Mẹ VNAH Trần Thị Hai

Mẹ VNAH Trần Thị Hai, hiện ở phường Phú Thứ, quận Cái Răng có chồng và hai người con là liệt sĩ. Ảnh: P. LAM 

Căn nhà tình nghĩa khang trang của Mẹ VNAH Trần Thị Hai (đang sống cùng cháu nội) ở phường Phú Thứ, quận Cái Răng tuy vắng vẻ nhưng đong đầy tình bà cháu. Ở tuổi gần 80 tuổi, lưng mẹ hơi còm, trên gương mặt như còn phảng phất những nỗi gian khổ mẹ từng trải qua trong chiến tranh ác liệt. Đôi mắt mẹ ngời sáng mỗi khi nhắc đến những kỷ niệm về người chồng thân yêu và những đứa con đã ngã xuống. Sớm mồ côi cha mẹ từ năm 12 tuổi, mẹ và hai người em được người cô ruột ở Cần Thơ mang về nuôi dưỡng. Vốn quen với cuộc sống nghèo khó, vất vả nên khi về làm dâu nhà chồng năm 18 tuổi, mẹ là người vợ chịu thương, chịu khó. Lúc đó, ông Hùynh Văn Sương (bí danh Huỳnh Khai) - chồng mẹ, tham gia hoạt động cách mạng, lâu lâu mới ghé thăm nhà một lần. Mẹ vừa phụng dưỡng cha mẹ chồng, nuôi con nhỏ, đi cấy mướn kiếm sống, quán xuyến mọi việc trong ngoài để chồng yên tâm công tác. Khi được gia đình chồng cho ra ở riêng, được chồng giác ngộ, dẫn dắt, mẹ quyết một lòng đi theo Đảng, Bác Hồ. Mẹ kể: “Nhà mẹ có đào cái hầm thật lớn, lúc nào cũng có năm, sáu đồng chí đàng mình trú ẩn. Hằng ngày, mẹ nấu cơm đem xuống hầm, ngồi canh gác đằng trước. Hễ có động mẹ báo cho anh em rút đi nhanh chóng, an toàn”.

Năm 1963, chồng mẹ hy sinh để lại cho mẹ 6 người con nhỏ, một mình đi làm mướn vất vả nuôi con và phải đối phó với sự rình rập, trấn áp của quân thù. Mẹ kể: “Hồi đó, mẹ bị bắt 3-4 lần gì đó, bị đánh đập, tra tấn nhưng mẹ thà chết chứ nhất định không khai báo. Thậm chí mẹ còn thi gan với chúng. Mẹ nói: Ừ, tui là vợ Việt cộng, mấy ông giết tui thì giết luôn bầy con chứ để tụi nó sống không ai nuôi...”. Trước tinh thần kiên trung của mẹ, bọn chúng như chùn tay và giở nhiều chiêu bài dụ dỗ nhưng không có kết quả nên đành thả mẹ về. Nghèo khó, vất vả nhưng mẹ vẫn hăng hái tham gia phá ấp chiến lược,vận động mọi người xây dựng “Hũ gạo chống Mỹ”... Mẹ nói: “Với mẹ, niềm hạnh phúc lớn nhất là nuôi dạy các con nên người, chỉ bảo cho chúng con đường ngay thẳng mà đi. Chồng mẹ hy sinh, nhưng còn con mẹ tiếp tục chiến đấu”. Cũng vì vậy mà khi các con lớn lên, lần lượt đòi đi theo chí hướng của cha, mẹ ủng hộ không chút do dự. Thế rồi trong vòng chưa đầy 3 năm, mẹ đau đớn nhận hung tin hai con trai hy sinh. Đó là liệt sĩ Huỳnh Văn Đời đã anh dũng hy sinh trong trận đánh đồn Xẻo Lá (1969) và liệt sĩ Huỳnh Văn Cò hy sinh trong trận Đìa Sài (1971). Ngày đất nước thống nhất, mẹ mừng rơi nước mắt, bởi đó chính là ước mong của người chồng và các con thân yêu đã ngã xuống. 35 năm sau giải phóng, gia đình mẹ từng trải qua nhiều giai đoạn khó khăn, mẹ luôn động viên con cháu lo chí thú làm ăn và đặt trọn niềm tin vào tương lai tươi sáng của đất nước. Tiễn chúng tôi ra cửa, giọng mẹ rưng rưng xúc động: “Giờ mẹ rất vui và mãn nguyện khi thấy đất nước ngày càng phát triển. Mẹ được Đảng, chính quyền các cấp và các cháu đoàn viên thanh niên chăm lo chu đáo và được ra Hà Nội thăm lăng Bác, còn ước mơ gì hơn”.