình đã thắng, Mỹ này ta chẳng thua!" — Trích bài thơ "Mẹ Suốt" - Tố Hữu, 1965

Ngày 1/1/1967, Mẹ Suốt được phong tặng danh hiệu Anh hùng ngành Giao thông vận tải. Tháng 8/1968, trong một lần đi vận chuyển lương thực ở bến đò Bảo Ninh sơ tán, Mẹ Suốt đã hy sinh trong một trận bom bi của máy bay Mỹ. Mẹ được an táng tại Nghĩa trang liệt sĩ xã Bảo Ninh, hưởng thọ 60 tuổi.