NGÔ QUYỀN VÀ NGỌN LỬA TỰ CHỦ CỦA NON SÔNG

NGÔ QUYỀN VÀ NGỌN LỬA TỰ CHỦ CỦA NON SÔNG

Ngô Quyền (898 – 944), còn được biết đến với tên gọi Tiền Ngô Vương, là một trong những vị anh hùng dân tộc vĩ đại nhất trong lịch sử Việt Nam. Ông là người đã lãnh đạo nhân dân ta đánh bại quân Nam Hán trong trận Bạch Đằng lịch sử năm 938, chính thức chấm dứt hơn 1.000 năm Bắc thuộc và mở ra kỷ nguyên độc lập, tự chủ lâu dài cho dân tộc.

Ngô Quyền sinh ra tại Đường Lâm (Hà Nội ngày nay) trong một gia đình hào trưởng giàu truyền thống. Từ nhỏ, ông đã nổi tiếng là người mưu trí, dũng cảm, sức vóc hơn người và mang hoài bão lớn. Sau này, ông trở thành tướng giỏi của Dương Đình Nghệ và được tin tưởng giao cai quản vùng đất Án Châu (Thanh Hóa).

Năm 937, Dương Đình Nghệ bị tên phản bội Kiều Công Hãn sát hại để cướp quyền. Kiều Công Hãn sau đó hoảng sợ trước sự căm phẫn của nhân dân nên đã cầu cứu nhà Nam Hán. Nhận được tin, Ngô Quyền lập tức tiến quân ra Bắc diệt trừ Kiều Công Hãn, đồng thời chủ động chuẩn bị lực lượng để đối phó với quân xâm lược Nam Hán do Lưu Hồng Thao làm chủ tướng.

Nhận thấy quân Nam Hán lợi dụng đường thủy tiến vào nước ta qua sông Bạch Đằng, Ngô Quyền đã đưa ra một chiến thuật quân sự vô cùng độc đáo và sáng tạo. Ông cho cắm hàng ngàn cọc gỗ vót nhọn đầu bọc sắt xuống lòng sông Bạch Đằng ở những vị trí hiểm yếu. Khi thủy triều lên, ông cử các toán thuyền nhẹ ra khiêu chiến rồi giả vờ thua chạy để dụ địch đuổi theo. Đến khi thủy triều rút nhanh, quân ta bất ngờ phản công dữ dội. Bị tấn công dồn dập, thuyền chiến to lớn của quân Nam Hán tháo chạy đâm phải cọc nhọn bị thủng, lật úp và chìm hàng loạt. Quân Nam Hán tan rã hoàn toàn, tướng Lưu Hồng Thao tử trận tại chỗ.

Chiến thắng Bạch Đằng năm 938 kết thúc hoàn toàn ý đồ xâm lược của phong kiến phương Bắc. Mùa xuân năm 939, Ngô Quyền xưng Vương, chọn Cổ Loa làm kinh đô, xóa bỏ chức Tiết độ sứ của chính quyền phương Bắc và thiết lập bộ máy chính quyền độc lập.

Dù thời gian trị vì không dài (939 – 944), nhưng công lao của Ngô Quyền đối với lịch sử dân tộc là vô cùng to lớn. Ông được nhà sử học Lê Văn Hưu tôn vinh là vị vua "mở nước xưng vương", dựng lại cơ đồ độc lập và đặt nền móng vững chắc cho sự phát triển của quốc gia Đại Việt sau này.