Mười Phút Làm Nên Lịch Sử
Sáng ngày 17 tháng 8 năm 1945, quảng trường trước Nhà hát Lớn Hà Nội ngập người. Cuộc mít-tinh do chính quyền thân Nhật tổ chức với mục đích kêu gọi quần chúng “ủng hộ chính phủ Trần Trọng Kim”. Những hàng công chức, bảo an và cảnh sát được huy động đứng thành từng khối ngay ngắn dưới nắng sớm. Không khí bên ngoài tưởng như yên ổn, nhưng trong lòng thành phố, ngọn lửa cách mạng đang dâng lên từng giờ.
Khi buổi mít-tinh vừa bắt đầu và bài diễn văn của quan chức thân Nhật đang vang lên đều đều, một sự kiện bất ngờ xảy ra. Từ dưới hàng người, một thanh niên mặc thường phục bước nhanh lên bục diễn giả. Không ai kịp ngăn lại. Anh giật lấy micro, giọng vang lên rắn rỏi, mạnh mẽ:
“Đồng bào đừng nghe chúng nói!
Cờ độc lập đã phấp phới ở nhiều nơi!
Đã đến lúc đứng lên giành chính quyền về tay nhân dân!”
Tiếng nói bất ngờ như luồng lửa đốt bùng cả biển người. Chỉ trong tích tắc, hàng chục lá cờ đỏ sao vàng từ các vị trí bí mật được rút ra, tung bay rực rỡ giữa quảng trường. Lực lượng Thanh niên Cứu quốc và Tự vệ chiến đấu của Việt Minh – vốn đã cải trang trà trộn từ sớm – đồng loạt hô vang:
“Việt Minh muôn năm!”
“Ủng hộ Tổng khởi nghĩa!”
Không khí đảo chiều chỉ trong vài phút. Những người công chức bị ép đi dự mít-tinh ban đầu còn ngỡ ngàng, nhưng rồi chính họ cũng hòa vào tiếng hô, bàn tay giơ cao theo quần chúng. Sự kiện vốn được tổ chức để ủng hộ chính phủ cũ đã bị hoàn toàn biến thành cuộc biểu dương lực lượng của Việt Minh.
Giữa tiếng reo như sấm, một nhóm thanh niên nhanh chóng trèo lên nóc Nhà hát Lớn. Tấm cờ đỏ sao vàng được kéo lên cao. Lá cờ tung bay giữa bầu trời Hà Nội, như lời khẳng định không thể đảo ngược về sức mạnh của nhân dân và thời khắc tất yếu của lịch sử.
Một cựu chiến sĩ năm xưa kể lại:
“Chỉ mười phút thôi… Nhưng mười phút ấy làm cả quảng trường đổi màu, và cũng khiến vận mệnh đất nước đổi sang một trang mới.”
Sự kiện ngày 17/8/1945 ấy đã trở thành một dấu mốc đặc biệt, góp phần tạo nên thắng lợi huy hoàng của Cách mạng Tháng Tám, chỉ hai ngày sau – 19/8/1945, Hà Nội giành chính quyền.
