MẸ ƠI, CON VẪN CÒN Ở QUẢNG TRỊ

THỜI HOA LỬA

MẸ ƠI, CON VẪN CÒN Ở QUẢNG TRỊ

Có những lời gọi của người lính chỉ vang lên một lần giữa chiến trường, nhưng lại vọng về suốt cả cuộc đời của những người ở lại.

“Mẹ ơi!”

Hai tiếng ấy, trong những ngày đất nước chìm trong khói lửa, có lẽ là tiếng gọi thiêng liêng nhất của những người con trước giờ bước vào trận chiến. Giữa Thành cổ Quảng Trị năm 1972, có biết bao người lính trẻ đã gọi mẹ trong những khoảnh khắc cuối cùng của cuộc đời. Có người gọi thành tiếng. Có người chỉ gọi trong lòng. Và cũng có người không kịp gọi, nhưng hình bóng người mẹ vẫn là điều cuối cùng họ nghĩ đến.

Người lính trong câu chuyện này cũng có một người mẹ như thế.

Ngày anh lên đường, mẹ đứng ở cổng nhà.

Bà không khóc.

Chỉ lặng lẽ sửa lại cổ áo cho con, rồi đưa tay phủi một chút bụi trên vai áo.

“Con đi nhớ giữ gìn sức khỏe.”

Anh cười:

“Con khỏe mà mẹ.”

“Đừng có chủ quan.”

“Vâng.”

Mẹ nhìn con thật lâu.

Có lẽ trong lòng bà khi ấy đã có một linh cảm rất khó gọi thành tên. Người mẹ nào tiễn con ra trận mà chẳng sợ. Nhưng chiến tranh buộc những người mẹ phải học cách giấu nước mắt để con mình có thể yên tâm bước đi.

Anh quay lưng.

Chiếc ba lô trên vai.

Bước chân xa dần.

Mẹ vẫn đứng đó.

Cho đến khi bóng con khuất sau con đường làng.

Bà mới quay mặt vào nhà.

Và khóc.

Ở Quảng Trị, những ngày tháng ấy không giống bất cứ nơi nào anh từng đi qua.

Bom đạn phủ xuống Thành cổ.

Đất rung lên từng hồi.

Những người lính trẻ sống giữa ranh giới mong manh của sự sống và cái chết.

Nhưng dù chiến tranh khốc liệt đến đâu, trong trái tim họ vẫn có một nơi bình yên.

Đó là quê nhà.

Anh nhớ mẹ.

Nhớ căn bếp nhỏ.

Nhớ tiếng mẹ gọi mỗi sáng.

Nhớ bát cơm nóng.

Nhớ những ngày còn bé, mỗi lần đi chơi về muộn, mẹ đứng trước cửa chờ.

Những ký ức ấy cứ trở về trong những đêm dài.

Có những đêm bom vừa dứt, anh nằm dưới giao thông hào, lấy chiếc khăn tay mẹ đưa ngày lên đường ra lau mặt.

Chiếc khăn đã cũ.

Nhưng vẫn còn mùi quê nhà trong ký ức.

Anh áp nó lên mặt.

Nhắm mắt.

Trong giây phút ấy, anh tưởng như mình đang nằm trên chiếc giường ở quê.

Nghe tiếng mẹ gọi:

“Dậy ăn cơm con.”

Anh mỉm cười.

Rồi tiếng pháo lại kéo anh trở về thực tại.

Có một đêm, sau một trận đánh, anh bị thương.

Vết thương không quá nặng.

Nhưng người đồng đội bên cạnh đã hy sinh.

Anh ngồi dựa vào thành hào.

Bàn tay dính đầy đất.

Trong bóng tối, anh lấy một mảnh giấy nhỏ ra viết.

Không biết anh viết cho ai.

Có lẽ là mẹ.

“Má ơi, con vẫn khỏe.”

Chỉ một câu.

Rồi anh dừng lại.

Bên ngoài lại có tiếng nổ.

Anh gấp mảnh giấy lại.

Không kịp viết thêm.

Nhưng có lẽ trong lòng anh khi ấy đã nói rất nhiều.

Rằng anh nhớ mẹ.

Rằng anh nhớ quê.

Rằng anh muốn trở về.

Rằng anh vẫn chưa quên lời mẹ dặn.

Những ngày tiếp theo, chiến sự ngày càng dữ dội.

Người lính trẻ ấy vẫn chiến đấu.

Anh không biết mình sẽ còn sống bao lâu.

Nhưng mỗi khi có người hỏi:

“Có sợ không?”

Anh chỉ cười:

“Sợ chứ.”

Rồi anh nói:

“Nhưng phía sau mình còn có quê hương.”

