MƯỜI TÁM TUỔI RA TRẬN – KÝ ỨC KHÔNG QUÊN CỦA NGƯỜI LÍNH TRƯỜNG SƠN

Ngày ấy, chiến tranh đang ở vào những năm tháng ác liệt nhất. Khắp những miền quê, lớp lớp thanh niên lần lượt lên đường. Có người rời mái nhà khi vừa tròn mười tám tuổi, có người tạm biệt cha mẹ, người yêu mà chẳng biết ngày trở về sẽ là bao giờ.

Nguyễn Văn Cường cũng lên đường như thế.

Mười tám tuổi, ông khoác ba lô, rời quê hương để trở thành người lính. Hành trang mang theo chẳng có gì nhiều: vài bộ quần áo, một chút đồ dùng cá nhân và những lời dặn dò của gia đình. Nhưng thứ quan trọng nhất ông mang theo là niềm tin rằng mình đang làm một việc có ý nghĩa cho đất nước.

Sau thời gian huấn luyện, ông được điều vào tuyến đường Trường Sơn. Những ngày đầu đặt chân lên tuyến đường huyền thoại ấy, người lính trẻ mới thực sự hiểu thế nào là chiến trường.

Trường Sơn khi ấy không giống bất kỳ nơi nào ông từng biết. Những con đường xuyên rừng liên tục bị máy bay địch đánh phá. Ban ngày, những đoàn xe phải ngụy trang dưới tán rừng. Ban đêm, từng đoàn người, từng đoàn xe lại lặng lẽ nối nhau vượt qua những cung đường hiểm trở.

Có những đêm trời tối như mực. Người lính chỉ nhìn thấy bóng đồng đội phía trước nhờ ánh sáng yếu ớt của chiếc đèn được che kín. Tiếng động cơ được hạn chế tối đa. Mọi người vừa đi vừa quan sát bầu trời, bởi bất cứ lúc nào máy bay cũng có thể xuất hiện.

Bom đạn đã trở thành thứ quá quen thuộc.

Có những ngày máy bay đánh phá liên tục. Mặt đất rung chuyển. Những thân cây bị bom quật đổ. Đất đá văng tung tóe. Khói bom phủ kín cả một khoảng rừng.

Nhưng khi tiếng bom vừa dứt, những người lính lại lập tức lao ra đường.

Người sửa đường thì sửa đường.

Người san lấp hố bom thì san lấp hố bom.

Người cứu thương tìm đồng đội bị thương.

Những chiếc xe lại tiếp tục lăn bánh.

Không ai hỏi mình có sợ hay không.

Bởi nếu tuyến đường bị tắc, hàng hóa, vũ khí và lương thực không thể đến được chiến trường. Vì vậy, phía sau mỗi hố bom được lấp lại là biết bao nhiêu người đang chờ đợi.

Điều khiến Nguyễn Văn Cường nhớ nhất là tình đồng đội.

Trong chiến tranh, những người lính sống với nhau như anh em ruột thịt. Họ chia nhau từng ngụm nước, từng miếng lương khô, từng chiếc áo mưa. Khi một người bị thương, những người còn lại tìm mọi cách đưa bạn mình ra khỏi vùng nguy hiểm.

Có những người hôm trước còn ngồi bên nhau nói chuyện, hôm sau đã hy sinh.

Có những người chỉ kịp để lại một vài kỷ vật nhỏ bé trước khi mãi mãi nằm lại giữa đại ngàn Trường Sơn.

Mỗi lần như vậy, những người còn sống lại càng thương nhau hơn.

Có một điều mà nhiều năm sau khi chiến tranh kết thúc, Nguyễn Văn Cường vẫn không thể quên: giữa những ngày tháng khốc liệt nhất, những người lính vẫn giữ được sự lạc quan của tuổi trẻ.

Sau một ngày hành quân hoặc làm nhiệm vụ, họ có thể ngồi bên nhau dưới một mái lán tạm, kể chuyện quê nhà, nhắc về cha mẹ, về những người thân yêu và nói về ngày đất nước hòa bình.

