MÙI KHÓI BẾP GIỮA RỪNG
Giữa núi rừng chiến khu lạnh giá, mùi khói bếp quen thuộc đã trở thành điều khiến những người lính trẻ nhớ mãi suốt cuộc đời.
Mùa đông năm 1970, đơn vị trinh sát của Hoàng Văn Sự đóng quân sâu trong một cánh rừng ở vùng biên giới. Rừng lạnh buốt. Ban đêm sương phủ dày đến mức quần áo phơi cả ngày vẫn không khô. Những người lính trẻ phải ôm súng ngủ sát nhau để giữ ấm. Vì sợ lộ vị trí, ban ngày gần như không được nhóm lửa. Chỉ đến khuya, khi mọi thứ im lặng, anh nuôi mới dám đốt bếp Hoàng Cầm dưới hầm đất. Khói bếp luồn qua những đường rãnh nhỏ rồi tan dần dưới tán cây. Một đêm nọ, sau nhiều ngày hành quân liên tục, cả đơn vị trở về trong tình trạng mệt lả. Anh nuôi hôm ấy chỉ nấu được nồi cơm độn bắp và ít nước rau rừng. Nhưng khi mùi khói bếp bắt đầu lan ra trong không khí lạnh, ai nấy đều bất giác ngẩng đầu nhìn về phía căn bếp nhỏ. Một chiến sĩ trẻ ngồi cạnh ông Sự khẽ cười: — “Tự nhiên ngửi mùi khói nhớ nhà ghê.” Người khác tiếp lời: — “Nhớ cái bếp của má tui mỗi sáng.” Thế rồi câu chuyện về quê nhà cứ nối tiếp nhau bên ánh lửa âm ỉ. Người kể chuyện đồng lúa ở Nam Định.
Người nhớ chợ phiên vùng cao Cao Bằng.
Người nhớ tiếng ghe máy trên sông ở Bến Tre. Giữa rừng sâu hun hút, chỉ một làn khói bếp mỏng thôi cũng đủ kéo mọi người lại gần nhau hơn. Đêm ấy, trước khi ngủ, anh nuôi cẩn thận lấp đất kín bếp để không lộ dấu vết. Ông Sự nhìn làn khói cuối cùng tan vào màn sương rồi nghĩ thầm: — “Chừng nào còn có khói bếp… chừng đó còn có hơi ấm của con người.” Nhiều chục năm sau chiến tranh, ông Hoàng Văn Sự vẫn nhớ rõ mùi khói bếp giữa rừng năm ấy hơn bất kỳ món ăn nào. Bởi trong thời hoa lửa, đôi khi điều giúp người ta mạnh mẽ bước tiếp… chỉ là một chút hơi ấm gợi nhớ đến mái nhà đang chờ phía sau.