Đó là điều giữ họ đứng vững.

Không phải vì họ không biết sợ.

Mà vì họ biết mình đang bảo vệ điều gì.

Một buổi chiều, người đồng đội nhìn thấy anh ngồi một mình.

Anh đang nhìn một tấm ảnh nhỏ.

“Ảnh mẹ à?”

Anh gật đầu.

“Ừ.”

“Nhớ nhà?”

“Nhớ.”

“Bao giờ hết chiến tranh thì về.”

Anh cười.

“Ừ. Tôi sẽ về.”

Hai người bắt tay nhau.

Không ai biết đó là lần cuối cùng họ nói chuyện.

Đêm hôm ấy, một trận pháo kích dữ dội trút xuống vị trí.

Đất đá vùi lấp mọi thứ.

Khi tiếng bom ngừng, người đồng đội chạy đi tìm anh.

Nhưng không thấy.

Chỉ còn một khoảng đất vừa bị cày xới.

Một chiếc khăn tay.

Và tấm ảnh người mẹ.

Người đồng đội nhặt tấm ảnh lên.

Bụi đất phủ kín khuôn mặt người mẹ.

Ông lấy tay lau nhẹ.

Nhìn người phụ nữ trong ảnh, ông bất giác nghĩ:

“Mẹ ơi, con trai bác vẫn còn ở đây.”

Nhưng ông không biết phải nói thế nào với người mẹ ấy.

Bởi người con bà chờ đợi đã nằm lại trên đất Quảng Trị.

Nhiều năm sau.

Một người mẹ già vẫn ngồi bên cửa.

Bà đã già đi rất nhiều.

Mái tóc bạc trắng.

Đôi mắt đã yếu.

Nhưng mỗi khi nghe tiếng xe ngoài đường, bà vẫn nhìn ra.

Có những ngày bà hỏi:

“Không biết hôm nay nó có về không?”

Người thân chỉ biết im lặng.

Bởi bà vẫn tin rằng con mình chưa chết.

Hoặc có thể bà biết.

Nhưng một người mẹ không bao giờ muốn tin rằng con mình đã không còn.

Bà vẫn giữ căn phòng của con.

Chiếc giường cũ.

Một vài bộ quần áo.

Một chiếc ba lô.

Và lời hứa:

“Con sẽ về.”

Nửa thế kỷ trôi qua.

Thành cổ Quảng Trị hôm nay đã bình yên.

Những bức tường xưa được gìn giữ.

Những hàng cây xanh lên trên vùng đất từng đầy bom đạn.

Dòng Thạch Hãn vẫn chảy.

Mỗi năm, những người từ khắp mọi miền đất nước lại về đây.

Họ thắp hương.

Họ đặt hoa.

Họ cúi đầu trước những người đã ngã xuống.

Có người đến tìm đồng đội.

Có người tìm người thân.

Có người chỉ đến để nói một lời cảm ơn.

Và giữa hàng nghìn người ấy, đâu đó vẫn có những người mẹ, người vợ, người con đi tìm một cái tên.

Nếu người lính năm xưa còn sống, có lẽ hôm nay anh đã là một ông cụ tóc bạc.

Có thể anh đã có con cháu.

Có thể anh đã sống một cuộc đời rất bình thường.

Nhưng anh đã không có cơ hội ấy.

Anh đã gửi lại tuổi trẻ ở Quảng Trị.

Gửi lại những ngày tháng đẹp nhất của đời mình.

Và điều duy nhất còn lại là ký ức.

Ký ức về một người lính trẻ từng nói:

“Con sẽ về.”

Chiều xuống.

Dòng Thạch Hãn ánh lên dưới nắng.

Một bông hoa trắng trôi chậm trên mặt nước.

Không ai biết nó sẽ trôi về đâu.

Nhưng có lẽ ở một nơi nào đó, những người lính năm xưa vẫn đang nghe thấy tiếng gọi của quê hương.

Vẫn nghe tiếng mẹ.

Vẫn nghe lời hẹn ngày trở về.

Và nếu có thể nói với những người mẹ đã chờ con suốt cả cuộc đời, có lẽ họ sẽ nói:

“Mẹ ơi, con vẫn còn ở Quảng Trị.”

Không phải vì người con ấy chưa trở về.

Mà bởi một phần tuổi trẻ của anh vẫn còn nằm lại nơi này.

Trong đất.

Trong cỏ.

Trong dòng Thạch Hãn.

Trong những bông hoa người đời sau thả xuống.

Và trong trái tim của một dân tộc chưa bao giờ quên những người đã hy sinh vì Tổ quốc.

Có những người con không trở về với mẹ.

Nhưng họ trở về với đất nước.

Và từ đất nước ấy, họ sống mãi.