MỘT LẦN CẤT CÁNH, MỘT LẦN TRƯỞNG THÀNH

Trong ký ức về Nguyễn Văn Cốc, người ta thường nhớ đến những chiến công trên bầu trời. Nhưng trước khi có những chiến công ấy là một chặng đường dài của học tập và rèn luyện. Sinh năm 1942 tại Bích Sơn, Việt Yên, Bắc Giang, Nguyễn Văn Cốc lớn lên trong một gia đình và một vùng quê giàu truyền thống. Khi còn trẻ, ông học tại trường Ngô Sĩ Liên, thị xã Bắc Giang. Năm 1961, ông được tuyển chọn để đào tạo phi công. Từ thời điểm ấy, cuộc đời ông bước sang một trang hoàn toàn mới. Trở thành phi công không phải là một việc đơn giản. Đó là nghề đòi hỏi kiến thức, sức khỏe, kỹ năng và bản lĩnh. Đối với một thanh niên Việt Nam thời ấy, việc tiếp cận máy bay phản lực còn là điều rất mới mẻ. Nguyễn Văn Cốc phải trải qua quá trình đào tạo nghiêm túc để có thể làm chủ những phương tiện hiện đại. Ông học tập, rèn luyện rồi trở về phục vụ trong lực lượng Không quân Nhân dân Việt Nam. Sau này, ông trở thành phi công MiG-21 thuộc Trung đoàn 921. Mỗi lần máy bay cất cánh đều mang theo nhiều yêu cầu. Người phi công phải tập trung, phải tin tưởng vào đồng đội và phải làm chủ kiến thức đã học. Với Nguyễn Văn Cốc, những chuyến bay đầu tiên chắc chắn không chỉ giúp ông nâng cao kỹ năng mà còn giúp ông hiểu rõ trách nhiệm của mình. Từ một học viên, ông dần trở thành một phi công có kinh nghiệm. Từ một người trẻ mới bước vào quân đội, ông dần trở thành người có thể đảm nhiệm những nhiệm vụ khó khăn. Quá trình ấy cho thấy một điều: không có thành công nào đến ngay lập tức. Một phi công giỏi phải trải qua rất nhiều giờ học và huấn luyện. Một người chỉ huy giỏi cũng phải tích lũy kinh nghiệm qua thời gian. Nguyễn Văn Cốc là một ví dụ rõ ràng về quá trình trưởng thành ấy. Những năm 1967–1968 đánh dấu giai đoạn nổi bật trong sự nghiệp chiến đấu của ông. Phía Việt Nam ghi nhận ông có 9 chiến công. Nhưng nếu nhìn sâu hơn, mỗi chiến công đều là kết quả của quá trình chuẩn bị từ trước. Không có những ngày học tập và huấn luyện thì không có những chuyến bay thành công. Không có kỷ luật thì không có sự bình tĩnh. Không có tinh thần đồng đội thì không thể hoàn thành nhiệm vụ. Vì vậy, câu chuyện về Nguyễn Văn Cốc không nên bắt đầu từ con số 9. Nó nên bắt đầu từ ngày ông còn là một thanh niên trẻ. Chính những ngày tháng bình thường ấy đã đặt nền móng cho những năm tháng đặc biệt sau này. Đối với học sinh hôm nay, câu chuyện ấy có một ý nghĩa rất gần gũi. Một bài toán khó không thể giải được nếu chưa học những kiến thức cơ bản. Một bài văn hay không thể xuất hiện nếu không đọc sách và luyện viết. Một người giỏi công nghệ cũng phải bắt đầu từ những bài học đầu tiên. Nguyễn Văn Cốc cũng vậy. Ông bắt đầu bằng việc học, rồi rèn luyện, rồi từng bước trưởng thành. Mỗi lần cất cánh là một lần ông kiểm chứng những gì mình đã học. Mỗi lần trở về là một lần ông có thêm kinh nghiệm. Và qua thời gian, một thanh niên quê Bắc Giang đã trở thành một trong những phi công nổi bật của Không quân Nhân dân Việt Nam. Câu chuyện ấy nhắc chúng ta rằng: đường bay dài nhất cũng bắt đầu từ một lần cất cánh đầu tiên.