Mùa Gió Chướng
Ở Nhơn Hòa Lập, khi gió chướng bắt đầu thổi về, người ta biết một mùa khác của đồng bằng lại đến. Không cần lịch, không cần ai báo trước, chỉ cần một buổi chiều đứng bên bờ kinh, nghe gió lùa qua rặng tràm khô hơn thường ngày, nghe mặt nước bỗng gợn lên những đợt sóng dài và lạ, là đủ hiểu mùa gió chướng đã trở mình trên vùng đất này.
Gió chướng không ồn ào như bão, nhưng nó bền bỉ và dai dẳng. Nó thổi suốt ngày, suốt đêm, len qua từng mái nhà lá, làm mặt ruộng khô nhanh hơn, làm những con đường đất bụi mỏng phủ lên từng dấu chân. Với người nông dân Nhơn Hòa Lập, đó là mùa vừa quen thuộc vừa khó chịu, vừa là thử thách vừa là một phần không thể thiếu của đời sống.
Ngày xưa, trong những năm tháng còn nhiều gian khó, mùa gió chướng mang theo không chỉ cái khô hanh của đất trời mà còn cả sự cảnh giác của con người. Những con kinh vốn yên ả bỗng trở nên khó lường hơn khi gió thổi ngược dòng, làm tiếng mái chèo nghe xa hơn, làm mặt nước khó đoán hơn trong đêm tối. Có những chuyến xuồng phải đi chậm lại, có những bến nước phải quan sát kỹ hơn, có những đoạn rừng tràm trở nên im lặng hơn bình thường như đang lắng nghe từng chuyển động của gió.
Nhưng cũng chính trong mùa gió chướng ấy, con người ở đây lại gắn bó với nhau hơn. Người ta nhắc nhau che chắn nhà cửa, giữ nước cho ruộng đồng, trông coi nhau khi đi xa. Những bữa cơm chiều trở nên ấm hơn, những câu chuyện bên hiên nhà dài hơn, như để bù lại cái khô lạnh ngoài đồng. Gió có thể thổi mạnh, nhưng tình làng nghĩa xóm thì vẫn đứng yên như những gốc tràm già bám sâu vào đất.
Rồi chiến tranh đi qua, mùa gió chướng vẫn trở lại mỗi năm, như chưa từng thay đổi. Nhưng cảm nhận của con người thì đã khác. Không còn những đêm căng thẳng giữa đồng nước, không còn những chuyến đi gấp gáp trong bóng tối, chỉ còn lại nhịp sống bình yên nhưng vẫn đủ để người ta nhớ về một thời đã qua. Gió vẫn thổi, nhưng giờ đây nó thổi qua những cánh đồng xanh, qua những con đường mới, qua những mái nhà khang trang hơn, mang theo bụi đất của quá khứ hòa vào hơi thở của hiện tại.
Người già ở Nhơn Hòa Lập thường nói rằng mùa gió chướng là mùa khiến người ta nhớ nhiều hơn. Nhớ ruộng đồng, nhớ con kinh, nhớ những năm tháng đã từng đi qua khó khăn cùng nhau. Còn người trẻ thì chỉ thấy đó là mùa của những ngày trời khô, của những buổi chiều thả diều, của những cánh đồng xa hơn dưới ánh nắng dài.
Nhưng dù nhìn ở góc nào, mùa gió chướng vẫn là một phần của Nhơn Hòa Lập, như một nhịp thở không thể tách rời của vùng đất này. Nó nhắc rằng quê hương không chỉ được hình thành từ những ngày yên ả, mà còn từ cả những mùa gió khắc nghiệt, nơi con người học cách đứng vững, học cách sẻ chia, và học cách giữ cho mình một miền bình yên giữa những đổi thay không ngừng của đất trời./.



