Mẹ Thứ

Mẹ Thứ sinh ra và lớn lên trong một gia đình nông dân nghèo ở vùng quê Quảng Nam. Cuộc đời mẹ gắn liền với hai cuộc kháng chiến trường kỳ của dân tộc. Mẹ sinh được 12 người con (11 trai, 1 gái). Trong những năm tháng bom đạn khốc liệt, mẹ đã 14 lần tiễn con, cháu ra chiến trường, và có 12 người mãi mãi không trở về.
Từ những năm 1945, khi Cách mạng Tháng Tám bùng nổ, mẹ đã tham gia các hoạt động cách mạng tại địa phương. Mẹ cùng các con đào hầm bí mật trong vườn, nuôi giấu cán bộ, chiến sĩ cách mạng hoạt động ngay trong lòng địch. Suốt hơn 30 năm, mẹ cần mẫn ngày đêm đào hầm, che chở cho biết bao đồng chí. Dù bị giặc bắt, tra tấn, mẹ vẫn một lòng kiên trung, không hề khai báo một lời nào.
Khi kháng chiến chống Pháp và chống Mỹ nổ ra, mẹ Thứ trở thành chỗ dựa tinh thần vững chắc cho cả gia đình và làng quê. Mẹ tiễn người con đầu tiên lên đường nhập ngũ với lời dặn dò giản dị mà nặng trĩu: “Con đi đánh giặc, phải nhớ lời Bác Hồ, phải đánh cho giặc tan, đất nước thống nhất”. Rồi lần lượt các con trai khác cũng lên đường. Mỗi lần tiễn con, mẹ đều đứng ở đầu làng, nhìn theo bóng con xa dần trong nước mắt lặng lẽ.
Mẹ từng nói: “Ba lần tiễn con đi, hai lần khóc thầm lặng lẽ… Các anh không về… mình mẹ lặng im”. Nhưng mẹ không chỉ khóc thầm. Mẹ vẫn lao động tần tảo, nuôi cháu, nuôi những người con còn lại, và tiếp tục tham gia các phong trào “Ba sẵn sàng”, “Ba đảm đang” ở hậu phương. Mẹ động viên con gái và các con dâu tham gia dân quân, tiếp tế lương thực cho bộ đội.
Nỗi đau lớn nhất của mẹ là 9 người con trai, 1 con rể và 2 cháu ngoại lần lượt hy sinh. Có những lúc mẹ nhận cùng lúc hai, ba giấy báo tử trong một tháng. Mẹ đau đớn đến mức ngất đi, nhưng khi tỉnh lại, mẹ vẫn lau nước mắt và nói với những người con còn lại: “Đừng buồn, con ơi. Các anh con đã hy sinh vì Tổ quốc, vì độc lập tự do. Mẹ còn các con, các cháu phải tiếp tục con đường của các anh”.
Dù mất mát quá lớn, mẹ Thứ vẫn sống kiên cường đến cuối đời. Mẹ mất năm 2010 ở tuổi 106, để lại tấm gương sáng ngời về lòng yêu nước và sự hy sinh thầm lặng. Hình ảnh mẹ đã trở thành biểu tượng bất diệt của người phụ nữ Việt Nam – “Người mẹ của những anh hùng”.
Hôm nay, khi đứng trước Tượng đài Bà Mẹ Việt Nam Anh hùng tại Quảng Nam (lấy nguyên mẫu từ mẹ Thứ), chúng ta càng thấm thía lời Bác Hồ: “Không có gì quý hơn độc lập tự do”. Mẹ Thứ và hàng triệu bà mẹ Việt Nam đã dùng xương máu, nước mắt của mình để đổi lấy nền độc lập hôm nay.