MƯỜI CÔ GÁI LAM HẠ - 60 NĂM MỘT BẢN HÙNG CA KHÔNG NGỦ QUÊN

MƯỜI CÔ GÁI LAM HẠ

 60 năm một bản hùng ca không ngủ quên

Có những con người đã đi qua cuộc đời rất ngắn, nhưng dấu chân họ để lại thì dài hơn cả thời gian. Sáu thập kỉ đã trôi qua kể từ những ngày tháng khốc liệt của chiến tranh, mảnh đất Lam Hạ hôm nay đã khoác lên mình màu xanh của cuộc sống bình yên. Thế nhưng, những câu chuyện cảm động về mười cô gái dân quân xã Lam Hạ (nay thuộc phường Lam Hạ, tỉnh Ninh Bình) anh dũng hy sinh khi tham gia chiến đấu bảo vệ quê hương vẫn còn vẹn nguyên trong ký ức của các tầng lớp nhân dân Hà Nam cũ. Và từ sự hy sinh ấy, một huyền thoại đã được viết nên - không bằng mực, mà bằng máu, lòng can đảm và tuổi trẻ.

          Vị trí trọng yếu

LAM HẠ - VÙNG ĐẤT NẰM GIỮA "TAM GIÁC LỬA" .Xã Lam Hạ xưa là một trọng điểm giao quan trọng, trên tuyến đường huyết mạch từ hậu phương miền Bắc, chi viện sức người, sức của cho tiền tuyến miền Nam, đã trở thành mục tiêu đánh phá ác liệt của kẻ thù.

Những “Bông hồng thép” bên mâm pháo.

Để bảo vệ thị xã Phủ Lý và những vùng lân cận, ngày 5/8/1965, Đại đội dân quân phòng không xã Lam Hạ được thành lập, gồm 87 người, chia thành hai trung đội nam và nữ. Trung đội nữ gồm 24 người là những thiếu nữ dân quân đã không sợ gian khổ, ý chí kiên cường đã góp phần bẻ gãy ý đồ leo thang của Đế quốc Mỹ nhằm đánh phá miền Bắc. Trận địa pháo Lam Hạ là tuyến phòng thủ vô cùng vững chắc, giữ cho giao thông thông suốt bởi cây cầu sắt bắc ngang sông Châu và một ga tàu lửa ở giữa thị xã Phủ Lý xưa. Chiến đấu trong những năm tháng ác liệt 1966, 1967 10 cô gái Lam Hạ đã ngã xuống ngay trên mâm pháo người trẻ nhất khi đó mới 16 tuổi.

01/10/1966

→ 6 nữ dân quân hy sinh

• Đinh Thị Tâm (sinh năm 1948, hy sinh năm 19 tuổi)

09/10/1966

→ 3 nữ dân quân hy sinh

• Nguyễn Thị Thuận

07/07/1967

→ nữ dân quân thứ 10 hy sinh

• Họ và tên: Đặng Thị Chung

Đời đời tiếc thương ghi nhớ công ơn.

Chiến tranh đã lùi xa. Những trận bom năm nào chỉ còn lại trong ký ức và những trang sử. Thế nhưng, có những ngày người ta vẫn không thể quên.

Hằng năm, vào ngày 1 tháng 10, đồng đội, thân nhân và người dân địa phương vẫn tổ chức ngày giỗ chung cho mười nữ liệt sĩ

Lam Hạ. Người dân gọi đó là "ngày giỗ trận" - một cách gọi mộc mạc nhưng chứa đựng biết bao tình nghĩa.

Để vinh danh và tướng nhớ tới chiến công của mười liệt sĩ dân quân xã Lam Hạ, Đảng bộ, chính quyền và nhân dân tỉnh Hà Nam đã xây dựng đền thờ mười liệt sĩ dân quân Lam Hạ ngay tại ụ pháo nơi các cô đã hy sinh. Nơi ghi dấu chiến công và sự hy sinh của mười cô gái Lam Hạ mãi là địa chỉ đỏ, là di tích lịch sử ghi nhận sự hy sinh dũng cảm của các cô. Ngày nay, nhắc đến các cô như một niềm tự hào của nhân dân Lam Hạ nói riêng và nhân dân Hà Nam nói chung.

       Ngày nay, tại khu tưởng niệm, khói hương vẫn bay. Những cái tên vẫn còn đó.

Những bức ảnh tuổi trẻ vẫn còn đó. Chỉ có người đã đi là không thể trở về. Nhưng sự hy sinh của họ không biến mất. Mười cô gái Lam Hạ - một tay cầm vũ khí, một tay giữ lấy quê hương.

                                                                                  Thành viên thực hiện:

                                                                                            Đặng Ngọc Oanh

                                                                                            Phạm Thế Mạnh

                                                                                            Nguyễn Thị Hoàng Linh

                                                                                            Nguyễn Thị Ngọc Trang

                                                                                            Nguyễn Khánh Linh