“Một nụ cười giữa trận địa”

Bác Phúc kể, đó là một buổi sáng lạnh buốt ở một trận địa pháo giữa vùng đồi trống. Gió lùa qua từng lớp áo mỏng, mang theo cái lạnh thấm vào da thịt. Trận đánh sắp bắt đầu, không ai nói nhiều. Mỗi người một vị trí, kiểm tra lại từng thao tác, từng khẩu lệnh. Không khí căng như dây đàn.

Bác đứng cạnh một cậu lính trẻ, mới về đơn vị chưa lâu. Tay cậu đặt trên thân pháo, khẽ run.

Bác nhìn thấy, nghĩ bụng: Chắc cậu này căng thẳng quá.

Định ghé lại nói vài câu cho cậu yên tâm.

Nhưng chưa kịp mở lời, cậu quay sang, cười rất nhanh — một nụ cười vừa trẻ con, vừa thật thà:

“Em không run… em chỉ lạnh thôi.”

Bác sững lại một chút. Rồi không kìm được, bật cười.

Tiếng cười nhỏ thôi, nhưng lan rất nhanh. Người phía sau nghe được cũng cười. Rồi thêm vài tiếng cười nữa. Trong khoảnh khắc, cái không khí nặng nề như được nới ra.

Gió vẫn lạnh.
Trận đánh vẫn ở ngay trước mắt.

Nhưng lòng người… nhẹ đi một chút.

Cậu lính trẻ kéo lại cổ áo, xoa xoa hai bàn tay, rồi lại đặt tay lên vị trí, ánh mắt lúc này không còn run nữa. Chỉ còn sự tập trung.

Ít phút sau, loạt pháo đầu tiên vang lên.

Âm thanh dội vào núi rừng. Đất rung lên. Khói và lửa hòa vào nhau.

Không ai còn cười nữa.

Nhưng nụ cười khi nãy… vẫn còn ở đó, như một thứ gì đó rất ấm, âm ỉ giữa cái lạnh và khốc liệt.

Bác Phúc nói, sau trận hôm đó, bác không nhớ rõ từng loạt đạn đã bắn ra thế nào.

Nhưng lại nhớ rất rõ nụ cười của cậu lính trẻ.

Vì trong chiến tranh, có những thứ rất nhỏ — một câu nói, một ánh nhìn, một nụ cười thoáng qua…

nhưng đủ để giữ cho con người ta đứng vững,
không gục xuống giữa những khoảnh khắc khó khăn nhất.