Mẹ Nguyễn Thị Thứ

Mỗi buổi sáng, khi ánh nắng đầu ngày trải dài trên cánh đồng quê Quảng Nam, Mẹ Nguyễn Thị Thứ lại lặng lẽ quét sân, chăm sóc những khóm hoa trước nhà. Căn nhà nhỏ đơn sơ vẫn như bao ngôi nhà khác, chỉ có điều trên bàn thờ là rất nhiều tấm di ảnh của những người con đã mãi mãi không trở về.

Sinh năm 1904 trong một gia đình nông dân nghèo, Mẹ Nguyễn Thị Thứ lớn lên giữa vùng quê giàu truyền thống yêu nước. Cuộc đời Mẹ gắn liền với hai cuộc kháng chiến trường kỳ của dân tộc.

Trong những năm tháng chiến tranh, lần lượt các con của Mẹ lên đường nhập ngũ. Người mẹ nào cũng mong con bình an trở về, nhưng Mẹ Thứ hiểu rằng khi đất nước còn chiến tranh, mỗi người con đều có trách nhiệm với Tổ quốc.

Rồi những lá thư thưa dần.

Thay vào đó là những tờ giấy báo tử.

Mỗi lần nhận tin dữ, Mẹ chỉ lặng người trong giây lát, thắp nén hương lên bàn thờ rồi lại tiếp tục công việc hằng ngày. Nỗi đau ấy không thể nói thành lời, nhưng Mẹ không để nước mắt làm nhụt ý chí của những người con còn đang chiến đấu.

Chiến tranh kết thúc.

Đất nước thống nhất.

Nhưng trong ngày vui lớn của dân tộc, ngôi nhà của Mẹ vẫn vắng đi những tiếng gọi "Mẹ ơi!" thân thuộc.

Trong suốt cuộc đời mình, Mẹ Nguyễn Thị Thứ đã tiễn 9 người con ruột, 1 con rể và 2 cháu ngoại lên đường làm nhiệm vụ và đều hy sinh vì độc lập của Tổ quốc. Mỗi người con là một phần máu thịt của Mẹ. Mỗi sự hy sinh là một vết thương không bao giờ lành.

Có lần, một đoàn học sinh đến thăm và hỏi:

– Mẹ có buồn không khi mất nhiều người thân như vậy?

Mẹ mỉm cười hiền hậu.

– Mẹ buồn chứ. Làm mẹ, ai chẳng đau khi mất con. Nhưng nếu ngày ấy các con không đi, thì đất nước làm sao có ngày hòa bình để các cháu được học hành như hôm nay.

Câu trả lời giản dị khiến cả căn nhà lặng đi.

Những năm cuối đời, Mẹ vẫn sống thanh đạm trên mảnh đất quê hương. Điều khiến Mẹ vui nhất là nhìn thấy trẻ em tung tăng đến trường, thấy ruộng đồng xanh trở lại và tiếng cười vang lên trên những con đường không còn bom đạn.

Năm 2010, Mẹ Nguyễn Thị Thứ qua đời ở tuổi 106. Tên tuổi của Mẹ được chọn làm nguyên mẫu cho Tượng đài Mẹ Việt Nam Anh hùng tại Quảng Nam – công trình tưởng niệm hàng chục nghìn Bà mẹ Việt Nam Anh hùng trên khắp cả nước.

Hôm nay, mỗi khi đứng trước tượng đài uy nghi ấy, người ta không chỉ nhớ đến riêng Mẹ Nguyễn Thị Thứ, mà còn nhớ đến hàng vạn người mẹ Việt Nam đã âm thầm hiến dâng những người con yêu quý nhất cho độc lập, tự do của dân tộc.

Có những người làm nên lịch sử bằng chiến công nơi chiến trường.

Có những người làm nên lịch sử bằng sự hy sinh lặng thầm trong căn nhà nhỏ.

Mẹ Nguyễn Thị Thứ là một trong những người mẹ như thế – biểu tượng bất diệt của tình mẫu tử và lòng yêu nước Việt Nam.