N’Trang Lơng – Người anh hùng sống mãi với núi rừng Tây Nguyên
Sau hơn hai thập kỷ chiến đấu, phong trào do N’Trang Lơng lãnh đạo bước vào giai đoạn quyết liệt. Năm 1935, quân Pháp tấn công căn cứ của nghĩa quân. N’Trang Lơng bị trọng thương và qua đời ngày 23/5/1935 tại Bu Par. Tuy ông hy sinh, phong trào vẫn tiếp tục đến năm 1936.

Bước sang những năm 1930, phong trào chống Pháp trên Cao nguyên M’nông vẫn tiếp tục. N’Trang Lơng và nghĩa quân tổ chức nhiều cuộc tập kích vào các đồn bốt của quân Pháp.
Ngày 4/3/1935, nghĩa quân tấn công đồn Đêhay, tiêu diệt phần lớn binh lính Pháp và đồn trưởng. Chiến thắng này khiến chính quyền thực dân Pháp đặc biệt lo ngại và tăng cường lực lượng truy lùng nghĩa quân.
Đến tháng 5/1935, tình hình của nghĩa quân ngày càng khó khăn. Quân Pháp tập trung lực lượng lớn truy tìm căn cứ N’Trang Lơng. Ngày 20/5/1935, quân Pháp tấn công căn cứ của nghĩa quân tại khu vực Bu Par sau khi có người chỉ đường. Một trận chiến không cân sức diễn ra.
N’Trang Lơng bị trọng thương trong trận chiến cuối cùng. Ngày 23/5/1935, ông qua đời tại Bu Par.
Sự hy sinh của N’Trang Lơng là một mất mát lớn đối với phong trào. Tuy nhiên, tinh thần chiến đấu mà ông gây dựng không biến mất. Nghĩa quân tiếp tục đấu tranh và phong trào chỉ thực sự chấm dứt vào năm 1936.
Cuộc khởi nghĩa N’Trang Lơng được đánh giá là một trong những phong trào chống thực dân Pháp có quy mô và thời gian kéo dài nổi bật ở Tây Nguyên. Trong hơn hai thập kỷ, N’Trang Lơng đã góp phần tập hợp nhiều cộng đồng dân tộc cùng đứng lên bảo vệ quê hương.
Ngày nay, tên tuổi N’Trang Lơng được ghi nhớ qua tượng đài, di tích, trường học và đường phố ở Tây Nguyên. Di sản lớn nhất ông để lại không chỉ là những trận đánh mà còn là tinh thần đoàn kết, lòng yêu quê hương và ý chí bất khuất trước ngoại xâm.
N’Trang Lơng đã hy sinh, nhưng câu chuyện về người thủ lĩnh M’nông ấy vẫn sống mãi trong lịch sử và ký ức của đồng bào Tây Nguyên.



