Mười Cô Gái Ở Ngã Ba Đồng Lộc (Hà Tĩnh, 1968)

Ngã ba Đồng Lộc mùa hè năm 1968 là một vết cắt đỏ lửa trên bản đồ miền Trung. Tất cả xe chi viện từ Bắc vào Nam đều phải đi qua đây. Vì thế, bom Mỹ trút xuống không kể ngày đêm. Đất chưa kịp nguội thì hố bom mới đã chồng lên hố cũ.

Tiểu đội nữ thanh niên xung phong trú trong một căn hầm chữ A bên sườn đồi Trọ Voi. Họ đều rất trẻ, người lớn nhất mới hai mươi hai tuổi. Ban ngày san lấp hố bom, ban đêm đếm từng chuyến xe qua. Có hôm vừa lấp xong, bom lại nổ, đất đá phủ lên cả người, nhưng họ vẫn cười, vẫn trêu nhau cho quên sợ.

Chiều ngày 24 tháng 7, trời trong lạ thường. Một chị trong đội nói đùa:
“Yên thế này chắc tối nay được ngủ sớm.”
Không ai biết đó là câu nói cuối cùng.

Khoảng 16 giờ, máy bay ập đến. Bom trút thẳng xuống ngã ba. Cả tiểu đội vừa chạy vào hầm thì một loạt bom nữa dội xuống. Đất đá sập kín cửa hầm.

Đơn vị đào bới suốt đêm. Khi mở được cửa, mười cô gái nằm cạnh nhau, tay vẫn nắm tay. Có người còn ôm chiếc cuốc, có người tóc dính đầy đất đỏ. Họ hy sinh khi con đường vừa được thông, để đoàn xe tối đó vẫn kịp vào Nam.

Bây giờ, Đồng Lộc xanh cây và yên gió. Nhưng mỗi bước chân qua ngã ba ấy, lịch sử vẫn thì thầm tên mười cô gái chưa kịp sống trọn tuổi xuân.