MẸ VNAH DƯƠNG THỊ ĐÌA

Mẹ Dương Thị Đìa, sanh năm 1885, tại làng Bình Thạnh, quận Hồng Ngự, tỉnh Châu Đốc (nay là xã Bình Thạnh, huyện Hồng Ngự, tỉnh Đồng Tháp).

Mẹ xây dựng gia đình với ông Huỳnh Văn Nhi, sanh được 2 người con (1 gái, 1 trai) thì ông Nhi từ trần. Mẹ tái giá với ông Nguyễn Văn Cơ, sanh thêm được 5 người con nữa. Ông Nguyễn Văn Cơ sanh năm 1880, theo Đảng làm cách mạng giải phóng dân tộc từ những năm 30 thế kỷ XX.

Sau cách mạng tháng Tám năm 1945, ông tiếp tục kháng chiến chống thực dân Pháp, làm cán bộ liên lạc cho Xứ ủy Nam Bộ đóng ở Đồng Tháp Mười, làm thủ kho hậu cần cho các Phân đội 16, 17, 18 bộ đội Vệ quốc đoàn. Ông Cơ bị giặc Pháp càn bố, bắt đánh đập rồi bắn hy sinh ngày 14/7/1946.

Khi thành lập xã mới, nhân dân đề nghị lấy tên ông đặt cho xã; được Ủy ban Kháng chiến Hành chánh Nam Bộ quyết định đặt tên xã Tân Hộ Cơ (giáp với Campuchia) thuộc huyện Hồng Ngự (nay thuộc huyện Tân Hồng, tỉnh Đồng Tháp). Nhà mẹ Dương Thị Đìa là cơ sở của cách mạng, thường xuyên nuôi, chứa cán bộ và bộ đội. Nhờ ảnh hưởng của gia đình và cán bộ, các con của mẹ sớm giác ngộ và thoát ly gia đình hoạt động cách mạng, trong đó có 2 người hy sinh vì sự nghiệp giải phóng dân tộc. Anh Huỳnh Văn Cọc, sanh năm 1913, tham gia hoạt động cách mạng ngày 10/4/1954, làm Tổ trưởng cơ sở mật ở địa phương.

Trong lần được Chi bộ phân công rải truyền đơn, dán khẩu hiệu chống Mỹ - Diệm trong vùng tranh chấp tại ấp Bình Lý, xã Bình Thạnh, anh bị pháo địch bắn hy sinh. Anh Nguyễn Văn Thế (Thanh Thế con của mẹ với ông Cơ), sanh năm 1922, tham gia cách mạng năm 1945 kháng chiến chống Pháp, sau năm 1954 tiếp tục chống Mỹ, cứu nước. Ngày 15/8/1966, trong cuộc càn bố của địch, anh xuống hầm bí mật, do ở dưới hầm lâu thiếu không khí, anh bị chết ngột. Lúc đó, anh Thế làm Bí thư Chi bộ xã Bình Thạnh, huy Hồng Ngự.

Mẹ Dương Thị Đìa bịnh nặng, từ trần ngày 25/5/1954. Chị Cao Thị Khói (út Màu) là con dâu út đang thờ phụng mẹ tại Ấp 1, thị trấn Sa Rài, huyện Tân Hồng, tỉnh Đồng Tháp.

Có chồng và 2 con là liệt sĩ, ngày 12/1/2005, mẹ Dương Thị Đìa được Chủ tịch nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam truy tặng danh hiệu vinh dự Nhà nước BÀ MẸ VIỆT NAM ANH HÙNG.