NGÀY CHU VĂN AN RỜI QUAN VỀ PHƯỢNG HOÀNG

Có những con người được nhớ đến không chỉ bởi những chức vụ họ từng đảm nhiệm, mà còn bởi cách họ rời khỏi chức vụ ấy. Chu Văn An là một trường hợp tiêu biểu.

Sau khi dâng Thất trảm sớ nhưng không được nhà vua chấp nhận, Chu Văn An đã từ quan. Ông rời khỏi kinh đô, về núi Phượng Hoàng ở Chí Linh để sống ẩn cư. Theo Văn Miếu – Quốc Tử Giám, tại đây ông lấy hiệu là Tiều Ẩn.

Việc rời quan của Chu Văn An không đồng nghĩa với việc ông rời bỏ xã hội. Trái lại, ông tiếp tục công việc mà mình đã theo đuổi trong phần lớn cuộc đời: dạy học. Ông cũng viết sách và quan tâm đến đời sống của người dân nơi đây.

Núi Phượng Hoàng trở thành địa điểm gắn bó đặc biệt với những năm tháng cuối đời của Chu Văn An. Ngày nay, khu di tích Phượng Hoàng vẫn lưu giữ nhiều dấu tích gắn với cuộc đời ông như đền thờ, khu lăng mộ và những địa điểm được truyền lại trong lịch sử địa phương. Cục Du lịch Quốc gia Việt Nam giới thiệu Phượng Hoàng là quần thể di tích gắn bó mật thiết với cuộc đời nhà giáo Chu Văn An.

Điều đáng quý là sau khi rời quan, ông không tìm cách xây dựng một vị thế mới cho riêng mình. Cuộc sống ở Phượng Hoàng tiếp tục xoay quanh việc học và dạy. Hình ảnh một nhà giáo rời khỏi chốn quan trường để trở về với lớp học đã trở thành một phần quan trọng trong ký ức lịch sử về ông.

Phượng Hoàng vì thế không đơn thuần là nơi Chu Văn An ở ẩn. Đó còn là không gian thể hiện lựa chọn sống của một trí thức: khi không thể thực hiện điều mình tin là đúng trong chính trường, ông trở về với giáo dục và tri thức.

Năm 1370, Chu Văn An qua đời. Theo tư liệu Văn Miếu – Quốc Tử Giám, ông thọ 79 tuổi. Sau khi ông mất, triều đình tưởng nhớ và cho phối thờ tại Văn Miếu.

Hơn sáu thế kỷ sau, Phượng Hoàng vẫn là nơi nhiều thế hệ học sinh, nhà giáo và người dân tìm đến để tưởng niệm ông. Sự hiện diện ấy cho thấy lựa chọn của Chu Văn An sau khi rời quan trường đã trở thành một phần quan trọng trong giá trị biểu tượng của ông.