NGÔ LÊ TÂN – TRÍ TUỆ THẦM LẶNG GIỮ VỮNG MẠCH MÁU THÔNG TIN CỦA CÁCH MẠNG
Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân Ngô Lê Tân (tức Hầu Sỹ Đô), sinh năm 1938 tại xã Cát Khánh, huyện Phù Cát, tỉnh Bình Định, là một trong những tấm gương tiêu biểu của lớp cán bộ kỹ thuật cách mạng – những con người chiến đấu không chỉ bằng lòng dũng cảm mà còn bằng trí tuệ và sự sáng tạo vượt bậc.
Tham gia cách mạng từ rất sớm (năm 1950), cuộc đời đồng chí gắn liền với lĩnh vực thông tin liên lạc – một lĩnh vực thầm lặng nhưng có ý nghĩa sống còn đối với toàn bộ chiến trường. Khi được tuyên dương danh hiệu Anh hùng, đồng chí là Xưởng trưởng Xưởng thông tin Liên khu 5 – vị trí thể hiện rõ vai trò nòng cốt về kỹ thuật trong điều kiện chiến tranh ác liệt.
Điều đặc biệt ở Ngô Lê Tân là Ông không chỉ làm nhiệm vụ, mà còn nâng tầm nhiệm vụ bằng trí tuệ và tinh thần sáng tạo không ngừng. Từ người thợ sửa máy đến “bộ não kỹ thuật” của chiến trường, trong kháng chiến chống Pháp, đồng chí công tác tại Xưởng thông tin Khu 5, trực tiếp sửa chữa các thiết bị vô tuyến điện phục vụ Bộ Tư lệnh và các đơn vị chiến đấu. Công việc tưởng chừng thuần kỹ thuật, nhưng thực chất là đảm bảo “huyết mạch” thông tin – yếu tố quyết định sự thành bại của mọi chiến dịch.
Sau năm 1955, trong hoàn cảnh cực kỳ khắc nghiệt, đồng chí ở lại miền Nam hoạt động bí mật. Một mình phụ trách sửa chữa máy vô tuyến điện cho 7 tỉnh miền Trung Nam Bộ, đồng nghĩa với việc: Khối lượng công việc khổng lồ, thiếu thốn nghiêm trọng về vật tư, thiết bị, nguy cơ bị phát hiện, truy bắt luôn rình rập Đây là giai đoạn thể hiện rõ nhất bản lĩnh của Ngô Lê Tân tự lực, bền bỉ, không đầu hàng hoàn cảnh.
Tinh thần sáng tạo là yếu tố làm nên tầm vóc người anh hùng, điểm nổi bật nhất trong cuộc đời hoạt động của đồng chí chính là khả năng sáng tạo kỹ thuật trong điều kiện gần như “không có gì”. Không được đào tạo bài bản ở trình độ cao, nhưng với ý chí và tinh thần tự học, ông đã tự nghiên cứu, cải tiến các thiết bị thông tin phức tạp, tận dụng vật liệu thu nhặt để chế tạo máy móc phục vụ chiến trường, sáng tạo ra các giải pháp phù hợp với điều kiện thiếu thốn.
Năm 1960, tự chế tạo thành công máy phát sóng vô tuyến điện mang tên “Giải phóng” – một bước tiến quan trọng trong đảm bảo thông tin liên lạc. Năm 1962, tìm ra phương pháp điều chỉnh sóng máy PRC10 (thu được của Mỹ) nhanh, chính xác, giúp bộ đội sử dụng hiệu quả trang bị của địch, sáng kiến tận dụng pin, cải tiến máy phát điện, thiết bị tăng âm, đo anten…
Những sáng tạo này không chỉ mang ý nghĩa kỹ thuật, mà còn có giá trị chiến lược giúp duy trì thông tin liên lạc – yếu tố sống còn của chỉ huy chiến trường.
Trong chiến tranh, nếu ví lực lượng chiến đấu là “cơ bắp”, thì thông tin liên lạc chính là hệ thần kinh. Một chiến trường mất liên lạc đồng nghĩa với mất khả năng chỉ huy, mất sự phối hợp, mất cơ hội chiến thắng. Ngô Lê Tân chính là một trong những người giữ cho “hệ thần kinh” đó hoạt động liên tục. Không trực tiếp cầm súng ngoài chiến hào, nhưng đóng góp của ông có giá trị tương đương với những chiến công nơi tiền tuyến.
Bên cạnh năng lực chuyên môn, đồng chí còn là tấm gương về tinh thần lạc quan cách mạn, sự tận tụy, say mê công việc, tình đồng chí, đồng đội sâu sắc, lối sống giản dị, gần gũi với nhân dân.
Một con người hội tụ cả tài và đức, xứng đáng là hình mẫu của người cán bộ cách mạng. Với những đóng góp to lớn, ngày 17/9/1967, đồng chí được tuyên dương danh hiệu Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân, cùng nhiều phần thưởng cao quý khác.
Nếu thế hệ cha anh chiến đấu bằng súng đạn, thì thế hệ trẻ hôm nay có một “mặt trận” khác – đó là mặt trận tri thức, khoa học và công nghệ. Câu chuyện của Ngô Lê Tân gửi đến chúng ta một thông điệp rất rõ ràng: Trong bất kỳ hoàn cảnh nào, con người vẫn có thể tạo ra giá trị nếu có ý chí và tinh thần học hỏi. Thế hệ trẻ hôm nay cần phải không ngừng học tập, nâng cao tri thức; rèn luyện khả năng sáng tạo; dám nghĩ, dám làm, dám đổi mới; không ngại khó, không đổ lỗi cho hoàn cảnh. Đất nước trong thời bình vẫn cần những “anh hùng” – nhưng đó là những anh hùng của trí tuệ, của sáng tạo và của cống hiến.
