MẸ NHU (1)

MẸ NHU

Trong dòng chảy lịch sử hào hùng của dân tộc, mỗi vùng đất đều in dấu chân của những con người kiệt xuất đã góp phần làm nên sự nghiệp. Đà Nẵng, thành phố biển xinh đẹp ngày nay, cũng không ngoại lệ. Và khi nhắc đến những bậc tiền nhân có công khai phá, mở mang vùng đất này, không thể không nhắc đến nữ kiệt Lê Thị Đảnh – một nhân vật lịch sử đã để lại dấu ấn sâu đậm trong quá trình hình thành và phát triển của Đà Nẵng.

Lê Thị Đảnh (Tức mẹ Nhu) sinh năm 1914, dân tộc Kinh, quê ở phườngThanh Lộc Đán, thành phố Đà Nẵng, tỉnh Quảng Nam- Đà Nẵng (nay là Thanh Khê 4 - phường Thanh Lộc Đán thành phố Đà Nẵng). Tham gia cách mạng 1968. Khi hy sinh mẹ Nhu là cơ sở cách mạng thành phố Đà Nẵng. Bà Lê Thị Đảnh, một nữ kiệt tài ba, được sử sách ghi nhận là một trong những người có công lớn trong việc khai phá, chiêu dân lập ấp và xây dựng vùng đất Đà Nẵng vào khoảng thế kỷ 17 - 18. Dù thông tin chi tiết về thân thế và cuộc đời bà có thể không còn lưu giữ đầy đủ, nhưng những gì còn lại cũng đủ để phác họa nên hình ảnh một người phụ nữ mạnh mẽ, có tầm nhìn và ý chí phi thường. Lê Thị Đảnh sinh ra và lớn lên giữa thành phố giàu truyền thống cách mạng. Cuộc đời mẹ Nhu chịu bao đắng cay, khổ cực của người dân nô lệ. Mẹ có người con trai sớm giác ngộ cách mạng, đã đứng trong hàng ngũ của Đảng. Tin con và có cảm tình với cách mạng Mẹ Nhu tích cực xây dựng hầm bí mật nuôi giấu con mình và cán bộ hoạt động.

Các ghi chép lịch sử không mô tả hay đề cập đến vai trò trực tiếp của bà Lê Thị Đảnh trong các cuộc chiến tranh lớn hoặc các sự kiện quân sự cụ thể. Công lao chính của bà tập trung vào việc hình thành và củng cố đời sống dân cư, tạo dựng nền tảng kinh tế - xã hội cho vùng đất, chứ không phải là tham gia vào các hoạt động quân sự.Có thể hiểu vai trò của bà trong "chiến tranh" theo một cách khác, đó là "cuộc chiến" với thiên nhiên khắc nghiệt, với gian khó trong việc khai hoang, lập nghiệp và xây dựng cộng đồng dân cư ban đầu.

Trong bối cảnh đó, bà là một người lãnh đạo tinh thần, một người tiên phong đối mặt với những thử thách, giúp cộng đồng vượt qua khó khăn để tồn tại và phát triển. Trong những năm 1966-1967, địch ráo riết lùng sục và ngăn chặn cơ sở cách mạng phát triển vào thành phố Đà Nẵng. Quang vùng đồn bốt địch dày đặc, nhưng mẹ Nhu vẫn che chở, nuôi dưỡng cán bộ trong những căn hầm bí mật do chính tay mình đào. Nhiều đêm mẹ thức trắng để bảo vệ anh em cán bộ

