NGÔ ĐÌNH QUỲ – NGƯỜI THẦY THUỐC GIỮ SỨC QUÂN GIỮA CHIẾN TRƯỜNG
NGÔ ĐÌNH QUỲ – NGƯỜI THẦY THUỐC GIỮ SỨC QUÂN GIỮA CHIẾN TRƯỜNG
Ngô Đình Quỳ sinh năm 1930 tại xã Lam Hạ, huyện Duy Tiên, tỉnh Nam Hà, trong một gia đình nông dân giàu truyền thống yêu nước. Bốn anh em trai thì ba người vào bộ đội, hai người là liệt sĩ. Năm 16 tuổi, tháng 3 năm 1946, ông nhập ngũ, bắt đầu cuộc đời binh nghiệp gắn trọn với hai chữ “phục vụ”.
Trải qua nhiều cương vị: chiến sĩ liên lạc, y tá, y sĩ, bác sĩ rồi chuyên khoa cấp II, ở vị trí nào đồng chí cũng bám sát cơ sở, gần gũi bộ đội, hết lòng vì sức khỏe chiến sĩ. Khi hy sinh, ông là Trung tá, Chủ nhiệm khoa sốt rét, Viện Vệ sinh phòng dịch, Cục Quân y, Tổng cục Hậu cần; đảng viên Đảng Cộng sản Việt Nam – một người thầy thuốc quân đội mẫu mực.
Năm 1983, Cục Quân y cử Ngô Đình Quỳ phụ trách tổ nghiên cứu phòng chống sốt rét tại khu vực biên giới Cam-pu-chia – Thái Lan. Ông đến Trung đoàn 14, Sư đoàn 339, Mặt trận 979, Quân khu 9 – nơi sốt rét hoành hành dữ dội. Không quản hiểm nguy, ông trực tiếp lên các điểm chốt tiền tiêu khảo sát thực tế, xây dựng kế hoạch phòng chống hiệu quả, giúp đơn vị nhanh chóng ổn định quân số khỏe, đáp ứng yêu cầu chiến đấu trước mắt và lâu dài.
Cùng đoàn công tác, ông khám cho hàng vạn lượt cán bộ, chiến sĩ; huấn luyện, bồi dưỡng kinh nghiệm phòng chống sốt rét cho quân y trung đoàn; đào tạo 29 y tá từ chiến sĩ để mỗi đại đội đều có lực lượng chăm sóc sức khỏe tại chỗ. Ông đề xuất ban hành chỉ thị phòng chống sốt rét, tổ chức hội nghị “nuôi quân phòng bệnh”, đẩy mạnh tăng gia sản xuất cải thiện đời sống, nâng cao thể trạng bộ đội.
Trong điều kiện thiếu thuốc, ông hướng dẫn sản xuất và sử dụng thuốc nam, thu được hàng tạ dược liệu như cao hoàng đằng, cao tắc kè, ngũ gia bì, rễ cỏ tranh… bổ sung nguồn điều trị và bồi dưỡng sức khỏe. Đồng chí tổng kết 5 đặc trưng sốt rét khu vực, góp phần giúp cấp trên chỉ đạo hiệu quả hơn.
Hiệu quả công tác thể hiện rõ qua những con số: tỷ lệ quân số khỏe tăng từ 75% năm 1983 lên 80% năm 1984; tỷ lệ tử vong do sốt rét giảm mạnh; đặc biệt sốt rét ác tính giảm chỉ còn 25% so với năm trước. Ông còn hỗ trợ các đơn vị bạn, khám và phân loại hơn 300 cán bộ, chiến sĩ, góp phần tăng cường tình đoàn kết chiến đấu.
Suốt đời tận tụy cứu người, cuối cùng chính ông ngã xuống vì sốt rét ác tính ngày 20 tháng 5 năm 1985 – giữa khi nhiệm vụ còn dang dở. Sự hy sinh của ông lặng thầm nhưng cao cả: một người thầy thuốc lấy chính sinh mệnh mình để đổi lấy sức khỏe cho đồng đội.
Ngô Đình Quỳ được tặng Huân chương Quân công hạng Ba, Huân chương Chiến công hạng Ba, nhiều năm liền đạt danh hiệu Chiến sĩ quyết thắng và Chiến sĩ thi đua. Ngày 25 tháng 1 năm 1985, ông được truy tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân.
Cuộc đời ông là minh chứng rằng trong chiến tranh, không chỉ có tiếng súng nơi trận địa, mà còn có những chiến sĩ thầm lặng nơi hậu phương tiền tuyến – chiến đấu để giữ gìn sức quân, giữ vững ý chí, và bảo toàn lực lượng cho Tổ quốc.
