Mười chín tuổi bước vào lịch sử

17 giờ 30 phút ngày 7 tháng 5 năm 1954.

Sau 56 ngày đêm khói lửa, Điện Biên Phủ đi đến giờ phút cuối cùng. Lá cờ “Quyết chiến, Quyết thắng” tung bay trên nóc hầm chỉ huy của tướng De Castries. Một người lính trẻ cùng đồng đội tiến vào lòng hầm. Anh tên Hoàng Đăng Vinh.

Mười chín tuổi. Có lẽ không ai ở tuổi ấy nghĩ mình sẽ có mặt trong một khoảnh khắc mà lịch sử dân tộc sau này gọi bằng những chữ rất lớn: Chiến thắng Điện Biên Phủ.

Nhưng lịch sử đôi khi không báo trước thời khắc nó được viết nên.

Hoàng Đăng Vinh sinh năm 1935 tại Hưng Yên. Tháng 9 năm 1952, khi tuổi đời còn rất trẻ, ông nhập ngũ, thuộc Đại đội 360, Tiểu đoàn 130, Trung đoàn 209, Đại đoàn 312. Cuối năm 1953, đơn vị hành quân lên Điện Biên Phủ. Từ những con đường núi, những ngày đào công sự, kéo pháo, người lính trẻ bước dần vào một trận chiến mà cả thế giới rồi sẽ nhắc tên.

Và rồi ngày ấy đến.

Chiều 7 tháng 5, ông cùng các đồng đội được lệnh tiến vào hầm chỉ huy. Tại đây, nhóm chiến sĩ dưới sự chỉ huy của Đại đội trưởng Tạ Quốc Luật đã bắt sống tướng De Castries cùng toàn bộ Bộ tham mưu Tập đoàn cứ điểm Điện Biên Phủ. Hoàng Đăng Vinh là một trong những người trực tiếp thực hiện nhiệm vụ ấy.

Không có một khoảng trời rộng để bay. Không có một con tàu để vượt biển. Chỉ có một căn hầm tối và một cánh cửa mở ra ở cuối cuộc chiến. Nhưng phía sau cánh cửa ấy là sự sụp đổ của cả một tập đoàn cứ điểm từng được xem là “pháo đài bất khả xâm phạm”.

Sau chiến thắng, Hoàng Đăng Vinh được gặp Chủ tịch Hồ Chí Minh vào ngày 19 tháng 5 năm 1954, khi ông vừa tròn 19 tuổi. Bác Hồ trực tiếp gắn Huy hiệu Chiến sĩ Điện Biên cho người lính trẻ. Nhiều năm sau, ông được phong tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân.

Nhiều năm sau chiến tranh, mỗi khi trở lại Điện Biên, những ký ức cũ lại trở về. Ông từng nói rằng trong những giấc mơ, ông vẫn thấy những người đồng đội năm xưa như đang sống, vẫn kéo pháo, vẫn tươi cười trên đường hành quân.

Hoàng Đăng Vinh là người bước vào lịch sử ở tuổi mười chín. Nhưng điều ông mang theo suốt cuộc đời không chỉ là một chiến công. Đó còn là ký ức về những người đã cùng mình đi đến ngày chiến thắng.

Mười chín tuổi, ông bước vào một căn hầm. Và từ căn hầm ấy, một trang sử Việt Nam mở ra. Thời gian đã đi rất xa. Nhưng có những buổi chiều không bao giờ cũ. Chiều 7 tháng 5 năm 1954 là một buổi chiều như thế.