Năm 1968, do bọn đầu hàng chỉ điểm, địch biết nhà mẹ Nhu có hầm bí mật nuôi giấu chiến sĩ biệt động Đà Nẵng. Chúng bí mật huy động lực lượng bao vây, bịt kín những con đường ra vào Thanh Khê, rồi bất ngờ ập vào nhà mẹ Nhu. Con trai mẹ là Phạm Phú Long bị bắt. Chúng tra tấn đánh đập người con trai của mẹ hòng buộc mẹ thương con phải chỉ hầm bí mật. Không lay chuyển được ý chí và lòng trung thành của mẹ với cách mạng, chúng xông vào đánh mẹ dã man. Bất chấp sự doạ nạt khảo tra, mẹ Nhu vẫn hiên ngang trước quân thù. Chúng đã hèn hạ nổ súng giết hại mẹ Nhu. Từ dưới hầm 3 chiến sĩ biệt động bật lên, ném lựu đạn, bắn súng AK diệt 6 tên (có tên chỉ huy) bọn địch xô nhau bỏ chạy. Từ căn hầm nhà mẹ Hiền (Gần nhà mẹ Nhu) 4 chiến sĩ biệt động cũng xông lên cùng phối hợp chiến đấu. Cuộc chiến đấu giữa 7 chiến sĩ Thanh Khê với 2 tiểu đoàn địch diễn ra suốt ngày 26 tháng 12 năm 1968. Đêm 26 tháng 12, các chiến sĩ biệt động của ta đã vượt vòng vây địch trở về căn cứ.

Bà là một trong những người đặt nền móng quan trọng cho sự hình thành và phát triển của vùng đất Đà Nẵng ngày nay. Công lao khai phá của bà là một phần không thể thiếu trong bức tranh lịch sử của thành phố. Những câu chuyện về bà là minh chứng cho tinh thần quật cường, ý chí vươn lên, dám đối mặt với khó khăn để xây dựng và bảo vệ đất đai của cha ông ta. Việc tưởng nhớ và tôn vinh bà Lê Thị Đảnh thông qua các di tích, lễ hội là cách để cộng đồng bảo tồn và phát huy các giá trị văn hóa, lịch sử, đồng thời duy trì những nét đẹp truyền thống. Bà trở thành một biểu tượng trong tín ngưỡng dân gian, thể hiện khát vọng về một cuộc sống ấm no, bình an, may mắn và sự phù hộ của thần linh. Tín ngưỡng này góp phần gắn kết cộng đồng và tạo nên bản sắc văn hóa độc đáo. Câu chuyện về bà đề cao các giá trị như lòng dũng cảm, sự kiên trì, tinh thần trách nhiệm, lòng nhân ái và sự hy sinh vì cộng đồng. Đây là những bài học quý báu cho các thế hệ sau. Các hoạt động tưởng nhớ và lễ hội liên quan đến bà là dịp để người dân địa phương gặp gỡ, giao lưu, thắt chặt tình đoàn kết, củng cố ý thức cộng đồng. Bà Lê Thị Đảnh là một nhân vật lịch sử tiêu biểu, là niềm tự hào của người dân Đà Nẵng, góp phần xây dựng nên bản sắc và niềm tự tôn dân tộc. Câu chuyện về bà truyền cảm hứng cho thế hệ trẻ, khơi dậy lòng yêu quê hương, tinh thần học hỏi và noi gương các thế hệ đi trước.

Qua những trang sử và dấu ấn còn lưu giữ, hình ảnh bà Lê Thị Đảnh hiện lên không chỉ là một nhân vật lịch sử quan trọng, mà còn là biểu tượng của tinh thần khai phá, quật cường và lòng nhân ái. Công lao của bà trong việc khai hoang, lập ấp, xây dựng cộng đồng đã đặt nền móng vững chắc cho sự phát triển của vùng đất Đà Nẵng ngày nay. Tín ngưỡng thờ phụng và những lễ hội tưởng nhớ bà không chỉ là nét đẹp văn hóa truyền thống, mà còn là sợi dây kết nối các thế hệ, nhắc nhở chúng ta về cội nguồn và trân trọng những giá trị mà cha ông đã dày công vun đắp. Việc tìm hiểu, tôn vinh và phát huy những di sản mà bà Lê Thị Đảnh để lại không chỉ là trách nhiệm của thế hệ hôm nay, mà còn là cách để chúng ta tri ân quá khứ và hướng tới một tương lai tốt đẹp hơn.