NGÔ MÂY VÀ KHÚC TRÁNG CA CỦA ĐẠI ĐỘI QUYẾT TỬ LIÊN KHU 5

Trong giai đoạn đầu của cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp, khi quân và dân Việt Nam phải đối mặt với một thế lực quân sự vượt trội về cả vũ khí lẫn phương tiện chiến tranh, tinh thần xả thân vì nền độc lập dân tộc đã trở thành thứ vũ khí tối tân nhất. Trên chiến trường miền Trung đầy nắng gió, biểu tượng rực rỡ nhất cho ý chí sắt đá “Quyết tử cho Tổ quốc quyết sinh” chính là liệt sĩ Ngô Mây, người chiến sĩ cảm tử đã lấy thân mình làm vũ khí, khai sinh ra một phương thức chiến đấu anh hùng trong lịch sử quân sự dân tộc.

Sinh năm 1924 tại thôn Vân Triêm, xã Cát Chánh, huyện Phù Cát, tỉnh Bình Định, Ngô Mây lớn lên trong một gia đình nông dân nghèo, sớm chịu cảnh mồ côi cha và phải lao động cực nhọc để phụng dưỡng mẹ già.

Chính sự gian khổ của hoàn cảnh sống cùng ách thống trị tàn bạo của thực dân đã sớm hun đúc trong người thanh niên đất võ một lòng yêu nước sâu sắc và ý chí căm thù giặc tột cùng. Mùa thu năm 1945, khi Cách mạng Tháng Tám bùng nổ, Ngô Mây đã hăng hái tham gia giành chính quyền tại quê nhà và trở thành một đội viên kiên trung của Đội tự vệ sắt. Đến đầu năm 1947, khi thực dân Pháp quay trở lại xâm lược, mở rộng vùng chiếm đóng lên Tây Nguyên và đe dọa trực tiếp đến vùng tự do Bình Định, ông quyết tâm gác lại tình riêng, viết đơn tình nguyện nhập ngũ và được biên chế vào Đại đội Quyết tử thuộc Trung đoàn 120 của Liên khu 5.

Mùa hè năm 1947 trở thành một cột mốc lịch sử khi quân Pháp điều động lực lượng cơ giới mạnh, có xe bọc thép và pháo binh yểm trợ nhằm đánh chiếm An Khê và tràn xuống đồng bằng Bình Định. Trước ưu thế hỏa lực tuyệt đối của cơ giới địch, trong khi trang bị của ta vô cùng thô sơ, ban chỉ huy đại đội quyết định tổ chức một đội hành động đặc biệt sử dụng bom càng để đánh cận chiến, đánh chặn chiếc xe bọc thép dẫn đường. Ngay khi đơn vị phát động phong trào, Ngô Mây đã là một trong những người đầu tiên viết đơn bằng máu để xin nhận nhiệm vụ cảm tử này. Trận đánh lịch sử diễn ra tại khu vực Rộc Dứa, một địa bàn chiến lược gần đèo An Khê, khi đoàn xe bọc thép của Pháp nghênh ngang tiến vào trận địa phục kích của quân ta. Nhận thấy bộ phận đi đầu của địch đang điên cuồng xả súng, đe dọa trực tiếp đến đội hình đơn vị, Ngô Mây từ vị trí mai phục đã ôm chặt quả bom càng, lợi dụng địa hình lao thẳng vào gầm chiếc xe bọc thép đi đầu. Một tiếng nổ vang trời xé toạc không gian, chiếc xe bọc thép bị phá hủy hoàn toàn, kéo theo sự hoảng loạn của đội hình bộ binh Pháp đi phía sau. Lợi dụng thời cơ bẻ gãy ý chí của địch, đại đội quyết tử của ta đồng loạt xông lên bẻ gãy hoàn toàn cuộc càn quét, giành thắng lợi vang dội.

Ngô Mây đã anh dũng hy sinh vào tuổi hai mươi ba, hiến dâng trọn vẹn tuổi thanh xuân cho độc lập dân tộc. Hành động anh hùng của ông không chỉ giải quyết một tình thế chiến thuật khẩn cấp trên chiến trường, mà còn tạo ra một hiệu ứng tâm lý chấn động gieo rắc sự kinh hoàng cho binh lính thực dân Pháp, đồng thời thổi bùng ngọn lửa thi đua học tập anh hùng Ngô Mây trên khắp các chiến trường cả nước. Năm 1955, trong đợt phong danh hiệu đầu tiên của Nhà nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa, liệt sĩ Ngô Mây đã được truy tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân. Câu chuyện về ông là một minh chứng lịch sử kinh điển, khẳng định chân lý rằng sức mạnh lớn nhất của một quân đội chính nghĩa không nằm ở vũ khí vật chất, mà nằm ở tinh thần yêu nước và ý chí quyết tâm bảo vệ tự do của mỗi con người. Tên tuổi của Ngô Mây đã được lưu danh vào các trang sử vàng dân tộc như một tượng đài bất tử về lòng quả cảm.