“Ngàn năm đô hộ giặc Tàu, trăm năm đô hộ giặc Tây”

Ít có dân tộc nào trên thế giới phải trải qua nhiều cuộc chiến tranh, xâm lược và đô hộ kéo dài như dân tộc Việt. Nhưng cũng hiếm có dân tộc nào, sau từng ấy biến cố, vẫn giữ được bản sắc, tiếng nói, cội nguồn và ý chí độc lập mạnh mẽ đến như vậy.Suốt hơn một nghìn năm Bắc thuộc, các triều đại phong kiến phương Bắc đã tìm mọi cách đồng hóa người Việt: từ chữ viết, phong tục, luật lệ cho đến cách cai trị. Nhưng chúng không thể xóa được tinh thần Việt Nam.Người Việt vẫn giữ tiếng nói của mình.Vẫn giữ tục thờ cúng tổ tiên.Vẫn giữ đình làng, mái chùa, cây đa, bến nước.Vẫn giữ đạo lý “uống nước nhớ nguồn”, “lá lành đùm lá rách”, “bầu ơi thương lấy bí cùng”.Đó chính là điều kỳ diệu nhất.Bởi sức mạnh của dân tộc Việt Nam không chỉ nằm ở gươm giáo hay quân đội. Nó nằm sâu trong từng làng quê, từng mái nhà, từng con người bình dị.Văn hóa làng xã Việt Nam chính là pháo đài bền vững nhất chống lại sự đồng hóa. Mỗi ngôi làng ngày xưa gần như là một “thế giới nhỏ”: có đình làng, có hương ước, có giếng nước, có lễ hội, có họ hàng thân tộc gắn bó với nhau bằng tình nghĩa và trách nhiệm cộng đồng. Người Việt sống quây quần, đùm bọc, tối lửa tắt đèn có nhau. Khi đất nước lâm nguy, chính những con người nông dân ấy lại trở thành nghĩa quân, thành quân lính giữ nước.Từ Hai Bà Trưng, Bà Triệu, Ngô Quyền, Trần Hưng Đạo, Lê Lợi, Quang Trung, Hồ Chí Minh… cho đến những cuộc kháng chiến hiện đại, sức mạnh lớn nhất của Việt Nam chưa bao giờ chỉ là vũ khí. Đó là tinh thần đoàn kết toàn dân.Một dân tộc mà:Giặc đến thì cả nước đánh giặc, hay giặc đến nhà đàn bà cũng đánh. Khó khăn thì cả nước cùng gánh vác. Hoạn nạn thì người dân sẵn sàng nhường cơm sẻ áo cho nhau. Đó là thứ sức mạnh mà không một đế quốc nào có thể đo đếm bằng súng đạn.Thực dân Pháp từng nghĩ có thể biến Việt Nam thành thuộc địa vĩnh viễn.Đế quốc Mỹ từng tin rằng sức mạnh quân sự sẽ khuất phục được ý chí dân tộc này.Nhưng chúng đã thất bại.Bởi có thể chiếm đất đai, nhưng không thể khuất phục được lòng yêu nước của người Việt.Lòng yêu nước ấy không phải là những điều gì quá lớn lao hay xa vời. Nó bắt đầu từ tình yêu gia đình, quê hương, làng xóm. Từ ký ức về mảnh ruộng của cha ông, tiếng ru của mẹ, mái đình đầu làng, nấm mồ tổ tiên.Người Việt có thể trải qua chiến tranh, thiên tai, mất mát. Nhưng trong sâu thẳm, dân tộc này luôn có một niềm tin mãnh liệt rằng:“khó khăn rồi sẽ trôi qua - Đất nước rồi sẽ phát triển.”Vì vậy, sau tất cả những cuộc chiến tranh và đô hộ kéo dài hàng thế kỷ, Việt Nam vẫn tồn tại. Không những tồn tại, mà còn đứng dậy, phát triển và ngẩng cao đầu trước thế giới.Một dân tộc từng sống sót qua hơn nghìn năm Bắc thuộc, trăm năm thực dân, nhiều cuộc chiến tranh khốc liệt… thì dân tộc ấy không bao giờ bị đánh gục.Đất nước này có thể trải qua khó khăn.Nhưng sẽ không bao giờ mất đi.Bởi trong huyết quản của người Việt luôn chảy cùng một thứ:Tinh thần yêu nước.Tinh thần đoàn kết.Và ý chí không chịu khuất phục.Cố Tổng Bí Thư Nguyễn Phú Trọng từng nói: Văn Hóa còn là dân tộc còn! Dân tộc này sẽ trường tồn mãi mãi.