Có người quê miền Bắc.

Có người quê miền Trung.

Có người từ những vùng quê xa xôi phía Nam.

Nhưng khi đã vào chiến trường, tất cả đều gọi nhau bằng hai tiếng “đồng đội”.

Chính tình cảm ấy giúp họ vượt qua những ngày gian khổ.

Những năm tháng trên Trường Sơn đã tôi luyện người thanh niên mười tám tuổi ngày nào thành một người lính trưởng thành. Ông hiểu rằng chiến tranh không chỉ là những trận đánh lớn. Chiến tranh còn là những ngày hành quân trong mưa, những đêm ngủ bên đường, những lần tránh bom, những bữa cơm vội vàng và những phút giây mong ngóng một lá thư từ quê nhà.

Có những lá thư

mất hàng tháng mới đến nơi.

Có những người viết thư cho gia đình nhưng không bao giờ nhận được hồi âm.

Và có những bức thư được viết trong chiến trường rồi trở thành kỷ vật cuối cùng của một người lính.

Thời gian trôi qua, chiến tranh rồi cũng kết thúc.

Những người lính Trường Sơn năm xưa trở về quê hương. Người may mắn còn nguyên vẹn, người mang trên mình thương tật, người mang theo những ký ức không thể kể hết bằng lời. Và cũng có những người không bao giờ trở về.

Nguyễn Văn Cường là một trong những người may mắn trở lại cuộc sống đời thường.

Nhưng với ông, Trường Sơn không bao giờ thực sự xa.

Mỗi khi nghe một bài hát về Trường Sơn, nhìn một con đường xuyên núi hay gặp lại những người đồng đội cũ, ký ức về tuổi mười tám lại trở về.

Đó là những năm tháng tuổi trẻ không thể nào quên.

Ông từng nói rằng, điều đáng quý nhất mà chiến tranh để lại trong ký ức của những người còn sống không phải là những chiến công, mà là tình người. Trong hoàn cảnh khó khăn nhất, những người lính đã biết sống vì nhau, hy sinh cho nhau và cùng nhau vượt qua những thời khắc sinh tử.

Hơn nửa thế kỷ đã trôi qua, những người lính năm xưa giờ đây đã có mái tóc bạc. Nhưng khi kể về Trường Sơn, trong ánh mắt họ vẫn có hình bóng của tuổi thanh xuân.

Tuổi mười tám ấy đã đi qua bom đạn.

Đi qua những cánh rừng.

Đi qua những cung đường đầy hố bom.

Đi qua những mất mát không thể bù đắp.

Và cuối cùng, tuổi trẻ ấy đã góp phần làm nên ngày hòa bình.

Hôm nay, thế hệ trẻ được sống trong một đất nước hòa bình, được học tập, làm việc và xây dựng tương lai. Chúng ta không còn phải cầm súng ra trận, nhưng vẫn có trách nhiệm với quê hương theo cách của mình.

Đó là học tập tốt, lao động tốt, sống có lý tưởng, có trách nhiệm với cộng đồng; là sẵn sàng tình nguyện đến những nơi khó khăn; là giữ gìn môi trường, giúp đỡ người yếu thế và góp sức xây dựng quê hương ngày càng phát triển.

Những người lính Trường Sơn năm xưa đã gửi lại tuổi thanh xuân trên những cung đường lửa. Thế hệ hôm nay cần tiếp nối tinh thần ấy bằng những việc làm cụ thể trong cuộc sống.

Bởi hòa bình hôm nay không phải món quà tự nhiên mà có.

Đó là thành quả được đánh đổi bằng tuổi trẻ, mồ hôi, nước mắt và cả máu của biết bao thế hệ.

Và mỗi khi nhìn lại những câu chuyện thời hoa lửa, chúng ta càng hiểu rằng:

“Có một thế hệ đã đi qua tuổi trẻ bằng những cung đường bom đạn để đất nước có những ngày bình yên. Hôm nay, trách nhiệm của chúng ta là sống xứng đáng với những năm tháng thanh xuân mà cha anh đã gửi lại cho Tổ quốc.”