Mẹ Việt Nam anh hùng Trần Thị Thôi

Mẹ Việt Nam anh hùng Trần Thị Thôi (1915-2002), tại làng Tân Thuận, quận Cao Lãnh, tỉnh Sa Đéc (nay là xã Tân Thuận Tây, thành phố Cao Lãnh, Đồng Tháp). Chồng mẹ, ông Nguyễn Văn Tương trước năm 1954 là Chủ tịch Uỷ ban Kháng chiến Hành chánh xã Tân Thuận Tây. Sau năm 1954, ông tiếp tục hoạt động bí mật bị bọn giặc bắt ông giam ở Khám đường Cao Lãnh từ năm 1956 đến năm 1959. Về nhà, ông thoát ly gia đình lên vùng kháng chiến ở Thanh Bình tham gia làm Tuyên huấn của huyện. Năm 1961, ông được phân công trở về làm Bí thư Chi bộ xã Tân Thuận Tây. Trong một trận càn, ông bị giặc sát hại vào ngày 19/10/1962. Chồng hy sinh, mẹ Trần Thị Thôi nhanh chóng đem chiếc xuồng được chồng dùng làm chỗ ở hàng ngày về nhà. Thấy dưới sạp xuồng sót lại mớ tài liệu và lá cờ, tối đó mẹ mang ra chôn cạnh mộ chồng. Năm 1965, mẹ bị giặc bắt về tra hỏi và chuyện chiếc xuồng có cất giấu tài liệu của chồng, mẹ vẫn một mực không khai. Sau 2 năm bị bắt giam, địch mới chịu thả mẹ ra. Người con trai thứ tư của mẹ là Nguyễn Hồng Phước, sinh năm 1940, sau ngày bố hy sinh, anh tham gia vào bộ đội tỉnh. Vào ngày 30/10/1964, trong một lần đi trinh sát địa hình, Thượng sĩ Nguyễn Hồng Phước - Đại đội trưởng Trinh sát bị giặc phục kích bắn chết tại kênh Tắc Thầy Cai (nay thuộc Phường Mỹ Phú, thành phố Cao Lãnh) rồi lôi xác lên cầu Đúc Cao Lãnh phơi nắng. Ngày hôm sau, đơn vị tổ chức quần chúng đấu tranh đòi xác chúng mới chịu trả. Người con trai thứ ba của mẹ là Nguyễn Hồng Châu, (sinh năm 1938). Ngày 23/02/1970, Nguyễn Hồng Châu - cán bộ An ninh tỉnh bị giặc phục kích bắn chết cùng với một đồng đội nữa tại vườn Ông Huề (nay thuộc xã Mỹ Trà, thành phố Cao Lãnh). Người con trai thứ năm, anh Nguyễn Tấn Lộc sinh năm 1943 công tác ở đơn vị cơ động huyện Cao Lãnh. Năm 1966, anh được rút lên công tác ở Khu Sài Gòn – Gia Định. Năm 1970, hay tin anh ba hy sinh, anh xin đơn vị trở về chiến đấu ở quê nhà. Vừa về đến Quân y huyện Cao Lãnh, chưa kịp nhắn mẹ vô thăm thì đơn vị bị giặc càn quét. Ngày 24/6/1970, Thượng sĩ Nguyễn Tấn Lộc - Đại đội trưởng Đặc công và một số anh em ở Quân y huyện hy sinh. Từ ngày chồng và 3 con lần lượt hy sinh càng khiến cho mẹ Lê Thị Thôi thêm căm thù giặc và gắn bó với cách mạng, luôn sẵn sàng nuôi chứa, tiếp tế cho cán bộ đến ngày miền Nam hoàn toàn giải phóng. Ngày 17/12/1994, mẹ vinh dự được Chủ tịch nước Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam phong tặng danh hiệu Mẹ Việt Nam anh hùng. Mẹ còn được Hội đồng Bộ trưởng (nay là Chính phủ) tặng Huân chương Độc lập hạng Nhất.